浏览代码

gaps 1-5: libc, enum/char sets, MIN/MAX+ sized types, set builtins, forward types

- FROM libc IMPORT printf/exit/...: intrinsic permissive external C
  procedures (varargs, no result) bound to the C symbols; string and
  CHAR-array actuals pass as descriptor+8 (SymTab.DeclareCProc/Varargs,
  QbeGen.CArg/CArgAdd, ArgList/ActParam varargs paths).
- SET OF enum and SET OF <char-range> (plus enum/BOOLEAN subranges);
  set span limit 256 -> 65536 (SymTab.SetSpan, SetType, Subrange,
  InCheck, SetElemClassOk).
- MIN/MAX for REAL/LONGREAL/LONGINT; gm2 sized names LONGCARD,
  SHORTREAL, INTEGER8/16/32/64, CARDINAL8/16/32/64.
- INCL/EXCL statements and SHIFT/ROTATE expressions over sets
  (QbeGen.SetClearBit/SetShift; bit-by-bit over a runtime amount).
- Module-level forward type references: a global may name a type
  declared further down; emission deferred to FlushPend at module end
  (SymTab.IsUnresolved + relaxed ForwardType).
- Tests t_libc/t_setops/t_minmax2/t_fwdtype; docs/analysis_gaps.md.
- Suite 165/165; fixpoint OK (2,745,278 bytes).  gm2 testsuite corpus
  301 -> 376 compile-OK (0 CRASH); gm2 stdlib 115 -> 124.
Eric Streit 1 周之前
父节点
当前提交
619bff9a99

+ 4 - 0
compiler/run_tests.sh

@@ -70,6 +70,10 @@ expect_run t_ctor5.mod 0
 expect_run t_ctor6.mod 0
 expect_run t_ctor7.mod 42
 expect_run t_minmax.mod 42
+expect_run t_minmax2.mod 42
+expect_run t_setops.mod 42
+expect_run t_fwdtype.mod 42
+expect_run t_libc.mod 42
 expect_run t_nestidx.mod 42
 expect_run t_proctype.mod 42
 expect_run t_compat.mod 42

+ 170 - 48
compiler/src/M2.atg

@@ -61,6 +61,24 @@ VAR
   (* Class of the type of the innermost `TypeName{...}` brace
      constructor (ClSet or ClArray); dispatches BraceElem. *)
   braceCls: INTEGER;
+  (* Module-level VAR declarations whose type was still an unresolved
+     forward alias at declaration time; emitted once the TYPE block
+     completes (module scope only). *)
+  nPendVar: CARDINAL;
+  pendVarName: ARRAY [0 .. 255] OF SymTab.Name;
+  pendVarT: ARRAY [0 .. 255] OF SymTab.TypeIndex;
+
+PROCEDURE FlushPend;
+(* Emit module-level globals whose forward type is now resolved. *)
+  VAR k: CARDINAL;
+  BEGIN
+    k := 0;
+    WHILE k < nPendVar DO
+      QbeGen.DeclVar(pendVarName[k], pendVarT[k]);
+      INC(k)
+    END;
+    nPendVar := 0
+  END FlushPend;
 
 CHARACTERS
   eol      = CHR(13) .
@@ -122,33 +140,41 @@ PRODUCTIONS
       GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
                                              SemError(202) END;
                                            SymTab.EndUnit; .) .
-  ImplUnit                              (. VAR m1, m2: SymTab.Name; .)
+  ImplUnit                              (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
+                                             k: CARDINAL; .)
     = "IMPLEMENTATION" "MODULE"
       GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginImpl(m1) THEN
                                              SemError(201) END;
+                                           nPendVar := 0;
                                            QbeGen.SetModule(m1); .)
       ";"
       { Import }
       DeclSeq
-      [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(m1); .)
+      [ "BEGIN"                         (. FlushPend;
+                                           QbeGen.BeginInit(m1); .)
         [ StatSeq ]                       (. QbeGen.EndInit; .) ]
       "END"
-      GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+      GetIdent<m2>                      (. FlushPend;
+                                           IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
                                              SemError(202) END;
                                            SymTab.EndUnit; .) .
-  ProgModule                            (. VAR m1, m2: SymTab.Name; .)
+  ProgModule                            (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
+                                             k: CARDINAL; .)
     = "MODULE"
       GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginProg(m1) THEN
                                              SemError(200) END;
+                                           nPendVar := 0;
                                            QbeGen.SetModule(m1); .)
       [ Priority ]
       ";"
       { Import }
       DeclSeq
-      [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginBody; .)
+      [ "BEGIN"                         (. FlushPend;
+                                           QbeGen.BeginBody; .)
         [ StatSeq ] ]
       "END"
-      GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+      GetIdent<m2>                      (. FlushPend;
+                                           IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
                                              SemError(202) END;
                                            QbeGen.EndModule(m1);
                                            SymTab.EndUnit; .) .
@@ -209,7 +235,12 @@ PRODUCTIONS
   (* Pervasive built-ins imported from SYSTEM (e.g. TSIZE) are
      accepted and ignored: the built-in applies regardless. *)
   ImpName<mod: SymTab.Name>             (. VAR n: SymTab.Name; .)
-    = GetIdent<n>                       (. IF SymTab.ModKnown(mod)
+    = GetIdent<n>                       (. IF SymTab.Equal(mod, "libc") THEN
+                                             (* intrinsic C library:
+                                                permissive external *)
+                                             IF NOT SymTab.DeclareCProc(n) THEN
+                                               SemError(201) END
+                                           ELSIF SymTab.ModKnown(mod)
                                              AND NOT SymTab.ImportFrom(mod, n) THEN
                                              SemError(201) END; .)
     | ( "TSIZE" | "SIZE" | "ADR" | "HIGH" | "LEN"
@@ -387,12 +418,16 @@ PRODUCTIONS
                                                blo := 0; bspan := 2
                                              ELSIF bcls = SymTab.ClChar THEN
                                                blo := 0; bspan := 256
+                                             ELSIF bcls = SymTab.ClEnum THEN
+                                               blo := 0;
+                                               bspan := VAL(INTEGER,
+                                                 SymTab.EnumCount(base))
                                              ELSIF SymTab.SubBounds(base,
                                                      blo, bhi) THEN
                                                bspan := bhi - blo + 1
                                              ELSE bspan := 0 END;
                                              IF (bspan <= 0)
-                                                OR (bspan > 256) THEN
+                                                OR (bspan > 65536) THEN
                                                SemError(230);
                                                t := SymTab.InvalidType
                                              ELSE t := SymTab.NewSet(base)
@@ -501,10 +536,8 @@ PRODUCTIONS
                                         (. IF (tlo = SymTab.InvalidType)
                                             OR (thi = SymTab.InvalidType) THEN
                                            t := SymTab.InvalidType
-                                         ELSIF (SymTab.ClassOf(tlo) #
-                                                SymTab.ClInt)
-                                            OR (SymTab.ClassOf(thi) #
-                                                SymTab.ClInt) THEN
+                                         ELSIF NOT SymTab.IsOrdinal(tlo)
+                                            OR NOT SymTab.IsOrdinal(thi) THEN
                                            SemError(230);
                                            t := SymTab.InvalidType
                                          ELSIF NOT SymTab.ConstInt(qlo, lo)
@@ -692,6 +725,7 @@ PRODUCTIONS
     = VarIdents ":"
       Type<t, FALSE>                    (. cls := SymTab.ClassOf(t);
                                            IF (t # SymTab.InvalidType)
+ AND NOT SymTab.IsUnresolved(t)
  AND (cls # SymTab.ClInt)
  AND (cls # SymTab.ClBool)
  AND (cls # SymTab.ClChar)
@@ -710,10 +744,27 @@ PRODUCTIONS
                                            IF QbeGen.LocFull() THEN
                                              SemError(233) END;
                                            i := 0;
-                                           WHILE i < SymTab.PendCount() DO
-                                             SymTab.PendName(i, nm);
-                                             QbeGen.DeclVar(nm, t);
-                                             INC(i)
+                                           IF SymTab.IsUnresolved(t)
+                                              AND NOT SymTab.InProc() THEN
+                                             (* a forward-typed global:
+                                                defer emission until the
+                                                TYPE block completes *)
+                                             WHILE i < SymTab.PendCount() DO
+                                               SymTab.PendName(i, nm);
+                                               IF nPendVar <=
+                                                  HIGH(pendVarName) THEN
+                                                 pendVarName[nPendVar] := nm;
+                                                 pendVarT[nPendVar] := t;
+                                                 INC(nPendVar)
+                                               END;
+                                               INC(i)
+                                             END
+                                           ELSE
+                                             WHILE i < SymTab.PendCount() DO
+                                               SymTab.PendName(i, nm);
+                                               QbeGen.DeclVar(nm, t);
+                                               INC(i)
+                                             END
                                            END;
                                            (* a plain VAR list, not a
                                               heading: the signature
@@ -858,9 +909,35 @@ PRODUCTIONS
     | NewStat
     | DisposeStat
     | IncDecStat
+    | InclExclStat
     | "EXIT"                            (. IF QbeGen.TopLoop(lx) THEN
                                              QbeGen.Jmp(lx)
                                            ELSE SemError(230) END; .) .
+  (* INCL(set, elem) / EXCL(set, elem): PIM set-element builtins. *)
+  InclExclStat                          (. VAR at, et2: SymTab.TypeIndex;
+                                             dk: INTEGER;
+                                             qd, qe: QbeGen.QVal;
+                                             qn: SymTab.Name;
+                                             sfx, isInc: BOOLEAN; .)
+    = ( "INCL"                          (. isInc := TRUE; .)
+      | "EXCL"                          (. isInc := FALSE; .) )
+      "(" Design<at, dk, qd, qn, sfx> ","
+      Expr<et2, qe> ")"
+                                        (. IF at = SymTab.InvalidType THEN
+                                           ELSIF SymTab.ClassOf(at) #
+                                                 SymTab.ClSet THEN
+                                             SemError(222)
+                                           ELSE
+                                             IF isInc THEN
+                                               QbeGen.SetBit(qd, qe,
+                                                 SymTab.SetBaseLo(at),
+                                                 SymTab.SetCount(at))
+                                             ELSE
+                                               QbeGen.SetClearBit(qd, qe,
+                                                 SymTab.SetBaseLo(at),
+                                                 SymTab.SetCount(at))
+                                             END
+                                           END; .) .
   (* INC(v [,step]) / DEC(v [,step]) as builtin statements over an
      integer designator. *)
   IncDecStat                            (. VAR dt, et2: SymTab.TypeIndex;
@@ -1151,7 +1228,7 @@ PRODUCTIONS
                                              vs: INTEGER;
                                              res: SymTab.TypeIndex;
                                              mg: QbeGen.QVal;
-                                             ok, ind, isMeth: BOOLEAN; .)
+                                             ok, ind, isMeth, va: BOOLEAN; .)
     = "("                               (. called := TRUE;
                                            ok := TRUE;
                                            ind := FALSE;
@@ -1208,7 +1285,11 @@ PRODUCTIONS
                                                np := SymTab.ProcTypeNPar(pt)
                                              ELSE np := SymTab.ProcNPar(pn)
                                              END;
-                                             IF i # np THEN
+                                             va := (NOT isMeth) AND (NOT ind)
+                                               AND (SymTab.SymKind(pn) =
+                                                    SymTab.KindProc)
+                                               AND SymTab.Varargs(pn);
+                                             IF (i # np) AND NOT va THEN
                                                SemError(233); ok := FALSE
                                              END
                                            END;
@@ -1239,8 +1320,15 @@ PRODUCTIONS
            methCls: SymTab.TypeIndex; i: CARDINAL>
                                         (. VAR at, ft: SymTab.TypeIndex;
                                              qe, qa, qt: QbeGen.QVal;
-                                             isV, conv: BOOLEAN; .)
-    = Expr<at, qe>                      (. IF ind THEN
+                                             isV, conv, va: BOOLEAN;
+                                             cl: CHAR; .)
+    = Expr<at, qe>                      (. va := (NOT ind)
+                                             AND (methCls =
+                                                SymTab.InvalidType)
+                                             AND (SymTab.SymKind(pn) =
+                                                SymTab.KindProc)
+                                             AND SymTab.Varargs(pn);
+                                           IF ind THEN
                                              ft :=
                                                SymTab.ProcTypeParamType(pt,
                                                  i);
@@ -1259,9 +1347,11 @@ PRODUCTIONS
                                              ft := SymTab.ParamType(pn, i);
                                              isV := SymTab.ParamIsVar(pn, i)
                                            END;
-                                           IF (at = SymTab.InvalidType)
-                                              OR (ft =
-                                                 SymTab.InvalidType) THEN
+                                           IF (at = SymTab.InvalidType) THEN
+                                           ELSIF ft = SymTab.InvalidType THEN
+                                             IF va THEN
+                                               QbeGen.CArgAdd(qe, at, qa, cl)
+                                             END
                                            ELSIF isV THEN
                                              IF (SymTab.ClassOf(at)
                                                 = SymTab.ClChar)
@@ -1634,6 +1724,8 @@ PRODUCTIONS
                                                         = SymTab.ClEnum)
                                                     OR (cls
                                                         = SymTab.ClReal)
+                                                    OR (cls
+                                                        = SymTab.ClLong)
                                                     OR (cls
                                                         = SymTab.ClNil)) THEN
                                                    IF cls = SymTab.ClNil THEN
@@ -1643,7 +1735,9 @@ PRODUCTIONS
                                                      OR (cls
                                                        = SymTab.ClChar)
                                                      OR (cls
-                                                       = SymTab.ClEnum))
+                                                       = SymTab.ClEnum)
+                                                     OR (cls
+                                                       = SymTab.ClLong))
   AND SymTab.GetSymVal(n, cv)
   AND QbeGen.IsImm(cv) THEN
                                                      QbeGen.CopyOp(cv, q)
@@ -2257,10 +2351,10 @@ PRODUCTIONS
     | ( "AND" | "&" )                   (. op := SymTab.OpAnd; .) .
   Fact<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
                                         (. VAR s: ARRAY [0 .. 255] OF CHAR;
-                                             et, dt, t2, st, ct2:
+                                             et, dt, t2, st, ct2, et2:
                                                SymTab.TypeIndex;
                                              dk: INTEGER;
-                                             qd, q2, sq, qa, qm0, qr:
+                                             qd, q2, sq, qa, qm0, qr, qt:
                                                QbeGen.QVal;
                                              qn, vn: SymTab.Name;
                                              vt: SymTab.TypeIndex;
@@ -2489,11 +2583,51 @@ PRODUCTIONS
                                                SymTab.ObjectSize(dt)), q);
                                              t := SymTab.IntType()
                                            END; .)
+    | ( "SHIFT"                         (. isMax := FALSE; .)
+      | "ROTATE"                        (. isMax := TRUE; .) )
+      "(" Expr<et, q> "," Expr<et2, q2> ")"
+                                        (. (* set shift/rotate: isMax
+                                              doubles as "rotate" *)
+                                           IF (et # SymTab.InvalidType)
+                                              AND (SymTab.ClassOf(et) =
+                                                 SymTab.ClSet) THEN
+                                             QbeGen.SetShift(q, q2,
+                                               SymTab.SetWords(et),
+                                               SymTab.SetCount(et), isMax,
+                                               qt);
+                                             t := et;
+                                             QbeGen.CopyOp(qt, q)
+                                           ELSE SemError(230);
+                                             t := SymTab.InvalidType;
+                                             QbeGen.CopyOp("0", q)
+                                           END; .)
     | ( "MIN"                           (. isMax := FALSE; .)
       | "MAX"                           (. isMax := TRUE; .) )
       "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
-                                        (. IF SymTab.TypeBounds(dt, lo, hi)
-                                           THEN
+                                        (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
+ AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClReal) THEN
+                                             (* REAL/LONGREAL: the
+                                                implementation bounds *)
+                                             IF isMax THEN
+                                               QbeGen.NormReal(
+                                                 "3.402823e38", q)
+                                             ELSE QbeGen.NormReal(
+                                                 "-3.402823e38", q)
+                                             END;
+                                             t := SymTab.RealType()
+                                           ELSIF (dt #
+                                              SymTab.InvalidType)
+ AND (SymTab.ClassOf(dt) =
+                                                 SymTab.ClLong) THEN
+                                             IF isMax THEN
+                                               QbeGen.CopyOp(
+                                                 "9223372036854775807", q)
+                                             ELSE QbeGen.CopyOp(
+                                                 "-9223372036854775808", q)
+                                             END;
+                                             t := SymTab.LongType()
+                                           ELSIF SymTab.TypeBounds(dt, lo,
+                                                    hi) THEN
                                              IF isMax THEN
                                                QbeGen.IntStr(hi, q)
                                              ELSE QbeGen.IntStr(lo, q)
@@ -2736,16 +2870,10 @@ PRODUCTIONS
                                                    SymTab.ClassOf(et2)
                                                ELSE cl2 := SymTab.ClInt
                                                END;
-                                               IF ((cl # SymTab.ClInt)
- AND (cl # SymTab.ClChar)
- AND (cl # SymTab.ClBool))
-                                                  OR (hasR AND 
-                                                     ((cl2
-                                                       # SymTab.ClInt)
- AND (cl2
-                                                        # SymTab.ClChar)
- AND (cl2
-                                                        # SymTab.ClBool))) THEN
+                                               IF NOT SymTab.SetElemClassOk(cl)
+                                                  OR (hasR AND NOT
+                                                     SymTab.SetElemClassOk(cl2))
+                                               THEN
                                                  SemError(222)
                                                ELSIF hasR
  AND SymTab.ConstInt(qe, v)
@@ -2815,16 +2943,10 @@ PRODUCTIONS
                                                  SymTab.ClassOf(et2)
                                              ELSE cl2 := SymTab.ClInt
                                              END;
-                                             IF ((cl # SymTab.ClInt)
- AND (cl # SymTab.ClChar)
- AND (cl # SymTab.ClBool))
-                                                OR (hasR AND 
-                                                   ((cl2
-                                                     # SymTab.ClInt)
- AND (cl2
-                                                      # SymTab.ClChar)
- AND (cl2
-                                                      # SymTab.ClBool))) THEN
+                                             IF NOT SymTab.SetElemClassOk(cl)
+                                                OR (hasR AND NOT
+                                                   SymTab.SetElemClassOk(cl2))
+                                             THEN
                                                SemError(222)
                                              ELSIF hasR
  AND SymTab.ConstInt(qe, v)

+ 2917 - 2795
compiler/src/M2.lst

@@ -79,2812 +79,2934 @@ Listing:
    61    (* Class of the type of the innermost `TypeName{...}` brace
    62       constructor (ClSet or ClArray); dispatches BraceElem. *)
    63    braceCls: INTEGER;
-   64  
-   65  CHARACTERS
-   66    eol      = CHR(13) .
-   67    lf       = CHR(10) .
-   68    letter   = "ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZabcdefghijklmnopqrstuvwxyz" .
-   69    digit    = "0123456789" .
-   70    hexDigit = digit + "ABCDEFabcdef" .
-   71    noQuote1 = ANY - "'" - eol .
-   72    noQuote2 = ANY - '"' - eol .
-   73  
-   74  IGNORE CHR(9) .. CHR(13)
-   75  
-   76  COMMENTS FROM "(*" TO "*)" NESTED
-   77  COMMENTS FROM "//" TO lf
-   78  
-   79  TOKENS
-   80    ident   = letter { letter | digit } .
-   81    integer = digit { digit }
-   82            | digit { digit } CONTEXT("..")
-   83            | "0x" hexDigit { hexDigit }
-   84            | "0X" hexDigit { hexDigit } .
-   85    real    = digit { digit } "." { digit }
-   86              [ ( "E" | "e" ) [ "+" | "-" ] digit { digit } ] .
-   87    string  = "'" { noQuote1 } "'"
-   88            | '"' { noQuote2 } '"' .
-   89    charConst = digit { digit } ( "C" | "c" ) .
-   90    ustring = ( "U" | "u" ) ( "'" { noQuote1 } "'" | '"' { noQuote2 } '"' ) .
+   64    (* Module-level VAR declarations whose type was still an unresolved
+   65       forward alias at declaration time; emitted once the TYPE block
+   66       completes (module scope only). *)
+   67    nPendVar: CARDINAL;
+   68    pendVarName: ARRAY [0 .. 255] OF SymTab.Name;
+   69    pendVarT: ARRAY [0 .. 255] OF SymTab.TypeIndex;
+   70  
+   71  PROCEDURE FlushPend;
+   72  (* Emit module-level globals whose forward type is now resolved. *)
+   73    VAR k: CARDINAL;
+   74    BEGIN
+   75      k := 0;
+   76      WHILE k < nPendVar DO
+   77        QbeGen.DeclVar(pendVarName[k], pendVarT[k]);
+   78        INC(k)
+   79      END;
+   80      nPendVar := 0
+   81    END FlushPend;
+   82  
+   83  CHARACTERS
+   84    eol      = CHR(13) .
+   85    lf       = CHR(10) .
+   86    letter   = "ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZabcdefghijklmnopqrstuvwxyz" .
+   87    digit    = "0123456789" .
+   88    hexDigit = digit + "ABCDEFabcdef" .
+   89    noQuote1 = ANY - "'" - eol .
+   90    noQuote2 = ANY - '"' - eol .
    91  
-   92  PRODUCTIONS
-   93    M2
-   94      = Unit "." .
-   95    (* Units: program modules compile fully; DEFINITION and
-   96       IMPLEMENTATION modules parse + check now but lower in step 4
-   97       (each ends with one 230); same for nested local modules. *)
-   98    Unit
-   99      = DefUnit
-  100      | ImplUnit
-  101      | ProgModule .
-  102    (* Step 4.3: one session compiles DEFINITION, its IMPLEMENTATION
-  103       and one program (last) into one image. Units share the symbol
-  104       table; imports materialize exported names. *)
-  105    DefUnit                               (. VAR m1, m2, pn: SymTab.Name; .)
-  106      = "DEFINITION" "MODULE"
-  107        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginDef(m1) THEN
-  108                                               SemError(200) END;
-  109                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
-  110        ";"
-  111        { Import }
-  112        [ "EXPORT" [ "QUALIFIED" ]        (. (* definition-module export
-  113                                                list: parsed, and the
-  114                                                names are already exported
-  115                                                by the module scope *) .)
-  116          GetIdent<pn> { "," GetIdent<pn> } ";" ]
-  117        { ConstBlock | TypeBlock<TRUE> | VarBlock
-  118        | ProcHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
-  119                                          (. SymTab.CloseProc;
-  120                                               QbeGen.AbortFunc; .) }
-  121        "END"
-  122        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
-  123                                               SemError(202) END;
-  124                                             SymTab.EndUnit; .) .
-  125    ImplUnit                              (. VAR m1, m2: SymTab.Name; .)
-  126      = "IMPLEMENTATION" "MODULE"
-  127        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginImpl(m1) THEN
-  128                                               SemError(201) END;
-  129                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
-  130        ";"
-  131        { Import }
-  132        DeclSeq
-  133        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(m1); .)
-  134          [ StatSeq ]                       (. QbeGen.EndInit; .) ]
-  135        "END"
-  136        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
-  137                                               SemError(202) END;
-  138                                             SymTab.EndUnit; .) .
-  139    ProgModule                            (. VAR m1, m2: SymTab.Name; .)
-  140      = "MODULE"
-  141        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginProg(m1) THEN
-  142                                               SemError(200) END;
-  143                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
-  144        [ Priority ]
-  145        ";"
-  146        { Import }
-  147        DeclSeq
-  148        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginBody; .)
-  149          [ StatSeq ] ]
-  150        "END"
-  151        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
-  152                                               SemError(202) END;
-  153                                             QbeGen.EndModule(m1);
-  154                                             SymTab.EndUnit; .) .
-  155    DeclSeq
-  156      = { ConstBlock | TypeBlock<FALSE> | VarBlock | ProcDecl ";"
-  157        | NestedModule ";" | ClassItem ";" } .
-  158    (* Local module, Wirth form. Declarations lower like top-level ones
-  159       (same QBE module prefix); a BEGIN body becomes an init function
-  160       that main calls; the EXPORT list is hoisted into the enclosing
-  161       scope at END. *)
-  162    NestedModule                          (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
-  163                                               expNames: ARRAY [0 .. 63] OF SymTab.Name;
-  164                                               expCount, k: CARDINAL; .)
-  165      = "MODULE"
-  166        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.Enter(m1,
-  167                                               SymTab.KindModule) THEN
-  168                                               SemError(200) END;
-  169                                             SymTab.PushScope;
-  170                                             expCount := 0; .)
-  171        [ Priority ]
-  172        ";"
-  173        { Import }
-  174        [ "EXPORT" [ "QUALIFIED" ]
-  175          GetIdent<expNames[expCount]>    (. INC(expCount); .)
-  176          { "," GetIdent<expNames[expCount]>
-  177                                          (. INC(expCount); .) }
-  178          ";" ]
-  179        DeclSeq
-  180        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(m1); .)
-  181          [ StatSeq ]                     (. QbeGen.EndInit; .) ]
-  182        "END"
-  183        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
-  184                                               SemError(202) END;
-  185                                             k := 0;
-  186                                             WHILE k < expCount DO
-  187                                               SymTab.ExportUp(expNames[k]);
-  188                                               INC(k)
-  189                                             END;
-  190                                             SymTab.PopScope; .) .
-  191    Priority
-  192      = "[" integer "]"                   (. SemError(230); .) .
-  193    (* Imports (4.3): FROM materializes the names (unqualified use);
-  194       plain IMPORT only demands the module exists — qualified `L.x`
-  195       materializes on first use (Design). *)
-  196    (* Unknown modules stay unchecked stubs (legacy, so hand-written
-  197       import lines don't fail); a known module's missing export is
-  198       201. *)
-  199    Import                                (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  200      = "FROM"
-  201        GetIdent<n>
-  202        "IMPORT"
-  203        ImpList<n> ";"
-  204      | "IMPORT"
-  205        ImpModList ";" .
-  206    ImpList<mod: SymTab.Name>             (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  207      = ImpName<mod>
-  208        { "," ImpName<mod> } .
-  209    (* Pervasive built-ins imported from SYSTEM (e.g. TSIZE) are
-  210       accepted and ignored: the built-in applies regardless. *)
-  211    ImpName<mod: SymTab.Name>             (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  212      = GetIdent<n>                       (. IF SymTab.ModKnown(mod)
-  213                                               AND NOT SymTab.ImportFrom(mod, n) THEN
-  214                                               SemError(201) END; .)
-  215      | ( "TSIZE" | "SIZE" | "ADR" | "HIGH" | "LEN"
-  216        | "CHR" | "ORD" | "ORDL" | "VAL" | "ABS" | "CAP"
-  217        | "UCHR" | "CHR8" | "UORD"
-  218        | "INC" | "DEC" ) .
-  219    ImpModList                            (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  220      = GetIdent<n>
-  221        { "," GetIdent<n> } .
-  222    (* Opaque TYPE declarations (definition modules). The targetless
-  223       alias resolves to InvalidType until step 4 completes it. *)
-  224    (* Scalar-phase TYPEs: named types, integer subranges, enumerations.
-  225       Opaque "TYPE T;" needs isDef (definition units); elsewhere 231.
-  226       Composite forms (ARRAY/RECORD/SET/POINTER) arrive with step 3. *)
-  227    TypeBlock<isDef: BOOLEAN>
-  228      = "TYPE"                            (. SymTab.BeginTypeBlock; .)
-  229        { TypeItem<isDef> ";" | ClassItem ";" }
-  230                                          (. SymTab.EndTypeBlock; .) .
-  231    TypeItem<isDef: BOOLEAN>              (. VAR n: SymTab.Name;
-  232                                               t, op: SymTab.TypeIndex; .)
-  233      = GetIdent<n>                       (. op := SymTab.OpaqueBase(n);
-  234                                             IF op = SymTab.InvalidType THEN
-  235                                               IF NOT SymTab.Enter(n,
-  236                                                  SymTab.KindType) THEN
-  237                                                 SemError(200) END
-  238                                             END; .)
-  239        ( "=" Type<t, FALSE>              (. IF op # SymTab.InvalidType THEN
-  240                                               SymTab.SetTarget(op, t)
-  241                                             ELSE SymTab.SetSymType(n, t)
-  242                                             END; .)
-  243        |                                 (. IF op # SymTab.InvalidType THEN
-  244                                               (* stays opaque *)
-  245                                             ELSIF NOT isDef THEN
-  246                                               SemError(231)
-  247                                             ELSE SymTab.SetSymType(n,
-  248                                               SymTab.NewAlias()) END; .) ) .
-  249    Type<VAR t: SymTab.TypeIndex; allowOpen: BOOLEAN>
-  250      = TypeIdent<t> [ Subrange<t> ]     (* anchored subrange: T[lo..hi] *)
-  251      | Subrange<t>
-  252      | Enum<t>
-  253      | ArrayType<t, allowOpen>
-  254      | SetType<t>
-  255      | RecordType<t>
-  256      | PointerType<t>
-  257      | ProcType<t> .
-  258    PointerType<VAR t: SymTab.TypeIndex>  (. VAR base: SymTab.TypeIndex; .)
-  259      = "POINTER" "TO" Type<base, FALSE>(. t := SymTab.NewPtr(base); .) .
-  260    (* Procedure types (step 8.5): PROCEDURE (params): result. Values
-  261       are code pointers; params are collected into the descriptor. *)
-  262    ProcType<VAR t: SymTab.TypeIndex>     (. VAR res, pt: SymTab.TypeIndex;
-  263                                               isV: BOOLEAN; .)
-  264      = "PROCEDURE"                       (. res := SymTab.InvalidType;
-  265                                             t := SymTab.NewProcType(res); .)
-  266        [ "(" [ ProcTypeSection<t> { ";" ProcTypeSection<t> } ] ")" ]
-  267        [ ":" TypeIdent<res>              (. SymTab.SetProcTypeRes(t, res); .) ] .
-  268    ProcTypeSection<t: SymTab.TypeIndex>  (. VAR pt: SymTab.TypeIndex;
-  269                                               isV: BOOLEAN;
-  270                                               cnt, k: CARDINAL;
-  271                                               names: ARRAY [0 .. 15] OF SymTab.Name; .)
-  272      =                                   (. isV := FALSE; cnt := 0; .)
-  273        [ "VAR"                           (. isV := TRUE; .) ]
-  274        ( GetIdent<names[cnt]>            (. INC(cnt); .)
-  275          { "," GetIdent<names[cnt]>      (. INC(cnt); .) }
-  276          ( ":" Type<pt, TRUE>           (. k := 0;
-  277                                             WHILE k < cnt DO
-  278                                               SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt);
-  279                                               INC(k)
-  280                                             END; .)
-  281          |                               (. (* type-only parameter list:
-  282                                                each name is a type (GNU
-  283                                                shorthand used by the
-  284                                                Coco/R scanner frame) *)
-  285                                             k := 0;
-  286                                             WHILE k < cnt DO
-  287                                               IF SymTab.Lookup(names[k])
-  288                                                  AND ((SymTab.SymKind(names[k]) = SymTab.KindType)
-  289    OR (SymTab.SymKind(names[k]) = SymTab.KindPredef)) THEN
-  290                                                 pt := SymTab.SymType(names[k])
-  291                                               ELSE SemError(201);
-  292                                                 pt := SymTab.InvalidType
-  293                                               END;
-  294                                               SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt);
-  295                                               INC(k)
-  296                                             END; .) )
-  297        | Type<pt, TRUE>                 (. (* unnamed parameter (PIM):
-  298                                                e.g. PROCEDURE (VAR ARRAY OF REAL) *)
-  299                                             SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt); .) ) .
-  300    (* Arrays: "OF" without bounds is an open formal (allowed only
-  301       where allowOpen); "[lo..hi, ...]" nests bounded levels inside
-  302       out. Bounds are folded literals (int/char); anything else 230.
-  303       Bare-type indices ("ARRAY Color OF") wait for enum ordinals. *)
-  304    ArrayType<VAR t: SymTab.TypeIndex; allowOpen: BOOLEAN>
-  305                                          (. VAR elem: SymTab.TypeIndex;
-  306                                               ok: BOOLEAN;
-  307                                               bnds, bndh: ARRAY [0 .. 7] OF INTEGER;
-  308                                               nb, k: CARDINAL;
-  309                                               idx: SymTab.TypeIndex;
-  310                                               ilo, ihi: INTEGER; .)
-  311      = "ARRAY"
-  312        ( "OF" Type<elem, FALSE>          (. IF NOT allowOpen THEN
-  313                                               SemError(230) END;
-  314                                             t := SymTab.NewOpenArray(elem); .)
-  315        | TypeIdent<idx> [ Subrange<idx> ]
-  316          "OF" Type<elem, FALSE>          (. (* index-type array: the index
-  317                                                type's ordinal bounds give the
-  318                                                [lo..hi] pair *)
-  319                                             IF SymTab.TypeBounds(idx, ilo,
-  320                                                ihi)
-  321                                             THEN t := SymTab.NewArrayB(elem,
-  322                                                    ilo, ihi)
-  323                                             ELSE SemError(230);
-  324                                               t := SymTab.InvalidType
-  325                                             END; .)
-  326        | "["                             (. SymTab.BoundBegin; ok := TRUE; .)
-  327          BoundPair<ok>
-  328          { "," BoundPair<ok> }
-  329          "]"                             (. (* snapshot before the element
-  330                                                type, which reuses the bound
-  331                                                buffer for a nested ARRAY *)
-  332                                             nb := SymTab.BoundCount();
-  333                                             k := 0;
-  334                                             WHILE k < nb DO
-  335                                               bnds[k] := SymTab.BoundLo(k);
-  336                                               bndh[k] := SymTab.BoundHi(k);
-  337                                               INC(k)
-  338                                             END; .)
-  339          "OF" Type<elem, FALSE>
-  340                                          (. IF ok THEN
-  341                                               k := nb;
-  342                                               WHILE k > 0 DO
-  343                                                 DEC(k);
-  344                                                 elem := SymTab.NewArrayB(
-  345                                                   elem, bnds[k], bndh[k])
-  346                                               END;
-  347                                               t := elem
-  348                                             ELSE t := SymTab.InvalidType
-  349                                             END; .) ) .
-  350    BoundPair<VAR ok: BOOLEAN>            (. VAR tlo, thi: SymTab.TypeIndex;
-  351                                               qlo, qhi: QbeGen.QVal;
-  352                                               lo, hi: INTEGER;
-  353                                               cl, cl2: INTEGER; .)
-  354      = Expr<tlo, qlo> ".." Expr<thi, qhi>
-  355                                          (. IF (tlo = SymTab.InvalidType)
-  356                                              OR (thi = SymTab.InvalidType) THEN
-  357                                             ok := FALSE
-  358                                           ELSE cl := SymTab.ClassOf(tlo);
-  359                                             cl2 := SymTab.ClassOf(thi);
-  360                                             IF ((cl # SymTab.ClInt)
-  361   AND (cl # SymTab.ClChar))
-  362                                                OR ((cl2 # SymTab.ClInt)
-  363   AND (cl2 # SymTab.ClChar)) THEN
-  364                                               SemError(230); ok := FALSE
-  365                                             ELSIF NOT SymTab.ConstInt(qlo, lo)
-  366                                                OR NOT SymTab.ConstInt(qhi, hi)
-  367                                                OR (lo > hi) THEN
-  368                                               SemError(230); ok := FALSE
-  369                                              ELSIF NOT SymTab.BoundAdd(lo, hi) THEN
-  370                                                SemError(230); ok := FALSE
-  371                                              END;
-  372                                            END; .) .
-  373    (* Sets: multi-word masks over bases ≤ 256 values (bool, char,
-  374       bounded subranges; enums wait for ordinals, INTEGER is
-  375       unbounded). Literals are SET OF [0..255]; assignment and
-  376       comparison across suitable bases are lenient (masks over min
-  377       words + zero-check extras), out-of-span literals are 222. *)
-  378    SetType<VAR t: SymTab.TypeIndex>      (. VAR base: SymTab.TypeIndex;
-  379                                               blo, bhi, bspan: INTEGER;
-  380                                               bcls: INTEGER; .)
-  381      = "SET" "OF" Type<base, FALSE>
-  382                                          (. IF base = SymTab.InvalidType THEN
-  383                                               t := SymTab.InvalidType
-  384                                             ELSE bcls :=
-  385                                                    SymTab.ClassOf(base);
-  386                                               IF bcls = SymTab.ClBool THEN
-  387                                                 blo := 0; bspan := 2
-  388                                               ELSIF bcls = SymTab.ClChar THEN
-  389                                                 blo := 0; bspan := 256
-  390                                               ELSIF SymTab.SubBounds(base,
-  391                                                       blo, bhi) THEN
-  392                                                 bspan := bhi - blo + 1
-  393                                               ELSE bspan := 0 END;
-  394                                               IF (bspan <= 0)
-  395                                                  OR (bspan > 256) THEN
-  396                                                 SemError(230);
-  397                                                 t := SymTab.InvalidType
-  398                                               ELSE t := SymTab.NewSet(base)
-  399                                               END
-  400                                             END; .) .
-  401    (* Records: flat blobs; array fields are pointers to static
-  402       descriptors (locked amendment), nested records inline. Field
-  403       offsets static and declaration-ordered. *)
-  404    (* Field list: plain fields and (optionally) one variant part.  The
-  405       variant part is a `CASE ... END` item; because it starts with the
-  406       CASE keyword it is unambiguously distinguishable from a field
-  407       (which starts with an identifier). *)
-  408    RecordType<VAR t: SymTab.TypeIndex>   (. VAR t2: SymTab.TypeIndex;
-  409                                               tagOk: BOOLEAN; .)
-  410      = "RECORD"                          (. t := SymTab.NewRecord(); .)
-  411        [ RecItem<t> { ";" [ RecItem<t> ] } ]
-  412        "END" .
-  413    RecItem<rec: SymTab.TypeIndex>        (. VAR tt: SymTab.TypeIndex; .)
-  414      = RecField<rec>
-  415      | CaseField<rec>                    (. SymTab.MarkVariant(rec); .) .
-  416    (* A variant part: CASE tag : Type OF variants.  The layout overlays
-  417       every branch from the tag slot (see SymTab.ComputeOffsets). *)
-  418    CaseField<rec: SymTab.TypeIndex>      (. VAR tagT: SymTab.TypeIndex;
-  419                                               tagN: SymTab.Name; .)
-  420      = "CASE"                            (. SymTab.ResetFields(rec); .)
-  421        GetIdent<tagN>                    (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
-  422                                               tagN) THEN
-  423                                               SemError(200) END; .)
-  424        ":" Type<tagT, FALSE>             (. IF (tagT # SymTab.InvalidType)
-  425    AND NOT SymTab.IsOrdinal(tagT) THEN
-  426                                               SemError(224)
-  427                                             END;
-  428                                             SymTab.FixPendingF(rec, tagT);
-  429                                             SymTab.SetVariantTag(rec, tagN); .)
-  430        "OF"
-  431        RecFieldList<rec>
-  432        { "|"                             (. SymTab.ResetFields(rec); .)
-  433          RecFieldList<rec> }
-  434        "END" .
-  435    RecFieldList<rec: SymTab.TypeIndex>   (. VAR lt, lq: SymTab.TypeIndex;
-  436                                               lv1, lv2: QbeGen.QVal; .)
-  437      = VarLabel<lt, lv1> [ ".." VarLabel<lq, lv2> ] ":"
-  438        RecField<rec> { ";" [ RecField<rec> ] } .
-  439    (* Variant case label: a constant (or a constant range).  Values are
-  440       not interpreted (the layout overlays regardless). *)
-  441    VarLabel<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
-  442                                          (. VAR lname: SymTab.Name; .)
-  443      = ( ident                         (. LexName(lname);
-  444                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
-  445                                             t := SymTab.IntType(); .)
-  446        | integer                       (. LexString(lname);
-  447                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
-  448                                             t := SymTab.IntType(); .)
-  449        | charConst                     (. LexString(lname);
-  450                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
-  451                                             t := SymTab.CharType(); .) ) .
-  452    RecField<rec: SymTab.TypeIndex>       (. VAR n: SymTab.Name;
-  453                                               t2: SymTab.TypeIndex; .)
-  454      = RecIdents<rec> ":" Type<t2, FALSE>(. SymTab.FixPendingF(rec, t2); .) .
-  455    RecIdents<rec: SymTab.TypeIndex>      (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  456      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
-  457                                               n) THEN
+   92  IGNORE CHR(9) .. CHR(13)
+   93  
+   94  COMMENTS FROM "(*" TO "*)" NESTED
+   95  COMMENTS FROM "//" TO lf
+   96  
+   97  TOKENS
+   98    ident   = letter { letter | digit } .
+   99    integer = digit { digit }
+  100            | digit { digit } CONTEXT("..")
+  101            | "0x" hexDigit { hexDigit }
+  102            | "0X" hexDigit { hexDigit } .
+  103    real    = digit { digit } "." { digit }
+  104              [ ( "E" | "e" ) [ "+" | "-" ] digit { digit } ] .
+  105    string  = "'" { noQuote1 } "'"
+  106            | '"' { noQuote2 } '"' .
+  107    charConst = digit { digit } ( "C" | "c" ) .
+  108    ustring = ( "U" | "u" ) ( "'" { noQuote1 } "'" | '"' { noQuote2 } '"' ) .
+  109  
+  110  PRODUCTIONS
+  111    M2
+  112      = Unit "." .
+  113    (* Units: program modules compile fully; DEFINITION and
+  114       IMPLEMENTATION modules parse + check now but lower in step 4
+  115       (each ends with one 230); same for nested local modules. *)
+  116    Unit
+  117      = DefUnit
+  118      | ImplUnit
+  119      | ProgModule .
+  120    (* Step 4.3: one session compiles DEFINITION, its IMPLEMENTATION
+  121       and one program (last) into one image. Units share the symbol
+  122       table; imports materialize exported names. *)
+  123    DefUnit                               (. VAR m1, m2, pn: SymTab.Name; .)
+  124      = "DEFINITION" "MODULE"
+  125        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginDef(m1) THEN
+  126                                               SemError(200) END;
+  127                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
+  128        ";"
+  129        { Import }
+  130        [ "EXPORT" [ "QUALIFIED" ]        (. (* definition-module export
+  131                                                list: parsed, and the
+  132                                                names are already exported
+  133                                                by the module scope *) .)
+  134          GetIdent<pn> { "," GetIdent<pn> } ";" ]
+  135        { ConstBlock | TypeBlock<TRUE> | VarBlock
+  136        | ProcHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
+  137                                          (. SymTab.CloseProc;
+  138                                               QbeGen.AbortFunc; .) }
+  139        "END"
+  140        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+  141                                               SemError(202) END;
+  142                                             SymTab.EndUnit; .) .
+  143    ImplUnit                              (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
+  144                                               k: CARDINAL; .)
+  145      = "IMPLEMENTATION" "MODULE"
+  146        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginImpl(m1) THEN
+  147                                               SemError(201) END;
+  148                                             nPendVar := 0;
+  149                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
+  150        ";"
+  151        { Import }
+  152        DeclSeq
+  153        [ "BEGIN"                         (. FlushPend;
+  154                                             QbeGen.BeginInit(m1); .)
+  155          [ StatSeq ]                       (. QbeGen.EndInit; .) ]
+  156        "END"
+  157        GetIdent<m2>                      (. FlushPend;
+  158                                             IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+  159                                               SemError(202) END;
+  160                                             SymTab.EndUnit; .) .
+  161    ProgModule                            (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
+  162                                               k: CARDINAL; .)
+  163      = "MODULE"
+  164        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.BeginProg(m1) THEN
+  165                                               SemError(200) END;
+  166                                             nPendVar := 0;
+  167                                             QbeGen.SetModule(m1); .)
+  168        [ Priority ]
+  169        ";"
+  170        { Import }
+  171        DeclSeq
+  172        [ "BEGIN"                         (. FlushPend;
+  173                                             QbeGen.BeginBody; .)
+  174          [ StatSeq ] ]
+  175        "END"
+  176        GetIdent<m2>                      (. FlushPend;
+  177                                             IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+  178                                               SemError(202) END;
+  179                                             QbeGen.EndModule(m1);
+  180                                             SymTab.EndUnit; .) .
+  181    DeclSeq
+  182      = { ConstBlock | TypeBlock<FALSE> | VarBlock | ProcDecl ";"
+  183        | NestedModule ";" | ClassItem ";" } .
+  184    (* Local module, Wirth form. Declarations lower like top-level ones
+  185       (same QBE module prefix); a BEGIN body becomes an init function
+  186       that main calls; the EXPORT list is hoisted into the enclosing
+  187       scope at END. *)
+  188    NestedModule                          (. VAR m1, m2: SymTab.Name;
+  189                                               expNames: ARRAY [0 .. 63] OF SymTab.Name;
+  190                                               expCount, k: CARDINAL; .)
+  191      = "MODULE"
+  192        GetIdent<m1>                      (. IF NOT SymTab.Enter(m1,
+  193                                               SymTab.KindModule) THEN
+  194                                               SemError(200) END;
+  195                                             SymTab.PushScope;
+  196                                             expCount := 0; .)
+  197        [ Priority ]
+  198        ";"
+  199        { Import }
+  200        [ "EXPORT" [ "QUALIFIED" ]
+  201          GetIdent<expNames[expCount]>    (. INC(expCount); .)
+  202          { "," GetIdent<expNames[expCount]>
+  203                                          (. INC(expCount); .) }
+  204          ";" ]
+  205        DeclSeq
+  206        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(m1); .)
+  207          [ StatSeq ]                     (. QbeGen.EndInit; .) ]
+  208        "END"
+  209        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(m1, m2) THEN
+  210                                               SemError(202) END;
+  211                                             k := 0;
+  212                                             WHILE k < expCount DO
+  213                                               SymTab.ExportUp(expNames[k]);
+  214                                               INC(k)
+  215                                             END;
+  216                                             SymTab.PopScope; .) .
+  217    Priority
+  218      = "[" integer "]"                   (. SemError(230); .) .
+  219    (* Imports (4.3): FROM materializes the names (unqualified use);
+  220       plain IMPORT only demands the module exists — qualified `L.x`
+  221       materializes on first use (Design). *)
+  222    (* Unknown modules stay unchecked stubs (legacy, so hand-written
+  223       import lines don't fail); a known module's missing export is
+  224       201. *)
+  225    Import                                (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  226      = "FROM"
+  227        GetIdent<n>
+  228        "IMPORT"
+  229        ImpList<n> ";"
+  230      | "IMPORT"
+  231        ImpModList ";" .
+  232    ImpList<mod: SymTab.Name>             (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  233      = ImpName<mod>
+  234        { "," ImpName<mod> } .
+  235    (* Pervasive built-ins imported from SYSTEM (e.g. TSIZE) are
+  236       accepted and ignored: the built-in applies regardless. *)
+  237    ImpName<mod: SymTab.Name>             (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  238      = GetIdent<n>                       (. IF SymTab.Equal(mod, "libc") THEN
+  239                                               (* intrinsic C library:
+  240                                                  permissive external *)
+  241                                               IF NOT SymTab.DeclareCProc(n) THEN
+  242                                                 SemError(201) END
+  243                                             ELSIF SymTab.ModKnown(mod)
+  244                                               AND NOT SymTab.ImportFrom(mod, n) THEN
+  245                                               SemError(201) END; .)
+  246      | ( "TSIZE" | "SIZE" | "ADR" | "HIGH" | "LEN"
+  247        | "CHR" | "ORD" | "ORDL" | "VAL" | "ABS" | "CAP"
+  248        | "UCHR" | "CHR8" | "UORD"
+  249        | "INC" | "DEC" ) .
+  250    ImpModList                            (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  251      = GetIdent<n>
+  252        { "," GetIdent<n> } .
+  253    (* Opaque TYPE declarations (definition modules). The targetless
+  254       alias resolves to InvalidType until step 4 completes it. *)
+  255    (* Scalar-phase TYPEs: named types, integer subranges, enumerations.
+  256       Opaque "TYPE T;" needs isDef (definition units); elsewhere 231.
+  257       Composite forms (ARRAY/RECORD/SET/POINTER) arrive with step 3. *)
+  258    TypeBlock<isDef: BOOLEAN>
+  259      = "TYPE"                            (. SymTab.BeginTypeBlock; .)
+  260        { TypeItem<isDef> ";" | ClassItem ";" }
+  261                                          (. SymTab.EndTypeBlock; .) .
+  262    TypeItem<isDef: BOOLEAN>              (. VAR n: SymTab.Name;
+  263                                               t, op: SymTab.TypeIndex; .)
+  264      = GetIdent<n>                       (. op := SymTab.OpaqueBase(n);
+  265                                             IF op = SymTab.InvalidType THEN
+  266                                               IF NOT SymTab.Enter(n,
+  267                                                  SymTab.KindType) THEN
+  268                                                 SemError(200) END
+  269                                             END; .)
+  270        ( "=" Type<t, FALSE>              (. IF op # SymTab.InvalidType THEN
+  271                                               SymTab.SetTarget(op, t)
+  272                                             ELSE SymTab.SetSymType(n, t)
+  273                                             END; .)
+  274        |                                 (. IF op # SymTab.InvalidType THEN
+  275                                               (* stays opaque *)
+  276                                             ELSIF NOT isDef THEN
+  277                                               SemError(231)
+  278                                             ELSE SymTab.SetSymType(n,
+  279                                               SymTab.NewAlias()) END; .) ) .
+  280    Type<VAR t: SymTab.TypeIndex; allowOpen: BOOLEAN>
+  281      = TypeIdent<t> [ Subrange<t> ]     (* anchored subrange: T[lo..hi] *)
+  282      | Subrange<t>
+  283      | Enum<t>
+  284      | ArrayType<t, allowOpen>
+  285      | SetType<t>
+  286      | RecordType<t>
+  287      | PointerType<t>
+  288      | ProcType<t> .
+  289    PointerType<VAR t: SymTab.TypeIndex>  (. VAR base: SymTab.TypeIndex; .)
+  290      = "POINTER" "TO" Type<base, FALSE>(. t := SymTab.NewPtr(base); .) .
+  291    (* Procedure types (step 8.5): PROCEDURE (params): result. Values
+  292       are code pointers; params are collected into the descriptor. *)
+  293    ProcType<VAR t: SymTab.TypeIndex>     (. VAR res, pt: SymTab.TypeIndex;
+  294                                               isV: BOOLEAN; .)
+  295      = "PROCEDURE"                       (. res := SymTab.InvalidType;
+  296                                             t := SymTab.NewProcType(res); .)
+  297        [ "(" [ ProcTypeSection<t> { ";" ProcTypeSection<t> } ] ")" ]
+  298        [ ":" TypeIdent<res>              (. SymTab.SetProcTypeRes(t, res); .) ] .
+  299    ProcTypeSection<t: SymTab.TypeIndex>  (. VAR pt: SymTab.TypeIndex;
+  300                                               isV: BOOLEAN;
+  301                                               cnt, k: CARDINAL;
+  302                                               names: ARRAY [0 .. 15] OF SymTab.Name; .)
+  303      =                                   (. isV := FALSE; cnt := 0; .)
+  304        [ "VAR"                           (. isV := TRUE; .) ]
+  305        ( GetIdent<names[cnt]>            (. INC(cnt); .)
+  306          { "," GetIdent<names[cnt]>      (. INC(cnt); .) }
+  307          ( ":" Type<pt, TRUE>           (. k := 0;
+  308                                             WHILE k < cnt DO
+  309                                               SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt);
+  310                                               INC(k)
+  311                                             END; .)
+  312          |                               (. (* type-only parameter list:
+  313                                                each name is a type (GNU
+  314                                                shorthand used by the
+  315                                                Coco/R scanner frame) *)
+  316                                             k := 0;
+  317                                             WHILE k < cnt DO
+  318                                               IF SymTab.Lookup(names[k])
+  319                                                  AND ((SymTab.SymKind(names[k]) = SymTab.KindType)
+  320    OR (SymTab.SymKind(names[k]) = SymTab.KindPredef)) THEN
+  321                                                 pt := SymTab.SymType(names[k])
+  322                                               ELSE SemError(201);
+  323                                                 pt := SymTab.InvalidType
+  324                                               END;
+  325                                               SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt);
+  326                                               INC(k)
+  327                                             END; .) )
+  328        | Type<pt, TRUE>                 (. (* unnamed parameter (PIM):
+  329                                                e.g. PROCEDURE (VAR ARRAY OF REAL) *)
+  330                                             SymTab.ProcTypeAdd(t, isV, pt); .) ) .
+  331    (* Arrays: "OF" without bounds is an open formal (allowed only
+  332       where allowOpen); "[lo..hi, ...]" nests bounded levels inside
+  333       out. Bounds are folded literals (int/char); anything else 230.
+  334       Bare-type indices ("ARRAY Color OF") wait for enum ordinals. *)
+  335    ArrayType<VAR t: SymTab.TypeIndex; allowOpen: BOOLEAN>
+  336                                          (. VAR elem: SymTab.TypeIndex;
+  337                                               ok: BOOLEAN;
+  338                                               bnds, bndh: ARRAY [0 .. 7] OF INTEGER;
+  339                                               nb, k: CARDINAL;
+  340                                               idx: SymTab.TypeIndex;
+  341                                               ilo, ihi: INTEGER; .)
+  342      = "ARRAY"
+  343        ( "OF" Type<elem, FALSE>          (. IF NOT allowOpen THEN
+  344                                               SemError(230) END;
+  345                                             t := SymTab.NewOpenArray(elem); .)
+  346        | TypeIdent<idx> [ Subrange<idx> ]
+  347          "OF" Type<elem, FALSE>          (. (* index-type array: the index
+  348                                                type's ordinal bounds give the
+  349                                                [lo..hi] pair *)
+  350                                             IF SymTab.TypeBounds(idx, ilo,
+  351                                                ihi)
+  352                                             THEN t := SymTab.NewArrayB(elem,
+  353                                                    ilo, ihi)
+  354                                             ELSE SemError(230);
+  355                                               t := SymTab.InvalidType
+  356                                             END; .)
+  357        | "["                             (. SymTab.BoundBegin; ok := TRUE; .)
+  358          BoundPair<ok>
+  359          { "," BoundPair<ok> }
+  360          "]"                             (. (* snapshot before the element
+  361                                                type, which reuses the bound
+  362                                                buffer for a nested ARRAY *)
+  363                                             nb := SymTab.BoundCount();
+  364                                             k := 0;
+  365                                             WHILE k < nb DO
+  366                                               bnds[k] := SymTab.BoundLo(k);
+  367                                               bndh[k] := SymTab.BoundHi(k);
+  368                                               INC(k)
+  369                                             END; .)
+  370          "OF" Type<elem, FALSE>
+  371                                          (. IF ok THEN
+  372                                               k := nb;
+  373                                               WHILE k > 0 DO
+  374                                                 DEC(k);
+  375                                                 elem := SymTab.NewArrayB(
+  376                                                   elem, bnds[k], bndh[k])
+  377                                               END;
+  378                                               t := elem
+  379                                             ELSE t := SymTab.InvalidType
+  380                                             END; .) ) .
+  381    BoundPair<VAR ok: BOOLEAN>            (. VAR tlo, thi: SymTab.TypeIndex;
+  382                                               qlo, qhi: QbeGen.QVal;
+  383                                               lo, hi: INTEGER;
+  384                                               cl, cl2: INTEGER; .)
+  385      = Expr<tlo, qlo> ".." Expr<thi, qhi>
+  386                                          (. IF (tlo = SymTab.InvalidType)
+  387                                              OR (thi = SymTab.InvalidType) THEN
+  388                                             ok := FALSE
+  389                                           ELSE cl := SymTab.ClassOf(tlo);
+  390                                             cl2 := SymTab.ClassOf(thi);
+  391                                             IF ((cl # SymTab.ClInt)
+  392   AND (cl # SymTab.ClChar))
+  393                                                OR ((cl2 # SymTab.ClInt)
+  394   AND (cl2 # SymTab.ClChar)) THEN
+  395                                               SemError(230); ok := FALSE
+  396                                             ELSIF NOT SymTab.ConstInt(qlo, lo)
+  397                                                OR NOT SymTab.ConstInt(qhi, hi)
+  398                                                OR (lo > hi) THEN
+  399                                               SemError(230); ok := FALSE
+  400                                              ELSIF NOT SymTab.BoundAdd(lo, hi) THEN
+  401                                                SemError(230); ok := FALSE
+  402                                              END;
+  403                                            END; .) .
+  404    (* Sets: multi-word masks over bases ≤ 256 values (bool, char,
+  405       bounded subranges; enums wait for ordinals, INTEGER is
+  406       unbounded). Literals are SET OF [0..255]; assignment and
+  407       comparison across suitable bases are lenient (masks over min
+  408       words + zero-check extras), out-of-span literals are 222. *)
+  409    SetType<VAR t: SymTab.TypeIndex>      (. VAR base: SymTab.TypeIndex;
+  410                                               blo, bhi, bspan: INTEGER;
+  411                                               bcls: INTEGER; .)
+  412      = "SET" "OF" Type<base, FALSE>
+  413                                          (. IF base = SymTab.InvalidType THEN
+  414                                               t := SymTab.InvalidType
+  415                                             ELSE bcls :=
+  416                                                    SymTab.ClassOf(base);
+  417                                               IF bcls = SymTab.ClBool THEN
+  418                                                 blo := 0; bspan := 2
+  419                                               ELSIF bcls = SymTab.ClChar THEN
+  420                                                 blo := 0; bspan := 256
+  421                                               ELSIF bcls = SymTab.ClEnum THEN
+  422                                                 blo := 0;
+  423                                                 bspan := VAL(INTEGER,
+  424                                                   SymTab.EnumCount(base))
+  425                                               ELSIF SymTab.SubBounds(base,
+  426                                                       blo, bhi) THEN
+  427                                                 bspan := bhi - blo + 1
+  428                                               ELSE bspan := 0 END;
+  429                                               IF (bspan <= 0)
+  430                                                  OR (bspan > 65536) THEN
+  431                                                 SemError(230);
+  432                                                 t := SymTab.InvalidType
+  433                                               ELSE t := SymTab.NewSet(base)
+  434                                               END
+  435                                             END; .) .
+  436    (* Records: flat blobs; array fields are pointers to static
+  437       descriptors (locked amendment), nested records inline. Field
+  438       offsets static and declaration-ordered. *)
+  439    (* Field list: plain fields and (optionally) one variant part.  The
+  440       variant part is a `CASE ... END` item; because it starts with the
+  441       CASE keyword it is unambiguously distinguishable from a field
+  442       (which starts with an identifier). *)
+  443    RecordType<VAR t: SymTab.TypeIndex>   (. VAR t2: SymTab.TypeIndex;
+  444                                               tagOk: BOOLEAN; .)
+  445      = "RECORD"                          (. t := SymTab.NewRecord(); .)
+  446        [ RecItem<t> { ";" [ RecItem<t> ] } ]
+  447        "END" .
+  448    RecItem<rec: SymTab.TypeIndex>        (. VAR tt: SymTab.TypeIndex; .)
+  449      = RecField<rec>
+  450      | CaseField<rec>                    (. SymTab.MarkVariant(rec); .) .
+  451    (* A variant part: CASE tag : Type OF variants.  The layout overlays
+  452       every branch from the tag slot (see SymTab.ComputeOffsets). *)
+  453    CaseField<rec: SymTab.TypeIndex>      (. VAR tagT: SymTab.TypeIndex;
+  454                                               tagN: SymTab.Name; .)
+  455      = "CASE"                            (. SymTab.ResetFields(rec); .)
+  456        GetIdent<tagN>                    (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
+  457                                               tagN) THEN
   458                                               SemError(200) END; .)
-  459        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
-  460                                               n) THEN
-  461                                               SemError(200) END; .) } .
-  462    TypeIdent<VAR t: SymTab.TypeIndex>    (. VAR n, qid: SymTab.Name;
-  463                                               k: INTEGER;
-  464                                               dotted: BOOLEAN; .)
-  465      = GetIdent<n>                       (. dotted := FALSE;
-  466                                             IF NOT SymTab.Lookup(n) THEN
-  467                                               k := -1;
-  468                                               t := SymTab.ForwardType(n);
-  469                                               IF t = SymTab.InvalidType THEN
-  470                                                 SemError(201)
-  471                                               END
-  472                                             ELSE k := SymTab.SymKind(n);
-  473                                               IF (k = SymTab.KindType)
-  474                                                  OR (k = SymTab.KindPredef) THEN
-  475                                                 t := SymTab.SymType(n)
-  476                                               ELSE t := SymTab.InvalidType
-  477                                               END
-  478                                             END; .)
-  479        [ "." GetIdent<qid>               (. dotted := TRUE;
-  480                                             IF k = SymTab.KindModule THEN
-  481                                               t := SymTab.QualType(n, qid);
-  482                                               IF t = SymTab.InvalidType THEN
-  483                                                 SemError(201)
-  484                                               END
-  485                                             ELSE SemError(221);
-  486                                               t := SymTab.InvalidType
-  487                                             END; .) ]
-  488                                          (. IF NOT dotted THEN
-  489                                               IF (k = SymTab.KindModule)
-  490                                                  OR ((k # SymTab.KindType)
-  491    AND (k # SymTab.KindPredef)
-  492    AND (k # SymTab.KindImport)
-  493    AND (k # -1)) THEN
-  494                                                 SemError(221)
-  495                                               END
-  496                                             END; .) .
-  497    Subrange<VAR t: SymTab.TypeIndex>     (. VAR tlo, thi: SymTab.TypeIndex;
-  498                                               qlo, qhi: QbeGen.QVal;
-  499                                               lo, hi: INTEGER; .)
-  500      = "[" Expr<tlo, qlo> ".." Expr<thi, qhi>
-  501                                          (. IF (tlo = SymTab.InvalidType)
-  502                                              OR (thi = SymTab.InvalidType) THEN
-  503                                             t := SymTab.InvalidType
-  504                                           ELSIF (SymTab.ClassOf(tlo) #
-  505                                                  SymTab.ClInt)
-  506                                              OR (SymTab.ClassOf(thi) #
-  507                                                  SymTab.ClInt) THEN
-  508                                             SemError(230);
-  509                                             t := SymTab.InvalidType
-  510                                           ELSIF NOT SymTab.ConstInt(qlo, lo)
-  511                                              OR NOT SymTab.ConstInt(qhi, hi)
-  512                                              OR (lo > hi) THEN
-  513                                             SemError(230);
-  514                                             t := SymTab.InvalidType
-  515                                           ELSE t := SymTab.NewSubR(lo, hi)
-  516                                           END; .)
-  517        "]" .
-  518    Enum<VAR t: SymTab.TypeIndex>         (. VAR n: SymTab.Name;
-  519                                               ord: INTEGER;
-  520                                               qv: QbeGen.QVal; .)
-  521      = "("                               (. t := SymTab.NewEnum();
-  522                                             ord := 0; .)
-  523        GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.Enter(n,
-  524                                               SymTab.KindConst) THEN
-  525                                               SemError(200) END;
-  526                                             SymTab.SetSymType(n, t);
-  527                                             QbeGen.IntStr(ord, qv);
-  528                                             SymTab.SetSymVal(n, qv);
-  529                                             INC(ord); .)
-  530        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.Enter(n,
-  531                                               SymTab.KindConst) THEN
-  532                                               SemError(200) END;
-  533                                             SymTab.SetSymType(n, t);
-  534                                             QbeGen.IntStr(ord, qv);
-  535                                             SymTab.SetSymVal(n, qv);
-  536                                             INC(ord); .) }
-  537        ")"                               (. SymTab.SetEnumCount(t,
-  538                                               VAL(CARDINAL, ord)); .) .
-  539    (* Clarion-form classes (docs/OOP.txt): declaration + single
-  540       inheritance + IMPLEMENTATION blocks. Scopes and member checks
-  541       now; lowering (vtable, dispatch, THIS) later — one 230 per
-  542       class/impl block. Methods end with ";" per the Table example
-  543       (not "," as in the sketch). No underscores in identifiers. *)
-  544    (* Single CLASS item in both loops: separating declaration from
-  545       IMPLEMENTATION at the loop level needs 2-token lookahead
-  546       (CLASS ident vs CLASS IMPLEMENTATION), which LL(1) cannot do.
-  547       The second token decides after CLASS is consumed. A misplaced
-  548       CLASS IMPLEMENTATION inside TYPE still parses (harmless: the
-  549       whole unit ends 230 until lowering). *)
-  550    ClassItem
-  551      = "CLASS" ( "IMPLEMENTATION" ClassImplRest | ClassRest ) .
-  552    ClassRest                             (. VAR cn, m2, pn: SymTab.Name;
-  553                                               ct: SymTab.TypeIndex; .)
-  554      = GetIdent<cn>                      (. IF NOT SymTab.Enter(cn,
-  555                                               SymTab.KindType) THEN
-  556                                               SemError(200) END;
-  557                                             ct := SymTab.NewClass();
-  558                                             SymTab.SetSymType(cn, ct);
-  559                                             SymTab.PushClassScope(ct); .)
-  560        [ Parents<ct> ]
-  561        ";"
-  562        { ClassField<ct> ";" }
-  563        { MethodHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
-  564                                          (. SymTab.CloseProc;
-  565                                             QbeGen.AbortFunc; .) }
-  566        "END"
-  567        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(cn, m2) THEN
-  568                                               SemError(202) END;
-  569                                             SymTab.LayoutClass(ct);
-  570                                             SymTab.PopScope; .) .
-  571    Parents<ct: SymTab.TypeIndex>         (. VAR p: SymTab.Name; .)
-  572      = "(" Parent1<ct>
-  573        { "," GetIdent<p>                 (. SemError(230); .) }
-  574        ")" .
-  575    Parent1<ct: SymTab.TypeIndex>         (. VAR p: SymTab.Name;
-  576                                               pt: SymTab.TypeIndex; .)
-  577      = GetIdent<p>                       (. IF NOT SymTab.Lookup(p) THEN
-  578                                               SemError(201)
-  579                                             ELSE pt := SymTab.SymType(p);
-  580                                               IF SymTab.ClassOf(pt) #
-  581                                                  SymTab.ClClass THEN
-  582                                                 SemError(230)
-  583                                               ELSE SymTab.SetParent(ct, pt)
-  584                                               END
-  585                                             END; .) .
-  586    ClassField<ct: SymTab.TypeIndex>      (. VAR n, rhs: SymTab.Name;
-  587                                               t: SymTab.TypeIndex; .)
-  588      = GetIdent<n>
-  589        ( "=" GetIdent<rhs>               (. IF NOT SymTab.Enter(n,
-  590                                               SymTab.KindConst) THEN
-  591                                               SemError(200) END;
-  592                                             IF SymTab.Lookup(rhs) THEN
-  593                                               SymTab.SetSymType(n,
-  594                                                 SymTab.SymType(rhs))
-  595                                             END; .)
-  596        |                                 (. IF NOT SymTab.FieldPending(ct,
-  597                                               n) THEN
-  598                                               SemError(200) END; .)
-  599          { "," GetIdent<n>               (. IF NOT SymTab.FieldPending(ct,
-  600                                               n) THEN
-  601                                               SemError(200) END; .) }
-  602          ":" Type<t, FALSE>              (. SymTab.FixPendingF(ct, t); .) ) .
-  603    MethodHeading<VAR pn: SymTab.Name; ct: SymTab.TypeIndex>
-  604                                          (. VAR wantVirt: BOOLEAN; .)
-  605      =                                   (. wantVirt := FALSE; .)
-  606        [ "VIRTUAL"                       (. wantVirt := TRUE; .) ]
-  607        ProcHeading<pn, ct>               (. IF wantVirt THEN
-  608                                               SymTab.MarkVirtual END; .) .
-  609    ClassImplRest                         (. VAR cn, m2: SymTab.Name;
-  610                                               ct: SymTab.TypeIndex; .)
-  611      = GetIdent<cn>                      (. IF NOT SymTab.Lookup(cn) THEN
-  612                                               SemError(201);
-  613                                               ct := SymTab.InvalidType
-  614                                             ELSE ct := SymTab.SymType(cn);
-  615                                               IF SymTab.ClassOf(ct) #
-  616                                                  SymTab.ClClass THEN
-  617                                                 SemError(230);
-  618                                                 ct := SymTab.InvalidType
-  619                                               END
-  620                                             END;
-  621                                             IF ct #
-  622                                                SymTab.InvalidType THEN
-  623                                               IF NOT SymTab.PushClassMembers(
-  624                                                      ct) THEN
-  625                                                 SemError(230) END;
-  626                                               SymTab.PushImplClass(ct)
-  627                                             END; .)
-  628        ";" { MethodImpl<ct> ";" }
-  629        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(cn); .)
-  630          [ StatSeq ]                     (. QbeGen.EndInit; .) ]
-  631        "END"
-  632        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(cn, m2) THEN
-  633                                               SemError(202) END;
-  634                                             SymTab.PopImplClass;
-  635                                             SymTab.PopScope; .) .
-  636    MethodImpl<ct: SymTab.TypeIndex>      (. VAR pn: SymTab.Name;
-  637                                               thisQ: QbeGen.QVal;
-  638                                               methRes: SymTab.TypeIndex; .)
-  639      = MethodHeading<pn, ct> ";"
-  640                                          (. IF (ct #
-  641                                                SymTab.InvalidType)
-  642   AND NOT SymTab.MethodExists(ct,
-  643                                                    pn) THEN
-  644                                               SemError(201) END; .)
-  645        ( "FORWARD"                       (. SymTab.MarkFwd;
-  646                                             QbeGen.AbortFunc;
-  647                                             SymTab.CloseProc; .)
-  648        |                                 (. QbeGen.EndFuncHeader;
-  649                                             (* bind the receiver: bare
-  650                                                field names resolve
-  651                                                against THIS *)
-  652                                             QbeGen.ThisBase(thisQ);
-  653                                             QbeGen.PushWith(thisQ); .)
-  654          Block<pn>                       (. QbeGen.PopWith;
-  655                                             methRes := SymTab.CurRes();
-  656                                             SymTab.CloseProc;
-  657                                             QbeGen.EndFunc(methRes); .) ) .
-  658    ConstBlock
-  659      = "CONST" { ConstDecl ";" } .
-  660    ConstDecl                             (. VAR n: SymTab.Name;
-  661                                               t: SymTab.TypeIndex;
-  662                                               qv: QbeGen.QVal;
-  663                                               cls: INTEGER; .)
-  664      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.Enter(n,
-  665                                               SymTab.KindConst) THEN
-  666                                               SemError(200) END; .)
-  667        "="
-  668        Expr<t, qv>                       (. SymTab.SetSymType(n, t);
-  669                                             cls := SymTab.ClassOf(t);
-  670                                             IF (cls = SymTab.ClArray)
-  671                                                OR (cls = SymTab.ClRecord)
-  672                                                OR (cls = SymTab.ClClass)
-  673                                                OR (cls = SymTab.ClStr)
-  674                                                OR (cls = SymTab.ClUStr) THEN
-  675                                               (* an aggregate/string
-  676                                                  constant: qv is its
-  677                                                  descriptor address; no
-  678                                                  scalar data *)
-  679                                               SymTab.SetSymVal(n, qv)
-  680                                             ELSIF NOT QbeGen.IsImm(qv) THEN
-  681                                               SemError(230)
-  682                                             ELSE
-  683                                               SymTab.SetSymVal(n, qv);
-  684                                               QbeGen.DeclConst(n, qv, t)
-  685                                             END; .) .
-  686    VarBlock
-  687      = "VAR" { VarDecl ";" } .
-  688    VarDecl                               (. VAR nm: SymTab.Name;
-  689                                               t: SymTab.TypeIndex;
-  690                                               i: CARDINAL;
-  691                                               cls: INTEGER; .)
-  692      = VarIdents ":"
-  693        Type<t, FALSE>                    (. cls := SymTab.ClassOf(t);
-  694                                             IF (t # SymTab.InvalidType)
-  695   AND (cls # SymTab.ClInt)
-  696   AND (cls # SymTab.ClBool)
-  697   AND (cls # SymTab.ClChar)
-  698   AND (cls # SymTab.ClReal)
-  699   AND (cls # SymTab.ClArray)
-  700   AND (cls # SymTab.ClSet)
-  701   AND (cls # SymTab.ClRecord)
-  702   AND (cls # SymTab.ClPtr)
-  703   AND (cls # SymTab.ClLong)
-  704   AND (cls # SymTab.ClProc)
-  705   AND (cls # SymTab.ClUChar)
-  706   AND (cls # SymTab.ClUStr)
-  707   AND (cls # SymTab.ClEnum)
-  708   AND (cls # SymTab.ClClass) THEN
-  709                                               SemError(230) END;
-  710                                             IF QbeGen.LocFull() THEN
-  711                                               SemError(233) END;
-  712                                             i := 0;
-  713                                             WHILE i < SymTab.PendCount() DO
-  714                                               SymTab.PendName(i, nm);
-  715                                               QbeGen.DeclVar(nm, t);
-  716                                               INC(i)
-  717                                             END;
-  718                                             (* a plain VAR list, not a
-  719                                                heading: the signature
-  720                                                result is discarded *)
-  721                                             IF NOT SymTab.FixPending(t) THEN
-  722                                             END; .) .
-  723    VarIdents                             (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  724      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.EnterPending(n,
-  725                                               SymTab.KindVar) THEN
-  726                                               SemError(200) END; .)
-  727        { ","
-  728          GetIdent<n>                     (. IF NOT SymTab.EnterPending(n,
-  729                                               SymTab.KindVar) THEN
-  730                                               SemError(200) END; .) } .
-  731    ParIdents<isV: BOOLEAN>               (. VAR n: SymTab.Name; .)
-  732      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.EnterParam(n, isV) THEN
-  733                                               SemError(200) END; .)
-  734        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.EnterParam(n, isV) THEN
-  735                                               SemError(200) END; .) } .
-  736    (* Procedure headings enter scopes/params/result and buffer the
-  737       QBE header; bodies lower to functions (4.1, module level only).
-  738       FORWARD marks; the body heading re-enters (signature compare
-  739       deferred). Nested procedures parse + check, lowering = 4.2. *)
-  740    ProcHeading<VAR pn: SymTab.Name; methCls: SymTab.TypeIndex>
-  741                                          (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
-  742                                               mg: QbeGen.QVal; .)
-  743      = "PROCEDURE"
-  744        GetIdent<pn>                      (. IF methCls #
-  745                                                SymTab.InvalidType THEN
-  746                                             (* a method: resume the
-  747                                                declared symbol (reuse
-  748                                                its uid) *)
-  749                                             IF NOT SymTab.ResumeMethod(
-  750                                                  methCls, pn) THEN
-  751                                               SemError(200) END
-  752                                             ELSIF NOT SymTab.EnterProc(pn) THEN
-  753                                             IF NOT SymTab.ReenterProc(pn) THEN
-  754                                               IF NOT SymTab.ResumeProc(pn) THEN
-  755                                                 SemError(200) END
-  756                                               END
-  757                                             END;
-  758                                             IF methCls #
-  759                                                SymTab.InvalidType THEN
-  760                                               QbeGen.Mangled(pn,
-  761                                                 SymTab.MethUid(), mg)
+  459        ":" Type<tagT, FALSE>             (. IF (tagT # SymTab.InvalidType)
+  460    AND NOT SymTab.IsOrdinal(tagT) THEN
+  461                                               SemError(224)
+  462                                             END;
+  463                                             SymTab.FixPendingF(rec, tagT);
+  464                                             SymTab.SetVariantTag(rec, tagN); .)
+  465        "OF"
+  466        RecFieldList<rec>
+  467        { "|"                             (. SymTab.ResetFields(rec); .)
+  468          RecFieldList<rec> }
+  469        "END" .
+  470    RecFieldList<rec: SymTab.TypeIndex>   (. VAR lt, lq: SymTab.TypeIndex;
+  471                                               lv1, lv2: QbeGen.QVal; .)
+  472      = VarLabel<lt, lv1> [ ".." VarLabel<lq, lv2> ] ":"
+  473        RecField<rec> { ";" [ RecField<rec> ] } .
+  474    (* Variant case label: a constant (or a constant range).  Values are
+  475       not interpreted (the layout overlays regardless). *)
+  476    VarLabel<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+  477                                          (. VAR lname: SymTab.Name; .)
+  478      = ( ident                         (. LexName(lname);
+  479                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
+  480                                             t := SymTab.IntType(); .)
+  481        | integer                       (. LexString(lname);
+  482                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
+  483                                             t := SymTab.IntType(); .)
+  484        | charConst                     (. LexString(lname);
+  485                                             QbeGen.CopyOp("0", q);
+  486                                             t := SymTab.CharType(); .) ) .
+  487    RecField<rec: SymTab.TypeIndex>       (. VAR n: SymTab.Name;
+  488                                               t2: SymTab.TypeIndex; .)
+  489      = RecIdents<rec> ":" Type<t2, FALSE>(. SymTab.FixPendingF(rec, t2); .) .
+  490    RecIdents<rec: SymTab.TypeIndex>      (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  491      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
+  492                                               n) THEN
+  493                                               SemError(200) END; .)
+  494        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.FieldPending(rec,
+  495                                               n) THEN
+  496                                               SemError(200) END; .) } .
+  497    TypeIdent<VAR t: SymTab.TypeIndex>    (. VAR n, qid: SymTab.Name;
+  498                                               k: INTEGER;
+  499                                               dotted: BOOLEAN; .)
+  500      = GetIdent<n>                       (. dotted := FALSE;
+  501                                             IF NOT SymTab.Lookup(n) THEN
+  502                                               k := -1;
+  503                                               t := SymTab.ForwardType(n);
+  504                                               IF t = SymTab.InvalidType THEN
+  505                                                 SemError(201)
+  506                                               END
+  507                                             ELSE k := SymTab.SymKind(n);
+  508                                               IF (k = SymTab.KindType)
+  509                                                  OR (k = SymTab.KindPredef) THEN
+  510                                                 t := SymTab.SymType(n)
+  511                                               ELSE t := SymTab.InvalidType
+  512                                               END
+  513                                             END; .)
+  514        [ "." GetIdent<qid>               (. dotted := TRUE;
+  515                                             IF k = SymTab.KindModule THEN
+  516                                               t := SymTab.QualType(n, qid);
+  517                                               IF t = SymTab.InvalidType THEN
+  518                                                 SemError(201)
+  519                                               END
+  520                                             ELSE SemError(221);
+  521                                               t := SymTab.InvalidType
+  522                                             END; .) ]
+  523                                          (. IF NOT dotted THEN
+  524                                               IF (k = SymTab.KindModule)
+  525                                                  OR ((k # SymTab.KindType)
+  526    AND (k # SymTab.KindPredef)
+  527    AND (k # SymTab.KindImport)
+  528    AND (k # -1)) THEN
+  529                                                 SemError(221)
+  530                                               END
+  531                                             END; .) .
+  532    Subrange<VAR t: SymTab.TypeIndex>     (. VAR tlo, thi: SymTab.TypeIndex;
+  533                                               qlo, qhi: QbeGen.QVal;
+  534                                               lo, hi: INTEGER; .)
+  535      = "[" Expr<tlo, qlo> ".." Expr<thi, qhi>
+  536                                          (. IF (tlo = SymTab.InvalidType)
+  537                                              OR (thi = SymTab.InvalidType) THEN
+  538                                             t := SymTab.InvalidType
+  539                                           ELSIF NOT SymTab.IsOrdinal(tlo)
+  540                                              OR NOT SymTab.IsOrdinal(thi) THEN
+  541                                             SemError(230);
+  542                                             t := SymTab.InvalidType
+  543                                           ELSIF NOT SymTab.ConstInt(qlo, lo)
+  544                                              OR NOT SymTab.ConstInt(qhi, hi)
+  545                                              OR (lo > hi) THEN
+  546                                             SemError(230);
+  547                                             t := SymTab.InvalidType
+  548                                           ELSE t := SymTab.NewSubR(lo, hi)
+  549                                           END; .)
+  550        "]" .
+  551    Enum<VAR t: SymTab.TypeIndex>         (. VAR n: SymTab.Name;
+  552                                               ord: INTEGER;
+  553                                               qv: QbeGen.QVal; .)
+  554      = "("                               (. t := SymTab.NewEnum();
+  555                                             ord := 0; .)
+  556        GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.Enter(n,
+  557                                               SymTab.KindConst) THEN
+  558                                               SemError(200) END;
+  559                                             SymTab.SetSymType(n, t);
+  560                                             QbeGen.IntStr(ord, qv);
+  561                                             SymTab.SetSymVal(n, qv);
+  562                                             INC(ord); .)
+  563        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.Enter(n,
+  564                                               SymTab.KindConst) THEN
+  565                                               SemError(200) END;
+  566                                             SymTab.SetSymType(n, t);
+  567                                             QbeGen.IntStr(ord, qv);
+  568                                             SymTab.SetSymVal(n, qv);
+  569                                             INC(ord); .) }
+  570        ")"                               (. SymTab.SetEnumCount(t,
+  571                                               VAL(CARDINAL, ord)); .) .
+  572    (* Clarion-form classes (docs/OOP.txt): declaration + single
+  573       inheritance + IMPLEMENTATION blocks. Scopes and member checks
+  574       now; lowering (vtable, dispatch, THIS) later — one 230 per
+  575       class/impl block. Methods end with ";" per the Table example
+  576       (not "," as in the sketch). No underscores in identifiers. *)
+  577    (* Single CLASS item in both loops: separating declaration from
+  578       IMPLEMENTATION at the loop level needs 2-token lookahead
+  579       (CLASS ident vs CLASS IMPLEMENTATION), which LL(1) cannot do.
+  580       The second token decides after CLASS is consumed. A misplaced
+  581       CLASS IMPLEMENTATION inside TYPE still parses (harmless: the
+  582       whole unit ends 230 until lowering). *)
+  583    ClassItem
+  584      = "CLASS" ( "IMPLEMENTATION" ClassImplRest | ClassRest ) .
+  585    ClassRest                             (. VAR cn, m2, pn: SymTab.Name;
+  586                                               ct: SymTab.TypeIndex; .)
+  587      = GetIdent<cn>                      (. IF NOT SymTab.Enter(cn,
+  588                                               SymTab.KindType) THEN
+  589                                               SemError(200) END;
+  590                                             ct := SymTab.NewClass();
+  591                                             SymTab.SetSymType(cn, ct);
+  592                                             SymTab.PushClassScope(ct); .)
+  593        [ Parents<ct> ]
+  594        ";"
+  595        { ClassField<ct> ";" }
+  596        { MethodHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
+  597                                          (. SymTab.CloseProc;
+  598                                             QbeGen.AbortFunc; .) }
+  599        "END"
+  600        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(cn, m2) THEN
+  601                                               SemError(202) END;
+  602                                             SymTab.LayoutClass(ct);
+  603                                             SymTab.PopScope; .) .
+  604    Parents<ct: SymTab.TypeIndex>         (. VAR p: SymTab.Name; .)
+  605      = "(" Parent1<ct>
+  606        { "," GetIdent<p>                 (. SemError(230); .) }
+  607        ")" .
+  608    Parent1<ct: SymTab.TypeIndex>         (. VAR p: SymTab.Name;
+  609                                               pt: SymTab.TypeIndex; .)
+  610      = GetIdent<p>                       (. IF NOT SymTab.Lookup(p) THEN
+  611                                               SemError(201)
+  612                                             ELSE pt := SymTab.SymType(p);
+  613                                               IF SymTab.ClassOf(pt) #
+  614                                                  SymTab.ClClass THEN
+  615                                                 SemError(230)
+  616                                               ELSE SymTab.SetParent(ct, pt)
+  617                                               END
+  618                                             END; .) .
+  619    ClassField<ct: SymTab.TypeIndex>      (. VAR n, rhs: SymTab.Name;
+  620                                               t: SymTab.TypeIndex; .)
+  621      = GetIdent<n>
+  622        ( "=" GetIdent<rhs>               (. IF NOT SymTab.Enter(n,
+  623                                               SymTab.KindConst) THEN
+  624                                               SemError(200) END;
+  625                                             IF SymTab.Lookup(rhs) THEN
+  626                                               SymTab.SetSymType(n,
+  627                                                 SymTab.SymType(rhs))
+  628                                             END; .)
+  629        |                                 (. IF NOT SymTab.FieldPending(ct,
+  630                                               n) THEN
+  631                                               SemError(200) END; .)
+  632          { "," GetIdent<n>               (. IF NOT SymTab.FieldPending(ct,
+  633                                               n) THEN
+  634                                               SemError(200) END; .) }
+  635          ":" Type<t, FALSE>              (. SymTab.FixPendingF(ct, t); .) ) .
+  636    MethodHeading<VAR pn: SymTab.Name; ct: SymTab.TypeIndex>
+  637                                          (. VAR wantVirt: BOOLEAN; .)
+  638      =                                   (. wantVirt := FALSE; .)
+  639        [ "VIRTUAL"                       (. wantVirt := TRUE; .) ]
+  640        ProcHeading<pn, ct>               (. IF wantVirt THEN
+  641                                               SymTab.MarkVirtual END; .) .
+  642    ClassImplRest                         (. VAR cn, m2: SymTab.Name;
+  643                                               ct: SymTab.TypeIndex; .)
+  644      = GetIdent<cn>                      (. IF NOT SymTab.Lookup(cn) THEN
+  645                                               SemError(201);
+  646                                               ct := SymTab.InvalidType
+  647                                             ELSE ct := SymTab.SymType(cn);
+  648                                               IF SymTab.ClassOf(ct) #
+  649                                                  SymTab.ClClass THEN
+  650                                                 SemError(230);
+  651                                                 ct := SymTab.InvalidType
+  652                                               END
+  653                                             END;
+  654                                             IF ct #
+  655                                                SymTab.InvalidType THEN
+  656                                               IF NOT SymTab.PushClassMembers(
+  657                                                      ct) THEN
+  658                                                 SemError(230) END;
+  659                                               SymTab.PushImplClass(ct)
+  660                                             END; .)
+  661        ";" { MethodImpl<ct> ";" }
+  662        [ "BEGIN"                         (. QbeGen.BeginInit(cn); .)
+  663          [ StatSeq ]                     (. QbeGen.EndInit; .) ]
+  664        "END"
+  665        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(cn, m2) THEN
+  666                                               SemError(202) END;
+  667                                             SymTab.PopImplClass;
+  668                                             SymTab.PopScope; .) .
+  669    MethodImpl<ct: SymTab.TypeIndex>      (. VAR pn: SymTab.Name;
+  670                                               thisQ: QbeGen.QVal;
+  671                                               methRes: SymTab.TypeIndex; .)
+  672      = MethodHeading<pn, ct> ";"
+  673                                          (. IF (ct #
+  674                                                SymTab.InvalidType)
+  675   AND NOT SymTab.MethodExists(ct,
+  676                                                    pn) THEN
+  677                                               SemError(201) END; .)
+  678        ( "FORWARD"                       (. SymTab.MarkFwd;
+  679                                             QbeGen.AbortFunc;
+  680                                             SymTab.CloseProc; .)
+  681        |                                 (. QbeGen.EndFuncHeader;
+  682                                             (* bind the receiver: bare
+  683                                                field names resolve
+  684                                                against THIS *)
+  685                                             QbeGen.ThisBase(thisQ);
+  686                                             QbeGen.PushWith(thisQ); .)
+  687          Block<pn>                       (. QbeGen.PopWith;
+  688                                             methRes := SymTab.CurRes();
+  689                                             SymTab.CloseProc;
+  690                                             QbeGen.EndFunc(methRes); .) ) .
+  691    ConstBlock
+  692      = "CONST" { ConstDecl ";" } .
+  693    ConstDecl                             (. VAR n: SymTab.Name;
+  694                                               t: SymTab.TypeIndex;
+  695                                               qv: QbeGen.QVal;
+  696                                               cls: INTEGER; .)
+  697      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.Enter(n,
+  698                                               SymTab.KindConst) THEN
+  699                                               SemError(200) END; .)
+  700        "="
+  701        Expr<t, qv>                       (. SymTab.SetSymType(n, t);
+  702                                             cls := SymTab.ClassOf(t);
+  703                                             IF (cls = SymTab.ClArray)
+  704                                                OR (cls = SymTab.ClRecord)
+  705                                                OR (cls = SymTab.ClClass)
+  706                                                OR (cls = SymTab.ClStr)
+  707                                                OR (cls = SymTab.ClUStr) THEN
+  708                                               (* an aggregate/string
+  709                                                  constant: qv is its
+  710                                                  descriptor address; no
+  711                                                  scalar data *)
+  712                                               SymTab.SetSymVal(n, qv)
+  713                                             ELSIF NOT QbeGen.IsImm(qv) THEN
+  714                                               SemError(230)
+  715                                             ELSE
+  716                                               SymTab.SetSymVal(n, qv);
+  717                                               QbeGen.DeclConst(n, qv, t)
+  718                                             END; .) .
+  719    VarBlock
+  720      = "VAR" { VarDecl ";" } .
+  721    VarDecl                               (. VAR nm: SymTab.Name;
+  722                                               t: SymTab.TypeIndex;
+  723                                               i: CARDINAL;
+  724                                               cls: INTEGER; .)
+  725      = VarIdents ":"
+  726        Type<t, FALSE>                    (. cls := SymTab.ClassOf(t);
+  727                                             IF (t # SymTab.InvalidType)
+  728   AND NOT SymTab.IsUnresolved(t)
+  729   AND (cls # SymTab.ClInt)
+  730   AND (cls # SymTab.ClBool)
+  731   AND (cls # SymTab.ClChar)
+  732   AND (cls # SymTab.ClReal)
+  733   AND (cls # SymTab.ClArray)
+  734   AND (cls # SymTab.ClSet)
+  735   AND (cls # SymTab.ClRecord)
+  736   AND (cls # SymTab.ClPtr)
+  737   AND (cls # SymTab.ClLong)
+  738   AND (cls # SymTab.ClProc)
+  739   AND (cls # SymTab.ClUChar)
+  740   AND (cls # SymTab.ClUStr)
+  741   AND (cls # SymTab.ClEnum)
+  742   AND (cls # SymTab.ClClass) THEN
+  743                                               SemError(230) END;
+  744                                             IF QbeGen.LocFull() THEN
+  745                                               SemError(233) END;
+  746                                             i := 0;
+  747                                             IF SymTab.IsUnresolved(t)
+  748                                                AND NOT SymTab.InProc() THEN
+  749                                               (* a forward-typed global:
+  750                                                  defer emission until the
+  751                                                  TYPE block completes *)
+  752                                               WHILE i < SymTab.PendCount() DO
+  753                                                 SymTab.PendName(i, nm);
+  754                                                 IF nPendVar <=
+  755                                                    HIGH(pendVarName) THEN
+  756                                                   pendVarName[nPendVar] := nm;
+  757                                                   pendVarT[nPendVar] := t;
+  758                                                   INC(nPendVar)
+  759                                                 END;
+  760                                                 INC(i)
+  761                                               END
   762                                             ELSE
-  763                                               QbeGen.Mangled(pn,
-  764                                                 SymTab.ProcUid(pn), mg)
-  765                                             END;
-  766                                             QbeGen.BeginFunc(mg);
-  767                                             IF methCls #
-  768                                                SymTab.InvalidType THEN
-  769                                               (* hidden THIS receiver:
-  770                                                  a VAR param of the
-  771                                                  class type, pushed as
-  772                                                  the WITH base *)
-  773                                               IF NOT SymTab.EnterThisParam(
-  774                                                    methCls) THEN
-  775                                                 SemError(200) END;
-  776                                               IF NOT QbeGen.FuncParam(
-  777                                                    "THIS", TRUE,
-  778                                                    methCls) THEN
-  779                                                 SemError(233) END
-  780                                             END; .)
-  781        [ FormalParams ]
-  782        [ ":" TypeIdent<t>                (. IF NOT SymTab.SetProcRes(t) THEN
-  783                                               SemError(235) END;
-  784                                             QbeGen.SetFuncRes(t);
-  785                                             IF (t #
-  786                                                SymTab.InvalidType)
-  787   AND ((SymTab.ClassOf(t)
-  788                                                   = SymTab.ClArray)
-  789                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
-  790                                                   = SymTab.ClRecord)
-  791                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
-  792                                                   = SymTab.ClSet)
-  793                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
-  794                                                   = SymTab.ClClass)) THEN
-  795                                               SemError(230) END; .) ] .
-  796    FormalParams
-  797      = "(" [ ParamSection { ";" ParamSection } ] ")" .
-  798    ParamSection                          (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
-  799                                               nm: SymTab.Name;
-  800                                               i: CARDINAL;
-  801                                               isV: BOOLEAN; .)
-  802      =                                   (. isV := FALSE; .)
-  803        [ "VAR"                           (. isV := TRUE; .) ]
-  804        ParIdents<isV> ":" Type<t, TRUE>  (. i := 0;
-  805                                             WHILE i < SymTab.PendCount() DO
-  806                                               SymTab.PendName(i, nm);
-  807                                               (* value open arrays are
-  808                                                  passed as descriptor
-  809                                                  addresses (no copy):
-  810                                                  same representation as
-  811                                                  VAR formals *)
-  812                                               IF NOT QbeGen.FuncParam(nm,
-  813                                                    isV
-  814                                                    OR SymTab.IsOpenArray(t),
-  815                                                    t) THEN
-  816                                                 SemError(233) END;
-  817                                               INC(i)
-  818                                             END;
-  819                                             IF NOT SymTab.FixPending(t) THEN
-  820                                               SemError(235) END; .) .
-  821    (* Nested procedures lower like top-level ones (4.2): the
-  822       static link gives them their parent's frame. Methods keep
-  823       parse-now/230-later. *)
-  824    ProcDecl                              (. VAR pn: SymTab.Name; .)
-  825      = ProcHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
-  826        ( "FORWARD"                       (. SymTab.MarkFwd;
-  827                                             SymTab.CloseProc;
-  828                                             QbeGen.AbortFunc; .)
-  829        | "EXTERNAL"                      (. SymTab.MarkExternal("");
-  830                                             SymTab.CloseProc;
-  831                                             QbeGen.AbortFunc; .)
-  832        |                                 (. QbeGen.EndFuncHeader; .)
-  833          Block<pn>                       (. SymTab.CloseProc;
-  834                                             QbeGen.EndFunc(
-  835                                               SymTab.ProcRes(pn)); .) ) .
-  836    Block<pn: SymTab.Name>                (. VAR m2: SymTab.Name; .)
-  837      = DeclSeq
-  838        [ "BEGIN"
-  839          [ StatSeq ] ]
-  840        "END"
-  841        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(pn, m2) THEN
-  842                                               SemError(202) END; .) .
-  843    StatSeq
-  844      = Statement { ";" [ Statement ] } .
-  845    (* Trailing/empty statements (`a; ; b`, Coco/R's generated `;;`)
-  846       are accepted: the statement after ';' is optional. *)
-  847    Statement                             (. VAR lx: QbeGen.QVal; .)
-  848      = AssOrCall
-  849      | IfStat
-  850      | WhileStat
-  851      | RepeatStat
-  852      | LoopStat
-  853      | ForStat
-  854      | CaseStat
-  855      | WithStat
-  856      | ReturnStat
-  857      | HaltStat
-  858      | NewStat
-  859      | DisposeStat
-  860      | IncDecStat
-  861      | "EXIT"                            (. IF QbeGen.TopLoop(lx) THEN
-  862                                               QbeGen.Jmp(lx)
-  863                                             ELSE SemError(230) END; .) .
-  864    (* INC(v [,step]) / DEC(v [,step]) as builtin statements over an
-  865       integer designator. *)
-  866    IncDecStat                            (. VAR dt, et2: SymTab.TypeIndex;
-  867                                               dk: INTEGER;
-  868                                               qd, qv, qn2, qstep:
-  869                                                 QbeGen.QVal;
-  870                                               qn: SymTab.Name;
-  871                                               sfx, isInc: BOOLEAN; .)
-  872      =                                   (. isInc := TRUE; .)
-  873        ( "INC"                           (. isInc := TRUE; .)
-  874        | "DEC"                           (. isInc := FALSE; .) )
-  875        "("                               (. QbeGen.CopyOp("1", qstep); .)
-  876        Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
-  877        [ "," Expr<et2, qstep> ]
-  878        ")"                               (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
-  879                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
-  880   AND (dk # SymTab.KindParam)
-  881   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
-  882                                               SemError(210)
-  883                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(dt) THEN
-  884                                               SemError(211)
-  885                                             ELSE
-  886                                               IF sfx
-  887                                                  OR (dk = SymTab.KindField) THEN
-  888                                                 QbeGen.ElemLoad(qd, dt, qv)
-  889                                               ELSE QbeGen.LoadVar(qn,
-  890                                                 FALSE, qv)
-  891                                               END;
-  892                                               QbeGen.NewTemp(qn2);
-  893                                               IF isInc THEN
-  894                                                 QbeGen.Op3("add", qn2, qv,
-  895                                                   qstep, FALSE)
-  896                                               ELSE QbeGen.Op3("sub", qn2, qv,
-  897                                                   qstep, FALSE)
-  898                                               END;
-  899                                               IF sfx
-  900                                                  OR (dk = SymTab.KindField) THEN
-  901                                                 QbeGen.ElemStore(qd, qn2,
-  902                                                   dt)
-  903                                               ELSE QbeGen.StoreVar(qn,
-  904                                                 qn2, FALSE)
-  905                                               END
-  906                                             END; .) .
-  907    (* NEW/DISPOSE as builtin statements (no call syntax until step 4).
-  908       Targets are pointer designators; DISPOSE nils afterwards (safer
-  909       than Wirth-undefined; documented). DISPOSE is shallow. *)
-  910    NewStat                               (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
-  911                                               dk: INTEGER;
-  912                                               qd, qm: QbeGen.QVal;
-  913                                               qn: SymTab.Name;
-  914                                               sfx: BOOLEAN;
-  915                                               bt: SymTab.TypeIndex; .)
-  916      = "NEW" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
-  917                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
-  918                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
-  919   AND (dk # SymTab.KindParam)
-  920   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
-  921                                               SemError(210)
-  922                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
-  923                                                   SymTab.ClPtr THEN
-  924                                               SemError(219)
-  925                                             ELSE bt := SymTab.PtrBase(dt);
-  926                                               IF bt #
-  927                                                  SymTab.InvalidType THEN
-  928                                                 QbeGen.NewHeap(bt, qm);
-  929                                                 QbeGen.InitHeap(qm, bt);
-  930                                                 IF sfx
-  931                                                    OR (dk =
-  932                                                       SymTab.KindField) THEN
-  933                                                   QbeGen.ElemStore(qd, qm,
-  934                                                     dt)
-  935                                                 ELSE QbeGen.StorePtr(qn,
-  936                                                   qm)
-  937                                                 END
-  938                                               END
-  939                                             END; .) .
-  940    DisposeStat                           (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
-  941                                               dk: INTEGER;
-  942                                               qd, qv: QbeGen.QVal;
-  943                                               qn: SymTab.Name;
-  944                                               sfx: BOOLEAN; .)
-  945      = "DISPOSE" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
-  946                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
-  947                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
-  948   AND (dk # SymTab.KindParam)
-  949   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
-  950                                               SemError(210)
-  951                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
-  952                                                   SymTab.ClPtr THEN
-  953                                               SemError(219)
-  954                                             ELSE
-  955                                               IF sfx
-  956                                                  OR (dk =
-  957                                                     SymTab.KindField) THEN
-  958                                                 QbeGen.ElemLoad(qd, dt,
-  959                                                   qv)
-  960                                               ELSE QbeGen.LoadPtr(qn, qv)
-  961                                               END;
-  962                                               QbeGen.FreeHeap(qv);
+  763                                               WHILE i < SymTab.PendCount() DO
+  764                                                 SymTab.PendName(i, nm);
+  765                                                 QbeGen.DeclVar(nm, t);
+  766                                                 INC(i)
+  767                                               END
+  768                                             END;
+  769                                             (* a plain VAR list, not a
+  770                                                heading: the signature
+  771                                                result is discarded *)
+  772                                             IF NOT SymTab.FixPending(t) THEN
+  773                                             END; .) .
+  774    VarIdents                             (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  775      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.EnterPending(n,
+  776                                               SymTab.KindVar) THEN
+  777                                               SemError(200) END; .)
+  778        { ","
+  779          GetIdent<n>                     (. IF NOT SymTab.EnterPending(n,
+  780                                               SymTab.KindVar) THEN
+  781                                               SemError(200) END; .) } .
+  782    ParIdents<isV: BOOLEAN>               (. VAR n: SymTab.Name; .)
+  783      = GetIdent<n>                       (. IF NOT SymTab.EnterParam(n, isV) THEN
+  784                                               SemError(200) END; .)
+  785        { "," GetIdent<n>                 (. IF NOT SymTab.EnterParam(n, isV) THEN
+  786                                               SemError(200) END; .) } .
+  787    (* Procedure headings enter scopes/params/result and buffer the
+  788       QBE header; bodies lower to functions (4.1, module level only).
+  789       FORWARD marks; the body heading re-enters (signature compare
+  790       deferred). Nested procedures parse + check, lowering = 4.2. *)
+  791    ProcHeading<VAR pn: SymTab.Name; methCls: SymTab.TypeIndex>
+  792                                          (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+  793                                               mg: QbeGen.QVal; .)
+  794      = "PROCEDURE"
+  795        GetIdent<pn>                      (. IF methCls #
+  796                                                SymTab.InvalidType THEN
+  797                                             (* a method: resume the
+  798                                                declared symbol (reuse
+  799                                                its uid) *)
+  800                                             IF NOT SymTab.ResumeMethod(
+  801                                                  methCls, pn) THEN
+  802                                               SemError(200) END
+  803                                             ELSIF NOT SymTab.EnterProc(pn) THEN
+  804                                             IF NOT SymTab.ReenterProc(pn) THEN
+  805                                               IF NOT SymTab.ResumeProc(pn) THEN
+  806                                                 SemError(200) END
+  807                                               END
+  808                                             END;
+  809                                             IF methCls #
+  810                                                SymTab.InvalidType THEN
+  811                                               QbeGen.Mangled(pn,
+  812                                                 SymTab.MethUid(), mg)
+  813                                             ELSE
+  814                                               QbeGen.Mangled(pn,
+  815                                                 SymTab.ProcUid(pn), mg)
+  816                                             END;
+  817                                             QbeGen.BeginFunc(mg);
+  818                                             IF methCls #
+  819                                                SymTab.InvalidType THEN
+  820                                               (* hidden THIS receiver:
+  821                                                  a VAR param of the
+  822                                                  class type, pushed as
+  823                                                  the WITH base *)
+  824                                               IF NOT SymTab.EnterThisParam(
+  825                                                    methCls) THEN
+  826                                                 SemError(200) END;
+  827                                               IF NOT QbeGen.FuncParam(
+  828                                                    "THIS", TRUE,
+  829                                                    methCls) THEN
+  830                                                 SemError(233) END
+  831                                             END; .)
+  832        [ FormalParams ]
+  833        [ ":" TypeIdent<t>                (. IF NOT SymTab.SetProcRes(t) THEN
+  834                                               SemError(235) END;
+  835                                             QbeGen.SetFuncRes(t);
+  836                                             IF (t #
+  837                                                SymTab.InvalidType)
+  838   AND ((SymTab.ClassOf(t)
+  839                                                   = SymTab.ClArray)
+  840                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
+  841                                                   = SymTab.ClRecord)
+  842                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
+  843                                                   = SymTab.ClSet)
+  844                                                OR (SymTab.ClassOf(t)
+  845                                                   = SymTab.ClClass)) THEN
+  846                                               SemError(230) END; .) ] .
+  847    FormalParams
+  848      = "(" [ ParamSection { ";" ParamSection } ] ")" .
+  849    ParamSection                          (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+  850                                               nm: SymTab.Name;
+  851                                               i: CARDINAL;
+  852                                               isV: BOOLEAN; .)
+  853      =                                   (. isV := FALSE; .)
+  854        [ "VAR"                           (. isV := TRUE; .) ]
+  855        ParIdents<isV> ":" Type<t, TRUE>  (. i := 0;
+  856                                             WHILE i < SymTab.PendCount() DO
+  857                                               SymTab.PendName(i, nm);
+  858                                               (* value open arrays are
+  859                                                  passed as descriptor
+  860                                                  addresses (no copy):
+  861                                                  same representation as
+  862                                                  VAR formals *)
+  863                                               IF NOT QbeGen.FuncParam(nm,
+  864                                                    isV
+  865                                                    OR SymTab.IsOpenArray(t),
+  866                                                    t) THEN
+  867                                                 SemError(233) END;
+  868                                               INC(i)
+  869                                             END;
+  870                                             IF NOT SymTab.FixPending(t) THEN
+  871                                               SemError(235) END; .) .
+  872    (* Nested procedures lower like top-level ones (4.2): the
+  873       static link gives them their parent's frame. Methods keep
+  874       parse-now/230-later. *)
+  875    ProcDecl                              (. VAR pn: SymTab.Name; .)
+  876      = ProcHeading<pn, SymTab.InvalidType> ";"
+  877        ( "FORWARD"                       (. SymTab.MarkFwd;
+  878                                             SymTab.CloseProc;
+  879                                             QbeGen.AbortFunc; .)
+  880        | "EXTERNAL"                      (. SymTab.MarkExternal("");
+  881                                             SymTab.CloseProc;
+  882                                             QbeGen.AbortFunc; .)
+  883        |                                 (. QbeGen.EndFuncHeader; .)
+  884          Block<pn>                       (. SymTab.CloseProc;
+  885                                             QbeGen.EndFunc(
+  886                                               SymTab.ProcRes(pn)); .) ) .
+  887    Block<pn: SymTab.Name>                (. VAR m2: SymTab.Name; .)
+  888      = DeclSeq
+  889        [ "BEGIN"
+  890          [ StatSeq ] ]
+  891        "END"
+  892        GetIdent<m2>                      (. IF NOT SymTab.Equal(pn, m2) THEN
+  893                                               SemError(202) END; .) .
+  894    StatSeq
+  895      = Statement { ";" [ Statement ] } .
+  896    (* Trailing/empty statements (`a; ; b`, Coco/R's generated `;;`)
+  897       are accepted: the statement after ';' is optional. *)
+  898    Statement                             (. VAR lx: QbeGen.QVal; .)
+  899      = AssOrCall
+  900      | IfStat
+  901      | WhileStat
+  902      | RepeatStat
+  903      | LoopStat
+  904      | ForStat
+  905      | CaseStat
+  906      | WithStat
+  907      | ReturnStat
+  908      | HaltStat
+  909      | NewStat
+  910      | DisposeStat
+  911      | IncDecStat
+  912      | InclExclStat
+  913      | "EXIT"                            (. IF QbeGen.TopLoop(lx) THEN
+  914                                               QbeGen.Jmp(lx)
+  915                                             ELSE SemError(230) END; .) .
+  916    (* INCL(set, elem) / EXCL(set, elem): PIM set-element builtins. *)
+  917    InclExclStat                          (. VAR at, et2: SymTab.TypeIndex;
+  918                                               dk: INTEGER;
+  919                                               qd, qe: QbeGen.QVal;
+  920                                               qn: SymTab.Name;
+  921                                               sfx, isInc: BOOLEAN; .)
+  922      = ( "INCL"                          (. isInc := TRUE; .)
+  923        | "EXCL"                          (. isInc := FALSE; .) )
+  924        "(" Design<at, dk, qd, qn, sfx> ","
+  925        Expr<et2, qe> ")"
+  926                                          (. IF at = SymTab.InvalidType THEN
+  927                                             ELSIF SymTab.ClassOf(at) #
+  928                                                   SymTab.ClSet THEN
+  929                                               SemError(222)
+  930                                             ELSE
+  931                                               IF isInc THEN
+  932                                                 QbeGen.SetBit(qd, qe,
+  933                                                   SymTab.SetBaseLo(at),
+  934                                                   SymTab.SetCount(at))
+  935                                               ELSE
+  936                                                 QbeGen.SetClearBit(qd, qe,
+  937                                                   SymTab.SetBaseLo(at),
+  938                                                   SymTab.SetCount(at))
+  939                                               END
+  940                                             END; .) .
+  941    (* INC(v [,step]) / DEC(v [,step]) as builtin statements over an
+  942       integer designator. *)
+  943    IncDecStat                            (. VAR dt, et2: SymTab.TypeIndex;
+  944                                               dk: INTEGER;
+  945                                               qd, qv, qn2, qstep:
+  946                                                 QbeGen.QVal;
+  947                                               qn: SymTab.Name;
+  948                                               sfx, isInc: BOOLEAN; .)
+  949      =                                   (. isInc := TRUE; .)
+  950        ( "INC"                           (. isInc := TRUE; .)
+  951        | "DEC"                           (. isInc := FALSE; .) )
+  952        "("                               (. QbeGen.CopyOp("1", qstep); .)
+  953        Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
+  954        [ "," Expr<et2, qstep> ]
+  955        ")"                               (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+  956                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
+  957   AND (dk # SymTab.KindParam)
+  958   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
+  959                                               SemError(210)
+  960                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(dt) THEN
+  961                                               SemError(211)
+  962                                             ELSE
   963                                               IF sfx
-  964                                                  OR (dk =
-  965                                                     SymTab.KindField) THEN
-  966                                                 QbeGen.ElemStore(qd, "0",
-  967                                                   dt)
-  968                                               ELSE QbeGen.StorePtr(qn,
-  969                                                 "0")
-  970                                               END
-  971                                             END; .) .
-  972    (* WITH pushes each record's fields (inner wins) plus its base
-  973       address; field designators resolve through both stacks. *)
-  974    WithStat                              (. VAR nW: CARDINAL; .)
-  975      = "WITH"                            (. nW := 0; .)
-  976        WithItem<nW> { "," WithItem<nW> }
-  977        "DO" [ StatSeq ] "END"
-  978                                          (. WHILE nW > 0 DO
-  979                                               SymTab.PopScope;
-  980                                               QbeGen.PopWith;
-  981                                               DEC(nW)
-  982                                             END; .) .
-  983    WithItem<VAR nW: CARDINAL>            (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
-  984                                               dk: INTEGER;
-  985                                               qd, qe: QbeGen.QVal;
-  986                                               qn: SymTab.Name;
-  987                                               sfx: BOOLEAN; .)
-  988      = Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
-  989                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
-  990                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) #
-  991                                                    SymTab.ClRecord)
-  992   AND (SymTab.ClassOf(dt) #
-  993                                                   SymTab.ClClass) THEN
-  994                                               SemError(215)
-  995                                             ELSIF SymTab.PushRecord(dt) THEN
-  996                                               QbeGen.PushWith(qd);
-  997                                               INC(nW)
-  998                                             END; .) .
-  999    (* Assignment or procedure-statement call (4.1, module level).
- 1000       Bare `P;` is a syntax error; function-as-statement is 233. *)
- 1001    AssOrCall                             (. VAR dt, et: SymTab.TypeIndex;
- 1002                                               dk: INTEGER;
- 1003                                               qd, qe, qt, ql: QbeGen.QVal;
- 1004                                               qn: SymTab.Name;
- 1005                                               ct2, res0: SymTab.TypeIndex;
- 1006                                               q2, mg0: QbeGen.QVal;
- 1007                                               isR, conv, wconv: BOOLEAN;
- 1008                                               called, sfx: BOOLEAN; .)
- 1009      = Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
- 1010        ( ":="
- 1011          Expr<et, qe>                    (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
- 1012   AND (dk # SymTab.KindVar)
- 1013   AND (dk # SymTab.KindParam)
- 1014   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
- 1015                                             SemError(210)
- 1016                                           ELSIF NOT SymTab.Assignable(et,
- 1017                                                    dt) THEN
- 1018                                             SemError(210)
- 1019                                           ELSIF (dt # SymTab.InvalidType)
- 1020   AND (SymTab.ClassOf(dt) =
- 1021                                                 SymTab.ClClass) THEN
- 1022                                             SemError(230) END;
- 1023                                           isR := (dt #
- 1024                                                   SymTab.InvalidType)
- 1025   AND (SymTab.ClassOf(dt)
- 1026                                                     = SymTab.ClReal);
- 1027                                           conv := isR
- 1028   AND SymTab.IsIntFamily(et);
- 1029                                           wconv := (dt #
- 1030                                                     SymTab.InvalidType)
- 1031   AND SymTab.IsLongFamily(dt)
- 1032   AND SymTab.IsIntFamily(et);
- 1033                                           IF ((dk = SymTab.KindVar)
- 1034                                               OR (dk = SymTab.KindParam)
- 1035                                               OR (dk = SymTab.KindField))
- 1036   AND (dt # SymTab.InvalidType)
- 1037   AND (et # SymTab.InvalidType)
- 1038   AND (SymTab.ClassOf(dt) #
- 1039                                                 SymTab.ClClass) THEN
- 1040                                             IF sfx
- 1041                                                OR (dk = SymTab.KindField) THEN
- 1042                                               IF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1043                                                  SymTab.ClArray THEN
- 1044                                                 IF (et # SymTab.InvalidType)
- 1045    AND (SymTab.ClassOf(et) = SymTab.ClUStr)
- 1046    AND SymTab.IsUCharArray(dt) THEN
- 1047                                                   QbeGen.UAssign(qd, qe)
- 1048                                                 ELSIF SymTab.StrCompat(dt,
- 1049                                                      et) THEN
- 1050                                                   QbeGen.StrAssign(qd,
- 1051                                                     qe)
- 1052                                                 ELSE
- 1053                                                   QbeGen.CopyArray(qd,
- 1054                                                     qe, dt)
- 1055                                                 END
- 1056                                               ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1057                                                   SymTab.ClSet THEN
- 1058                                                 QbeGen.CopySet(qd, qe,
- 1059                                                   SymTab.SetWords(dt),
- 1060                                                   SymTab.SetWords(et))
- 1061                                               ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1062                                                   SymTab.ClRecord THEN
- 1063                                                 QbeGen.CopyRecord(qd, qe,
- 1064                                                   dt)
- 1065                                               ELSIF SymTab.IsLongFamily(dt) THEN
- 1066                                                 IF wconv THEN
- 1067                                                   QbeGen.WidenLong(qe, ql);
- 1068                                                   QbeGen.ElemStore(qd, ql,
- 1069                                                     dt)
- 1070                                                 ELSE QbeGen.ElemStore(qd, qe,
- 1071                                                   dt)
- 1072                                                 END
- 1073                                               ELSIF conv THEN
- 1074                                                 QbeGen.ConvIR(qe, qt);
- 1075                                                 QbeGen.ElemStore(qd, qt,
- 1076                                                   dt)
- 1077                                               ELSE QbeGen.ElemStore(qd, qe,
- 1078                                                 dt)
- 1079                                               END
- 1080                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1081                                                   SymTab.ClArray THEN
- 1082                                               IF (et # SymTab.InvalidType)
- 1083    AND (SymTab.ClassOf(et) = SymTab.ClUStr)
- 1084    AND SymTab.IsUCharArray(dt) THEN
- 1085                                                 QbeGen.UAssign(qd, qe)
- 1086                                               ELSIF SymTab.StrCompat(dt,
- 1087                                                    et) THEN
- 1088                                                 QbeGen.StrAssign(qd, qe)
- 1089                                               ELSE
- 1090                                                 QbeGen.CopyArray(qd, qe,
- 1091                                                   dt)
- 1092                                               END
- 1093                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1094                                                   SymTab.ClSet THEN
- 1095                                               QbeGen.CopySet(qd, qe,
- 1096                                                 SymTab.SetWords(dt),
- 1097                                                 SymTab.SetWords(et))
- 1098                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
- 1099                                                   SymTab.ClRecord THEN
- 1100                                               QbeGen.CopyRecord(qd, qe, dt)
- 1101                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) =
- 1102                                                   SymTab.ClPtr)
- 1103                                                OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 1104                                                   SymTab.ClProc) THEN
- 1105                                               QbeGen.StorePtr(qn, qe)
- 1106                                             ELSIF SymTab.IsLongFamily(dt) THEN
- 1107                                               IF wconv THEN
- 1108                                                 QbeGen.WidenLong(qe, ql);
- 1109                                                 QbeGen.StoreLong(qn, ql)
- 1110                                               ELSE QbeGen.StoreLong(qn, qe)
- 1111                                               END
- 1112                                             ELSIF conv THEN
- 1113                                               QbeGen.ConvIR(qe, qt);
- 1114                                               QbeGen.StoreVar(qn, qt, TRUE)
- 1115                                             ELSE
- 1116                                               QbeGen.StoreVar(qn, qe, isR)
- 1117                                             END
- 1118                                           END; .)
- 1119        | ArgList<qn, dt, qd, FALSE, methCls, ct2, q2, called>
- 1120        |                                 (* bare `P;`: proper parameterless
- 1121                                              procedure call; anything else
- 1122                                              here is 233 (was a bare syntax
- 1123                                              error before 4.2) *)
- 1124                                          (. IF (dk = SymTab.KindProc)
- 1125   AND NOT sfx THEN
- 1126                                               res0 := SymTab.ProcRes(qn);
- 1127                                               IF res0 #
- 1128                                                  SymTab.InvalidType THEN
- 1129                                                 SemError(233)
- 1130                                               ELSIF SymTab.ProcNPar(qn) #
- 1131                                                       0 THEN
- 1132                                                 SemError(233)
- 1133                                               ELSE QbeGen.Mangled(qn,
- 1134                                                 SymTab.ProcUid(qn), mg0);
- 1135                                                 QbeGen.CallBegin(mg0,
- 1136                                                   res0,
- 1137                                                   SymTab.ProcDepthOf(qn),
- 1138                                                   SymTab.IsExternal(qn));
- 1139                                                 QbeGen.CallEnd(FALSE, q2)
- 1140                                               END
- 1141                                             ELSE SemError(233)
- 1142                                             END; .) ) .
- 1143    (* Actual-parameter list shared by statement and expression calls.
- 1144       want selects CallEnd's result handling; t/q carry the call
- 1145       value (statement calls discard). Arity/type failures are 233;
- 1146       evaluation code still emits so the .ssa stays assembleable. *)
- 1147    ArgList<pn: SymTab.Name; pt: SymTab.TypeIndex; callee: QbeGen.QVal;
- 1148            want: BOOLEAN; methCls: SymTab.TypeIndex;
- 1149            VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal;
- 1150            VAR called: BOOLEAN>          (. VAR i, np: CARDINAL;
- 1151                                               vs: INTEGER;
- 1152                                               res: SymTab.TypeIndex;
- 1153                                               mg: QbeGen.QVal;
- 1154                                               ok, ind, isMeth: BOOLEAN; .)
- 1155      = "("                               (. called := TRUE;
- 1156                                             ok := TRUE;
- 1157                                             ind := FALSE;
- 1158                                             isMeth := methCls #
- 1159                                               SymTab.InvalidType;
- 1160                                             IF isMeth THEN
- 1161                                               (* class method: the
- 1162                                                  receiver is armed.
- 1163                                                  Virtual -> dispatch
- 1164                                                  through the vtable;
- 1165                                                  otherwise a static
- 1166                                                  call. *)
- 1167                                               res := SymTab.ClassMethodRes(
- 1168                                                 methCls, pn);
- 1169                                               vs := SymTab.VirtSlot(
- 1170                                                 methCls, pn);
- 1171                                               IF vs >= 0 THEN
- 1172                                                 QbeGen.VirtCallBegin(
- 1173                                                   callee, vs, res)
- 1174                                               ELSE
- 1175                                                 QbeGen.Mangled(pn,
- 1176                                                   SymTab.ClassMethodUid(
- 1177                                                   methCls, pn), mg);
- 1178                                                 QbeGen.CallBegin(mg, res, 0,
- 1179                                                   FALSE)
- 1180                                               END
- 1181                                             ELSIF SymTab.SymKind(pn) =
- 1182                                                SymTab.KindProc THEN
- 1183                                               res := SymTab.ProcRes(pn);
- 1184                                               QbeGen.Mangled(pn,
- 1185                                                 SymTab.ProcUid(pn), mg);
- 1186                                               QbeGen.CallBegin(mg, res,
- 1187                                                 SymTab.ProcDepthOf(pn),
- 1188                                                 SymTab.IsExternal(pn))
- 1189                                             ELSIF (pt # SymTab.InvalidType)
- 1190    AND (SymTab.ClassOf(pt) = SymTab.ClProc) THEN
- 1191                                               ind := TRUE;
- 1192                                               res :=
- 1193                                                 SymTab.ProcTypeRes(pt);
- 1194                                               QbeGen.CallBeginInd(callee,
- 1195                                                 res, FALSE)
- 1196                                             ELSE SemError(233);
- 1197                                               ok := FALSE;
- 1198                                               res := SymTab.InvalidType
- 1199                                             END;
- 1200                                             i := 0; .)
- 1201        [ ActParam<pn, pt, ind, methCls, i>        (. INC(i); .)
- 1202          { "," ActParam<pn, pt, ind, methCls, i>  (. INC(i); .) } ]
- 1203        ")"                               (. IF ok THEN
- 1204                                               IF isMeth THEN
- 1205                                                 np := SymTab.ClassMethodNPar(
- 1206                                                   methCls, pn)
- 1207                                               ELSIF ind THEN
- 1208                                                 np := SymTab.ProcTypeNPar(pt)
- 1209                                               ELSE np := SymTab.ProcNPar(pn)
- 1210                                               END;
- 1211                                               IF i # np THEN
- 1212                                                 SemError(233); ok := FALSE
- 1213                                               END
- 1214                                             END;
- 1215                                             IF NOT ok THEN
- 1216                                               t := SymTab.InvalidType;
- 1217                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1218                                             ELSIF want THEN
- 1219                                               IF res =
- 1220                                                  SymTab.InvalidType THEN
- 1221                                                 SemError(233);
- 1222                                                 t := SymTab.InvalidType;
- 1223                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1224                                               ELSE t := res;
- 1225                                                 QbeGen.CallEnd(TRUE, q)
- 1226                                               END
- 1227                                             ELSE
- 1228                                               IF res #
- 1229                                                  SymTab.InvalidType THEN
- 1230                                                 SemError(233)
- 1231                                               END;
- 1232                                               t := SymTab.InvalidType;
- 1233                                               QbeGen.CopyOp("0", q);
- 1234                                               QbeGen.CallEnd(FALSE, q)
- 1235                                             END; .) .
- 1236    (* One actual: VAR formals take recorded designator addresses
- 1237       (233 otherwise); value formals take converted expressions. *)
- 1238    ActParam<pn: SymTab.Name; pt: SymTab.TypeIndex; ind: BOOLEAN;
- 1239             methCls: SymTab.TypeIndex; i: CARDINAL>
- 1240                                          (. VAR at, ft: SymTab.TypeIndex;
- 1241                                               qe, qa, qt: QbeGen.QVal;
- 1242                                               isV, conv: BOOLEAN; .)
- 1243      = Expr<at, qe>                      (. IF ind THEN
- 1244                                               ft :=
- 1245                                                 SymTab.ProcTypeParamType(pt,
- 1246                                                   i);
- 1247                                               isV :=
- 1248                                                 SymTab.ProcTypeParamIsVar(pt,
- 1249                                                   i)
- 1250                                             ELSIF methCls #
- 1251                                                SymTab.InvalidType THEN
- 1252                                               ft :=
- 1253                                                 SymTab.ClassMethodParamType(
- 1254                                                 methCls, pn, i);
- 1255                                               isV :=
- 1256                                                 SymTab.ClassMethodParamIsVar(
- 1257                                                 methCls, pn, i)
- 1258                                             ELSE
- 1259                                               ft := SymTab.ParamType(pn, i);
- 1260                                               isV := SymTab.ParamIsVar(pn, i)
- 1261                                             END;
- 1262                                             IF (at = SymTab.InvalidType)
- 1263                                                OR (ft =
- 1264                                                   SymTab.InvalidType) THEN
- 1265                                             ELSIF isV THEN
- 1266                                               IF (SymTab.ClassOf(at)
- 1267                                                  = SymTab.ClChar)
- 1268    AND (SymTab.ClassOf(ft) = SymTab.ClArray)
- 1269    AND (SymTab.ClassOf(SymTab.ArrayElem(ft))
- 1270         = SymTab.ClChar)
- 1271    AND QbeGen.IsImm(qe) THEN
- 1272                                                 (* 1-char string
- 1273                                                    literal passed to
- 1274                                                    a VAR ARRAY OF CHAR *)
- 1275                                                 QbeGen.DeclCharStr(qe,
- 1276                                                      qa);
- 1277                                                 IF NOT QbeGen.CallArg(qa,
- 1278                                                    "l") THEN
- 1279                                                   SemError(233)
- 1280                                                 END
- 1281                                               ELSIF NOT QbeGen.AddrOfVal(qe,
- 1282                                                    qa) THEN
- 1283                                                 SemError(233)
- 1284                                               ELSIF NOT SymTab.VarParamOk(at,
- 1285                                                        ft) THEN
- 1286                                                 SemError(233)
- 1287                                               ELSIF NOT QbeGen.CallArg(qa,
- 1288                                                        "l") THEN
- 1289                                                 SemError(233)
- 1290                                               END
- 1291                                             ELSE
- 1292                                               IF (SymTab.ClassOf(at)
- 1293                                                  = SymTab.ClChar)
- 1294    AND (SymTab.ClassOf(ft) = SymTab.ClArray)
- 1295    AND (SymTab.ClassOf(SymTab.ArrayElem(ft))
- 1296         = SymTab.ClChar)
- 1297    AND QbeGen.IsImm(qe) THEN
- 1298                                                 (* 1-char string
- 1299                                                    literal passed to
- 1300                                                    ARRAY OF CHAR *)
- 1301                                                 QbeGen.DeclCharStr(qe,
- 1302                                                      qa);
- 1303                                                 IF NOT QbeGen.CallArg(qa,
- 1304                                                    "l") THEN
- 1305                                                   SemError(233)
- 1306                                                 END
- 1307                                               ELSIF NOT SymTab.Assignable(at,
- 1308                                                    ft) THEN
- 1309                                                 SemError(233)
- 1310                                               ELSE
- 1311                                                 conv := (SymTab.ClassOf(
- 1312                                                   ft) = SymTab.ClReal)
- 1313   AND SymTab.IsIntFamily(at);
- 1314                                                 IF conv THEN
- 1315                                                   QbeGen.ConvIR(qe, qt);
- 1316                                                   IF NOT QbeGen.CallArg(qt,
- 1317                                                      "d") THEN
- 1318                                                     SemError(233)
- 1319                                                   END
- 1320                                                 ELSIF NOT QbeGen.CallArg(qe,
- 1321                                                   QbeGen.ArgClass(ft)) THEN
- 1322                                                   SemError(233)
- 1323                                                 END
- 1324                                               END
- 1325                                             END; .) .
- 1326    IfStat                                (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
- 1327                                               q, lThen, lElse, lEnd:
- 1328                                                 QbeGen.QVal;
- 1329                                               hasElse: BOOLEAN; .)
- 1330      = "IF"                              (. hasElse := FALSE; .)
- 1331        Expr<t, q>                        (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
- 1332                                               SemError(214) END;
- 1333                                             QbeGen.NewLabel(lThen);
- 1334                                             QbeGen.NewLabel(lElse);
- 1335                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
- 1336                                             QbeGen.Jnz(q, lThen, lElse);
- 1337                                             QbeGen.EmitLabel(lThen); .)
- 1338        "THEN" [ StatSeq ]                (. QbeGen.Jmp(lEnd); .)
- 1339        { "ELSIF"                         (. QbeGen.EmitLabel(lElse);
- 1340                                             QbeGen.NewLabel(lElse); .)
- 1341          Expr<t, q>                      (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
- 1342                                               SemError(214) END;
- 1343                                             QbeGen.NewLabel(lThen);
- 1344                                             QbeGen.Jnz(q, lThen, lElse);
- 1345                                             QbeGen.EmitLabel(lThen); .)
- 1346          "THEN" [ StatSeq ]              (. QbeGen.Jmp(lEnd); .) }
- 1347        [ "ELSE"                          (. QbeGen.EmitLabel(lElse);
- 1348                                             hasElse := TRUE; .)
- 1349          [ StatSeq ] ]
- 1350        "END"                             (. IF hasElse THEN
- 1351                                               QbeGen.EmitLabel(lEnd)
- 1352                                             ELSE QbeGen.EmitLabel(lElse);
- 1353                                               QbeGen.EmitLabel(lEnd)
- 1354                                             END; .) .
- 1355    WhileStat                             (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
- 1356                                               q, lTop, lBody, lEnd:
- 1357                                                 QbeGen.QVal; .)
- 1358      = "WHILE"                           (. QbeGen.NewLabel(lTop);
- 1359                                             QbeGen.NewLabel(lBody);
- 1360                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
- 1361                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
- 1362        Expr<t, q>                        (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
- 1363                                               SemError(214) END;
- 1364                                             QbeGen.Jnz(q, lBody, lEnd);
- 1365                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
- 1366        "DO" [ StatSeq ]                      (. QbeGen.Jmp(lTop); .)
- 1367        "END"                             (. QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
- 1368    RepeatStat                            (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
- 1369                                               q, lTop, lEnd: QbeGen.QVal; .)
- 1370      = "REPEAT"                          (. QbeGen.NewLabel(lTop);
- 1371                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
- 1372                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
- 1373        [ StatSeq ]
- 1374        "UNTIL" Expr<t, q>                (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
- 1375                                               SemError(214) END;
- 1376                                             QbeGen.Jnz(q, lEnd, lTop);
- 1377                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
- 1378    LoopStat                              (. VAR lTop, lEnd: QbeGen.QVal; .)
- 1379      = "LOOP"                            (. QbeGen.NewLabel(lTop);
- 1380                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
- 1381                                             QbeGen.PushLoop(lEnd);
- 1382                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
- 1383        [ StatSeq ]
- 1384        "END"                             (. QbeGen.Jmp(lTop);
- 1385                                             QbeGen.PopLoop;
- 1386                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
- 1387    (* FOR with static-sign BY (literal, non-zero; 220 otherwise).
- 1388       Runtime direction would need a compare-select; the literal
- 1389       sign picks cslew/csegew at "DO" time. *)
- 1390    ForStat                               (. VAR lv: SymTab.Name;
- 1391                                               tlo, thi, tby:
- 1392                                                 SymTab.TypeIndex;
- 1393                                               qlo, qhi, qby, qt, qk, qb:
- 1394                                                 QbeGen.QVal;
- 1395                                               lTop, lBody, lEnd:
- 1396                                                 QbeGen.QVal;
- 1397                                               by: INTEGER;
- 1398                                               ok: BOOLEAN; .)
- 1399      = "FOR"                             (. by := 1; .)
- 1400        GetIdent<lv>                      (. ok := SymTab.Lookup(lv);
- 1401                                             IF NOT ok THEN
- 1402                                               SemError(201)
- 1403                                             ELSIF (SymTab.SymKind(lv) #
- 1404                                                    SymTab.KindVar)
- 1405   AND (SymTab.SymKind(lv) #
- 1406                                                   SymTab.KindParam) THEN
- 1407                                               SemError(220); ok := FALSE
- 1408                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(
- 1409                                                     SymTab.SymType(lv)) THEN
- 1410                                               SemError(220); ok := FALSE
- 1411                                             END; .)
- 1412        ":=" Expr<tlo, qlo>               (. IF NOT SymTab.IsIntFamily(tlo) THEN
- 1413                                               SemError(220); ok := FALSE
- 1414                                             END; .)
- 1415        "TO" Expr<thi, qhi>               (. IF NOT SymTab.IsIntFamily(thi) THEN
- 1416                                               SemError(220); ok := FALSE
- 1417                                             END; .)
- 1418        [ "BY" Expr<tby, qby>             (. IF (tby #
- 1419                                               SymTab.InvalidType)
- 1420   AND NOT SymTab.IsIntFamily(tby) THEN
- 1421                                               SemError(220); ok := FALSE
- 1422                                             END;
- 1423                                             IF NOT SymTab.ConstInt(qby, by) THEN
- 1424                                               SemError(230); by := 1
- 1425                                             ELSIF by = 0 THEN
- 1426                                               SemError(220); by := 1
- 1427                                             END; .) ]
- 1428        "DO"                              (. IF ok THEN
- 1429                                               QbeGen.StoreVar(lv, qlo,
- 1430                                                 FALSE) END;
- 1431                                             QbeGen.NewLabel(lTop);
- 1432                                             QbeGen.NewLabel(lBody);
- 1433                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
- 1434                                             QbeGen.EmitLabel(lTop);
- 1435                                             QbeGen.LoadVar(lv, FALSE, qt);
- 1436                                             QbeGen.NewTemp(qk);
- 1437                                             IF by > 0 THEN
- 1438                                               QbeGen.Op3("cslew", qk,
- 1439                                                 qt, qhi, FALSE)
- 1440                                             ELSE QbeGen.Op3("csgew", qk,
- 1441                                               qt, qhi, FALSE)
- 1442                                             END;
- 1443                                             QbeGen.Jnz(qk, lBody, lEnd);
- 1444                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
- 1445        [ StatSeq ]
- 1446        "END"                             (. IF ok THEN
- 1447                                               QbeGen.LoadVar(lv, FALSE,
- 1448                                                 qt);
- 1449                                               QbeGen.IntStr(by, qb);
- 1450                                               QbeGen.NewTemp(qk);
- 1451                                               QbeGen.Op3("add", qk,
- 1452                                                 qt, qb, FALSE);
- 1453                                               QbeGen.StoreVar(lv, qk,
- 1454                                                 FALSE) END;
- 1455                                             QbeGen.Jmp(lTop);
- 1456                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
- 1457    CaseStat                              (. VAR tsel: SymTab.TypeIndex;
- 1458                                               qsel, lEnd: QbeGen.QVal; .)
- 1459      = "CASE" Expr<tsel, qsel>           (. QbeGen.NewLabel(lEnd); .)
- 1460        "OF" CaseAlt<tsel, qsel, lEnd>
- 1461        { "|" CaseAlt<tsel, qsel, lEnd> }
- 1462        [ "ELSE" [ StatSeq ] ]
- 1463        "END"                             (. QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
- 1464    (* Compare-chain lowering: each alternative ends its match-tests
- 1465       with "jmp lAfter", so the no-match fallthrough skips the body:
- 1466       "cmp; jnz(lBody,lF); lF: ... ; jmp lAfter; lBody: S; jmp lEnd;
- 1467       lAfter:". Falls into the next alternative, ELSE, or END. *)
- 1468    CaseAlt<tsel: SymTab.TypeIndex; qsel: QbeGen.QVal;
- 1469            lEnd: QbeGen.QVal>            (. VAR lBody, lAfter: QbeGen.QVal; .)
- 1470      =                                   (. QbeGen.NewLabel(lBody);
- 1471                                             QbeGen.NewLabel(lAfter); .)
- 1472        CaseLabel<tsel, qsel, lBody>
- 1473        { "," CaseLabel<tsel, qsel, lBody> }
- 1474        ":"                               (. QbeGen.Jmp(lAfter);
- 1475                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
- 1476        [ StatSeq ]                       (. QbeGen.Jmp(lEnd);
- 1477                                             QbeGen.EmitLabel(lAfter); .) .
- 1478    CaseLabel<tsel: SymTab.TypeIndex; qsel: QbeGen.QVal;
- 1479              lBody: QbeGen.QVal>         (. VAR t2, t3: SymTab.TypeIndex;
- 1480                                               q2, q3, qc, qd, qe:
- 1481                                                 QbeGen.QVal;
- 1482                                               lNext: QbeGen.QVal; .)
- 1483      = Expr<t2, q2>                      (. IF (t2 #
- 1484                                               SymTab.InvalidType)
- 1485   AND (tsel #
- 1486                                                 SymTab.InvalidType)
- 1487   AND ((SymTab.ClassOf(t2) =
- 1488                                                  SymTab.ClSet)
- 1489                                                 OR (SymTab.ClassOf(tsel) =
- 1490                                                     SymTab.ClSet)) THEN
- 1491                                               SemError(230)
- 1492                                             ELSIF (t2 #
- 1493                                               SymTab.InvalidType)
- 1494   AND (tsel #
- 1495                                                 SymTab.InvalidType)
- 1496   AND NOT SymTab.EqCheck(t2,
- 1497                                                   tsel) THEN
- 1498                                               SemError(213) END;
- 1499                                             IF NOT QbeGen.IsImm(q2) THEN
- 1500                                               SemError(230);
- 1501                                               QbeGen.CopyOp("0", q2)
- 1502                                             END;
- 1503                                             QbeGen.NewLabel(lNext);
- 1504                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpEq,
- 1505                                               qsel, q2, qc, FALSE);
- 1506                                             QbeGen.Jnz(qc, lBody, lNext);
- 1507                                             QbeGen.EmitLabel(lNext); .)
- 1508        [ ".." Expr<t3, q3>               (. IF (t3 #
+  964                                                  OR (dk = SymTab.KindField) THEN
+  965                                                 QbeGen.ElemLoad(qd, dt, qv)
+  966                                               ELSE QbeGen.LoadVar(qn,
+  967                                                 FALSE, qv)
+  968                                               END;
+  969                                               QbeGen.NewTemp(qn2);
+  970                                               IF isInc THEN
+  971                                                 QbeGen.Op3("add", qn2, qv,
+  972                                                   qstep, FALSE)
+  973                                               ELSE QbeGen.Op3("sub", qn2, qv,
+  974                                                   qstep, FALSE)
+  975                                               END;
+  976                                               IF sfx
+  977                                                  OR (dk = SymTab.KindField) THEN
+  978                                                 QbeGen.ElemStore(qd, qn2,
+  979                                                   dt)
+  980                                               ELSE QbeGen.StoreVar(qn,
+  981                                                 qn2, FALSE)
+  982                                               END
+  983                                             END; .) .
+  984    (* NEW/DISPOSE as builtin statements (no call syntax until step 4).
+  985       Targets are pointer designators; DISPOSE nils afterwards (safer
+  986       than Wirth-undefined; documented). DISPOSE is shallow. *)
+  987    NewStat                               (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
+  988                                               dk: INTEGER;
+  989                                               qd, qm: QbeGen.QVal;
+  990                                               qn: SymTab.Name;
+  991                                               sfx: BOOLEAN;
+  992                                               bt: SymTab.TypeIndex; .)
+  993      = "NEW" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
+  994                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+  995                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
+  996   AND (dk # SymTab.KindParam)
+  997   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
+  998                                               SemError(210)
+  999                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
+ 1000                                                   SymTab.ClPtr THEN
+ 1001                                               SemError(219)
+ 1002                                             ELSE bt := SymTab.PtrBase(dt);
+ 1003                                               IF bt #
+ 1004                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 1005                                                 QbeGen.NewHeap(bt, qm);
+ 1006                                                 QbeGen.InitHeap(qm, bt);
+ 1007                                                 IF sfx
+ 1008                                                    OR (dk =
+ 1009                                                       SymTab.KindField) THEN
+ 1010                                                   QbeGen.ElemStore(qd, qm,
+ 1011                                                     dt)
+ 1012                                                 ELSE QbeGen.StorePtr(qn,
+ 1013                                                   qm)
+ 1014                                                 END
+ 1015                                               END
+ 1016                                             END; .) .
+ 1017    DisposeStat                           (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
+ 1018                                               dk: INTEGER;
+ 1019                                               qd, qv: QbeGen.QVal;
+ 1020                                               qn: SymTab.Name;
+ 1021                                               sfx: BOOLEAN; .)
+ 1022      = "DISPOSE" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
+ 1023                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+ 1024                                             ELSIF (dk # SymTab.KindVar)
+ 1025   AND (dk # SymTab.KindParam)
+ 1026   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
+ 1027                                               SemError(210)
+ 1028                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
+ 1029                                                   SymTab.ClPtr THEN
+ 1030                                               SemError(219)
+ 1031                                             ELSE
+ 1032                                               IF sfx
+ 1033                                                  OR (dk =
+ 1034                                                     SymTab.KindField) THEN
+ 1035                                                 QbeGen.ElemLoad(qd, dt,
+ 1036                                                   qv)
+ 1037                                               ELSE QbeGen.LoadPtr(qn, qv)
+ 1038                                               END;
+ 1039                                               QbeGen.FreeHeap(qv);
+ 1040                                               IF sfx
+ 1041                                                  OR (dk =
+ 1042                                                     SymTab.KindField) THEN
+ 1043                                                 QbeGen.ElemStore(qd, "0",
+ 1044                                                   dt)
+ 1045                                               ELSE QbeGen.StorePtr(qn,
+ 1046                                                 "0")
+ 1047                                               END
+ 1048                                             END; .) .
+ 1049    (* WITH pushes each record's fields (inner wins) plus its base
+ 1050       address; field designators resolve through both stacks. *)
+ 1051    WithStat                              (. VAR nW: CARDINAL; .)
+ 1052      = "WITH"                            (. nW := 0; .)
+ 1053        WithItem<nW> { "," WithItem<nW> }
+ 1054        "DO" [ StatSeq ] "END"
+ 1055                                          (. WHILE nW > 0 DO
+ 1056                                               SymTab.PopScope;
+ 1057                                               QbeGen.PopWith;
+ 1058                                               DEC(nW)
+ 1059                                             END; .) .
+ 1060    WithItem<VAR nW: CARDINAL>            (. VAR dt: SymTab.TypeIndex;
+ 1061                                               dk: INTEGER;
+ 1062                                               qd, qe: QbeGen.QVal;
+ 1063                                               qn: SymTab.Name;
+ 1064                                               sfx: BOOLEAN; .)
+ 1065      = Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
+ 1066                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+ 1067                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) #
+ 1068                                                    SymTab.ClRecord)
+ 1069   AND (SymTab.ClassOf(dt) #
+ 1070                                                   SymTab.ClClass) THEN
+ 1071                                               SemError(215)
+ 1072                                             ELSIF SymTab.PushRecord(dt) THEN
+ 1073                                               QbeGen.PushWith(qd);
+ 1074                                               INC(nW)
+ 1075                                             END; .) .
+ 1076    (* Assignment or procedure-statement call (4.1, module level).
+ 1077       Bare `P;` is a syntax error; function-as-statement is 233. *)
+ 1078    AssOrCall                             (. VAR dt, et: SymTab.TypeIndex;
+ 1079                                               dk: INTEGER;
+ 1080                                               qd, qe, qt, ql: QbeGen.QVal;
+ 1081                                               qn: SymTab.Name;
+ 1082                                               ct2, res0: SymTab.TypeIndex;
+ 1083                                               q2, mg0: QbeGen.QVal;
+ 1084                                               isR, conv, wconv: BOOLEAN;
+ 1085                                               called, sfx: BOOLEAN; .)
+ 1086      = Design<dt, dk, qd, qn, sfx>
+ 1087        ( ":="
+ 1088          Expr<et, qe>                    (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
+ 1089   AND (dk # SymTab.KindVar)
+ 1090   AND (dk # SymTab.KindParam)
+ 1091   AND (dk # SymTab.KindField) THEN
+ 1092                                             SemError(210)
+ 1093                                           ELSIF NOT SymTab.Assignable(et,
+ 1094                                                    dt) THEN
+ 1095                                             SemError(210)
+ 1096                                           ELSIF (dt # SymTab.InvalidType)
+ 1097   AND (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1098                                                 SymTab.ClClass) THEN
+ 1099                                             SemError(230) END;
+ 1100                                           isR := (dt #
+ 1101                                                   SymTab.InvalidType)
+ 1102   AND (SymTab.ClassOf(dt)
+ 1103                                                     = SymTab.ClReal);
+ 1104                                           conv := isR
+ 1105   AND SymTab.IsIntFamily(et);
+ 1106                                           wconv := (dt #
+ 1107                                                     SymTab.InvalidType)
+ 1108   AND SymTab.IsLongFamily(dt)
+ 1109   AND SymTab.IsIntFamily(et);
+ 1110                                           IF ((dk = SymTab.KindVar)
+ 1111                                               OR (dk = SymTab.KindParam)
+ 1112                                               OR (dk = SymTab.KindField))
+ 1113   AND (dt # SymTab.InvalidType)
+ 1114   AND (et # SymTab.InvalidType)
+ 1115   AND (SymTab.ClassOf(dt) #
+ 1116                                                 SymTab.ClClass) THEN
+ 1117                                             IF sfx
+ 1118                                                OR (dk = SymTab.KindField) THEN
+ 1119                                               IF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1120                                                  SymTab.ClArray THEN
+ 1121                                                 IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 1122    AND (SymTab.ClassOf(et) = SymTab.ClUStr)
+ 1123    AND SymTab.IsUCharArray(dt) THEN
+ 1124                                                   QbeGen.UAssign(qd, qe)
+ 1125                                                 ELSIF SymTab.StrCompat(dt,
+ 1126                                                      et) THEN
+ 1127                                                   QbeGen.StrAssign(qd,
+ 1128                                                     qe)
+ 1129                                                 ELSE
+ 1130                                                   QbeGen.CopyArray(qd,
+ 1131                                                     qe, dt)
+ 1132                                                 END
+ 1133                                               ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1134                                                   SymTab.ClSet THEN
+ 1135                                                 QbeGen.CopySet(qd, qe,
+ 1136                                                   SymTab.SetWords(dt),
+ 1137                                                   SymTab.SetWords(et))
+ 1138                                               ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1139                                                   SymTab.ClRecord THEN
+ 1140                                                 QbeGen.CopyRecord(qd, qe,
+ 1141                                                   dt)
+ 1142                                               ELSIF SymTab.IsLongFamily(dt) THEN
+ 1143                                                 IF wconv THEN
+ 1144                                                   QbeGen.WidenLong(qe, ql);
+ 1145                                                   QbeGen.ElemStore(qd, ql,
+ 1146                                                     dt)
+ 1147                                                 ELSE QbeGen.ElemStore(qd, qe,
+ 1148                                                   dt)
+ 1149                                                 END
+ 1150                                               ELSIF conv THEN
+ 1151                                                 QbeGen.ConvIR(qe, qt);
+ 1152                                                 QbeGen.ElemStore(qd, qt,
+ 1153                                                   dt)
+ 1154                                               ELSE QbeGen.ElemStore(qd, qe,
+ 1155                                                 dt)
+ 1156                                               END
+ 1157                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1158                                                   SymTab.ClArray THEN
+ 1159                                               IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 1160    AND (SymTab.ClassOf(et) = SymTab.ClUStr)
+ 1161    AND SymTab.IsUCharArray(dt) THEN
+ 1162                                                 QbeGen.UAssign(qd, qe)
+ 1163                                               ELSIF SymTab.StrCompat(dt,
+ 1164                                                    et) THEN
+ 1165                                                 QbeGen.StrAssign(qd, qe)
+ 1166                                               ELSE
+ 1167                                                 QbeGen.CopyArray(qd, qe,
+ 1168                                                   dt)
+ 1169                                               END
+ 1170                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1171                                                   SymTab.ClSet THEN
+ 1172                                               QbeGen.CopySet(qd, qe,
+ 1173                                                 SymTab.SetWords(dt),
+ 1174                                                 SymTab.SetWords(et))
+ 1175                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1176                                                   SymTab.ClRecord THEN
+ 1177                                               QbeGen.CopyRecord(qd, qe, dt)
+ 1178                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1179                                                   SymTab.ClPtr)
+ 1180                                                OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 1181                                                   SymTab.ClProc) THEN
+ 1182                                               QbeGen.StorePtr(qn, qe)
+ 1183                                             ELSIF SymTab.IsLongFamily(dt) THEN
+ 1184                                               IF wconv THEN
+ 1185                                                 QbeGen.WidenLong(qe, ql);
+ 1186                                                 QbeGen.StoreLong(qn, ql)
+ 1187                                               ELSE QbeGen.StoreLong(qn, qe)
+ 1188                                               END
+ 1189                                             ELSIF conv THEN
+ 1190                                               QbeGen.ConvIR(qe, qt);
+ 1191                                               QbeGen.StoreVar(qn, qt, TRUE)
+ 1192                                             ELSE
+ 1193                                               QbeGen.StoreVar(qn, qe, isR)
+ 1194                                             END
+ 1195                                           END; .)
+ 1196        | ArgList<qn, dt, qd, FALSE, methCls, ct2, q2, called>
+ 1197        |                                 (* bare `P;`: proper parameterless
+ 1198                                              procedure call; anything else
+ 1199                                              here is 233 (was a bare syntax
+ 1200                                              error before 4.2) *)
+ 1201                                          (. IF (dk = SymTab.KindProc)
+ 1202   AND NOT sfx THEN
+ 1203                                               res0 := SymTab.ProcRes(qn);
+ 1204                                               IF res0 #
+ 1205                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 1206                                                 SemError(233)
+ 1207                                               ELSIF SymTab.ProcNPar(qn) #
+ 1208                                                       0 THEN
+ 1209                                                 SemError(233)
+ 1210                                               ELSE QbeGen.Mangled(qn,
+ 1211                                                 SymTab.ProcUid(qn), mg0);
+ 1212                                                 QbeGen.CallBegin(mg0,
+ 1213                                                   res0,
+ 1214                                                   SymTab.ProcDepthOf(qn),
+ 1215                                                   SymTab.IsExternal(qn));
+ 1216                                                 QbeGen.CallEnd(FALSE, q2)
+ 1217                                               END
+ 1218                                             ELSE SemError(233)
+ 1219                                             END; .) ) .
+ 1220    (* Actual-parameter list shared by statement and expression calls.
+ 1221       want selects CallEnd's result handling; t/q carry the call
+ 1222       value (statement calls discard). Arity/type failures are 233;
+ 1223       evaluation code still emits so the .ssa stays assembleable. *)
+ 1224    ArgList<pn: SymTab.Name; pt: SymTab.TypeIndex; callee: QbeGen.QVal;
+ 1225            want: BOOLEAN; methCls: SymTab.TypeIndex;
+ 1226            VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal;
+ 1227            VAR called: BOOLEAN>          (. VAR i, np: CARDINAL;
+ 1228                                               vs: INTEGER;
+ 1229                                               res: SymTab.TypeIndex;
+ 1230                                               mg: QbeGen.QVal;
+ 1231                                               ok, ind, isMeth, va: BOOLEAN; .)
+ 1232      = "("                               (. called := TRUE;
+ 1233                                             ok := TRUE;
+ 1234                                             ind := FALSE;
+ 1235                                             isMeth := methCls #
+ 1236                                               SymTab.InvalidType;
+ 1237                                             IF isMeth THEN
+ 1238                                               (* class method: the
+ 1239                                                  receiver is armed.
+ 1240                                                  Virtual -> dispatch
+ 1241                                                  through the vtable;
+ 1242                                                  otherwise a static
+ 1243                                                  call. *)
+ 1244                                               res := SymTab.ClassMethodRes(
+ 1245                                                 methCls, pn);
+ 1246                                               vs := SymTab.VirtSlot(
+ 1247                                                 methCls, pn);
+ 1248                                               IF vs >= 0 THEN
+ 1249                                                 QbeGen.VirtCallBegin(
+ 1250                                                   callee, vs, res)
+ 1251                                               ELSE
+ 1252                                                 QbeGen.Mangled(pn,
+ 1253                                                   SymTab.ClassMethodUid(
+ 1254                                                   methCls, pn), mg);
+ 1255                                                 QbeGen.CallBegin(mg, res, 0,
+ 1256                                                   FALSE)
+ 1257                                               END
+ 1258                                             ELSIF SymTab.SymKind(pn) =
+ 1259                                                SymTab.KindProc THEN
+ 1260                                               res := SymTab.ProcRes(pn);
+ 1261                                               QbeGen.Mangled(pn,
+ 1262                                                 SymTab.ProcUid(pn), mg);
+ 1263                                               QbeGen.CallBegin(mg, res,
+ 1264                                                 SymTab.ProcDepthOf(pn),
+ 1265                                                 SymTab.IsExternal(pn))
+ 1266                                             ELSIF (pt # SymTab.InvalidType)
+ 1267    AND (SymTab.ClassOf(pt) = SymTab.ClProc) THEN
+ 1268                                               ind := TRUE;
+ 1269                                               res :=
+ 1270                                                 SymTab.ProcTypeRes(pt);
+ 1271                                               QbeGen.CallBeginInd(callee,
+ 1272                                                 res, FALSE)
+ 1273                                             ELSE SemError(233);
+ 1274                                               ok := FALSE;
+ 1275                                               res := SymTab.InvalidType
+ 1276                                             END;
+ 1277                                             i := 0; .)
+ 1278        [ ActParam<pn, pt, ind, methCls, i>        (. INC(i); .)
+ 1279          { "," ActParam<pn, pt, ind, methCls, i>  (. INC(i); .) } ]
+ 1280        ")"                               (. IF ok THEN
+ 1281                                               IF isMeth THEN
+ 1282                                                 np := SymTab.ClassMethodNPar(
+ 1283                                                   methCls, pn)
+ 1284                                               ELSIF ind THEN
+ 1285                                                 np := SymTab.ProcTypeNPar(pt)
+ 1286                                               ELSE np := SymTab.ProcNPar(pn)
+ 1287                                               END;
+ 1288                                               va := (NOT isMeth) AND (NOT ind)
+ 1289                                                 AND (SymTab.SymKind(pn) =
+ 1290                                                      SymTab.KindProc)
+ 1291                                                 AND SymTab.Varargs(pn);
+ 1292                                               IF (i # np) AND NOT va THEN
+ 1293                                                 SemError(233); ok := FALSE
+ 1294                                               END
+ 1295                                             END;
+ 1296                                             IF NOT ok THEN
+ 1297                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 1298                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1299                                             ELSIF want THEN
+ 1300                                               IF res =
+ 1301                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 1302                                                 SemError(233);
+ 1303                                                 t := SymTab.InvalidType;
+ 1304                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1305                                               ELSE t := res;
+ 1306                                                 QbeGen.CallEnd(TRUE, q)
+ 1307                                               END
+ 1308                                             ELSE
+ 1309                                               IF res #
+ 1310                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 1311                                                 SemError(233)
+ 1312                                               END;
+ 1313                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 1314                                               QbeGen.CopyOp("0", q);
+ 1315                                               QbeGen.CallEnd(FALSE, q)
+ 1316                                             END; .) .
+ 1317    (* One actual: VAR formals take recorded designator addresses
+ 1318       (233 otherwise); value formals take converted expressions. *)
+ 1319    ActParam<pn: SymTab.Name; pt: SymTab.TypeIndex; ind: BOOLEAN;
+ 1320             methCls: SymTab.TypeIndex; i: CARDINAL>
+ 1321                                          (. VAR at, ft: SymTab.TypeIndex;
+ 1322                                               qe, qa, qt: QbeGen.QVal;
+ 1323                                               isV, conv, va: BOOLEAN;
+ 1324                                               cl: CHAR; .)
+ 1325      = Expr<at, qe>                      (. va := (NOT ind)
+ 1326                                               AND (methCls =
+ 1327                                                  SymTab.InvalidType)
+ 1328                                               AND (SymTab.SymKind(pn) =
+ 1329                                                  SymTab.KindProc)
+ 1330                                               AND SymTab.Varargs(pn);
+ 1331                                             IF ind THEN
+ 1332                                               ft :=
+ 1333                                                 SymTab.ProcTypeParamType(pt,
+ 1334                                                   i);
+ 1335                                               isV :=
+ 1336                                                 SymTab.ProcTypeParamIsVar(pt,
+ 1337                                                   i)
+ 1338                                             ELSIF methCls #
+ 1339                                                SymTab.InvalidType THEN
+ 1340                                               ft :=
+ 1341                                                 SymTab.ClassMethodParamType(
+ 1342                                                 methCls, pn, i);
+ 1343                                               isV :=
+ 1344                                                 SymTab.ClassMethodParamIsVar(
+ 1345                                                 methCls, pn, i)
+ 1346                                             ELSE
+ 1347                                               ft := SymTab.ParamType(pn, i);
+ 1348                                               isV := SymTab.ParamIsVar(pn, i)
+ 1349                                             END;
+ 1350                                             IF (at = SymTab.InvalidType) THEN
+ 1351                                             ELSIF ft = SymTab.InvalidType THEN
+ 1352                                               IF va THEN
+ 1353                                                 QbeGen.CArgAdd(qe, at, qa, cl)
+ 1354                                               END
+ 1355                                             ELSIF isV THEN
+ 1356                                               IF (SymTab.ClassOf(at)
+ 1357                                                  = SymTab.ClChar)
+ 1358    AND (SymTab.ClassOf(ft) = SymTab.ClArray)
+ 1359    AND (SymTab.ClassOf(SymTab.ArrayElem(ft))
+ 1360         = SymTab.ClChar)
+ 1361    AND QbeGen.IsImm(qe) THEN
+ 1362                                                 (* 1-char string
+ 1363                                                    literal passed to
+ 1364                                                    a VAR ARRAY OF CHAR *)
+ 1365                                                 QbeGen.DeclCharStr(qe,
+ 1366                                                      qa);
+ 1367                                                 IF NOT QbeGen.CallArg(qa,
+ 1368                                                    "l") THEN
+ 1369                                                   SemError(233)
+ 1370                                                 END
+ 1371                                               ELSIF NOT QbeGen.AddrOfVal(qe,
+ 1372                                                    qa) THEN
+ 1373                                                 SemError(233)
+ 1374                                               ELSIF NOT SymTab.VarParamOk(at,
+ 1375                                                        ft) THEN
+ 1376                                                 SemError(233)
+ 1377                                               ELSIF NOT QbeGen.CallArg(qa,
+ 1378                                                        "l") THEN
+ 1379                                                 SemError(233)
+ 1380                                               END
+ 1381                                             ELSE
+ 1382                                               IF (SymTab.ClassOf(at)
+ 1383                                                  = SymTab.ClChar)
+ 1384    AND (SymTab.ClassOf(ft) = SymTab.ClArray)
+ 1385    AND (SymTab.ClassOf(SymTab.ArrayElem(ft))
+ 1386         = SymTab.ClChar)
+ 1387    AND QbeGen.IsImm(qe) THEN
+ 1388                                                 (* 1-char string
+ 1389                                                    literal passed to
+ 1390                                                    ARRAY OF CHAR *)
+ 1391                                                 QbeGen.DeclCharStr(qe,
+ 1392                                                      qa);
+ 1393                                                 IF NOT QbeGen.CallArg(qa,
+ 1394                                                    "l") THEN
+ 1395                                                   SemError(233)
+ 1396                                                 END
+ 1397                                               ELSIF NOT SymTab.Assignable(at,
+ 1398                                                    ft) THEN
+ 1399                                                 SemError(233)
+ 1400                                               ELSE
+ 1401                                                 conv := (SymTab.ClassOf(
+ 1402                                                   ft) = SymTab.ClReal)
+ 1403   AND SymTab.IsIntFamily(at);
+ 1404                                                 IF conv THEN
+ 1405                                                   QbeGen.ConvIR(qe, qt);
+ 1406                                                   IF NOT QbeGen.CallArg(qt,
+ 1407                                                      "d") THEN
+ 1408                                                     SemError(233)
+ 1409                                                   END
+ 1410                                                 ELSIF NOT QbeGen.CallArg(qe,
+ 1411                                                   QbeGen.ArgClass(ft)) THEN
+ 1412                                                   SemError(233)
+ 1413                                                 END
+ 1414                                               END
+ 1415                                             END; .) .
+ 1416    IfStat                                (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+ 1417                                               q, lThen, lElse, lEnd:
+ 1418                                                 QbeGen.QVal;
+ 1419                                               hasElse: BOOLEAN; .)
+ 1420      = "IF"                              (. hasElse := FALSE; .)
+ 1421        Expr<t, q>                        (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
+ 1422                                               SemError(214) END;
+ 1423                                             QbeGen.NewLabel(lThen);
+ 1424                                             QbeGen.NewLabel(lElse);
+ 1425                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
+ 1426                                             QbeGen.Jnz(q, lThen, lElse);
+ 1427                                             QbeGen.EmitLabel(lThen); .)
+ 1428        "THEN" [ StatSeq ]                (. QbeGen.Jmp(lEnd); .)
+ 1429        { "ELSIF"                         (. QbeGen.EmitLabel(lElse);
+ 1430                                             QbeGen.NewLabel(lElse); .)
+ 1431          Expr<t, q>                      (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
+ 1432                                               SemError(214) END;
+ 1433                                             QbeGen.NewLabel(lThen);
+ 1434                                             QbeGen.Jnz(q, lThen, lElse);
+ 1435                                             QbeGen.EmitLabel(lThen); .)
+ 1436          "THEN" [ StatSeq ]              (. QbeGen.Jmp(lEnd); .) }
+ 1437        [ "ELSE"                          (. QbeGen.EmitLabel(lElse);
+ 1438                                             hasElse := TRUE; .)
+ 1439          [ StatSeq ] ]
+ 1440        "END"                             (. IF hasElse THEN
+ 1441                                               QbeGen.EmitLabel(lEnd)
+ 1442                                             ELSE QbeGen.EmitLabel(lElse);
+ 1443                                               QbeGen.EmitLabel(lEnd)
+ 1444                                             END; .) .
+ 1445    WhileStat                             (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+ 1446                                               q, lTop, lBody, lEnd:
+ 1447                                                 QbeGen.QVal; .)
+ 1448      = "WHILE"                           (. QbeGen.NewLabel(lTop);
+ 1449                                             QbeGen.NewLabel(lBody);
+ 1450                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
+ 1451                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
+ 1452        Expr<t, q>                        (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
+ 1453                                               SemError(214) END;
+ 1454                                             QbeGen.Jnz(q, lBody, lEnd);
+ 1455                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
+ 1456        "DO" [ StatSeq ]                      (. QbeGen.Jmp(lTop); .)
+ 1457        "END"                             (. QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
+ 1458    RepeatStat                            (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+ 1459                                               q, lTop, lEnd: QbeGen.QVal; .)
+ 1460      = "REPEAT"                          (. QbeGen.NewLabel(lTop);
+ 1461                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
+ 1462                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
+ 1463        [ StatSeq ]
+ 1464        "UNTIL" Expr<t, q>                (. IF NOT SymTab.BoolCheck(t) THEN
+ 1465                                               SemError(214) END;
+ 1466                                             QbeGen.Jnz(q, lEnd, lTop);
+ 1467                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
+ 1468    LoopStat                              (. VAR lTop, lEnd: QbeGen.QVal; .)
+ 1469      = "LOOP"                            (. QbeGen.NewLabel(lTop);
+ 1470                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
+ 1471                                             QbeGen.PushLoop(lEnd);
+ 1472                                             QbeGen.EmitLabel(lTop); .)
+ 1473        [ StatSeq ]
+ 1474        "END"                             (. QbeGen.Jmp(lTop);
+ 1475                                             QbeGen.PopLoop;
+ 1476                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
+ 1477    (* FOR with static-sign BY (literal, non-zero; 220 otherwise).
+ 1478       Runtime direction would need a compare-select; the literal
+ 1479       sign picks cslew/csegew at "DO" time. *)
+ 1480    ForStat                               (. VAR lv: SymTab.Name;
+ 1481                                               tlo, thi, tby:
+ 1482                                                 SymTab.TypeIndex;
+ 1483                                               qlo, qhi, qby, qt, qk, qb:
+ 1484                                                 QbeGen.QVal;
+ 1485                                               lTop, lBody, lEnd:
+ 1486                                                 QbeGen.QVal;
+ 1487                                               by: INTEGER;
+ 1488                                               ok: BOOLEAN; .)
+ 1489      = "FOR"                             (. by := 1; .)
+ 1490        GetIdent<lv>                      (. ok := SymTab.Lookup(lv);
+ 1491                                             IF NOT ok THEN
+ 1492                                               SemError(201)
+ 1493                                             ELSIF (SymTab.SymKind(lv) #
+ 1494                                                    SymTab.KindVar)
+ 1495   AND (SymTab.SymKind(lv) #
+ 1496                                                   SymTab.KindParam) THEN
+ 1497                                               SemError(220); ok := FALSE
+ 1498                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(
+ 1499                                                     SymTab.SymType(lv)) THEN
+ 1500                                               SemError(220); ok := FALSE
+ 1501                                             END; .)
+ 1502        ":=" Expr<tlo, qlo>               (. IF NOT SymTab.IsIntFamily(tlo) THEN
+ 1503                                               SemError(220); ok := FALSE
+ 1504                                             END; .)
+ 1505        "TO" Expr<thi, qhi>               (. IF NOT SymTab.IsIntFamily(thi) THEN
+ 1506                                               SemError(220); ok := FALSE
+ 1507                                             END; .)
+ 1508        [ "BY" Expr<tby, qby>             (. IF (tby #
  1509                                               SymTab.InvalidType)
- 1510   AND (tsel #
- 1511                                                 SymTab.InvalidType)
- 1512   AND NOT SymTab.EqCheck(t3,
- 1513                                                   tsel) THEN
- 1514                                               SemError(213) END;
- 1515                                             IF NOT QbeGen.IsImm(q3) THEN
- 1516                                               SemError(230);
- 1517                                               QbeGen.CopyOp("0", q3)
- 1518                                             END;
- 1519                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpGe,
- 1520                                               qsel, q2, qc, FALSE);
- 1521                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpLe,
- 1522                                               qsel, q3, qd, FALSE);
- 1523                                             QbeGen.NewTemp(qe);
- 1524                                             QbeGen.Op3("and", qe, qc, qd,
- 1525                                               FALSE);
- 1526                                             QbeGen.NewLabel(lNext);
- 1527                                             QbeGen.Jnz(qe, lBody, lNext);
- 1528                                             QbeGen.EmitLabel(lNext); .) ] .
- 1529    ReturnStat                            (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
- 1530                                               q, qt: QbeGen.QVal;
- 1531                                               res: SymTab.TypeIndex;
- 1532                                               hadE, conv: BOOLEAN; .)
- 1533      = "RETURN"                          (. hadE := FALSE; .)
- 1534        [ Expr<t, q>                      (. hadE := TRUE; .) ]
- 1535                                          (. conv := FALSE;
- 1536                                             IF NOT SymTab.InProc() THEN
- 1537                                               SemError(232)
- 1538                                             ELSE res := SymTab.CurRes();
- 1539                                               IF NOT hadE THEN
- 1540                                                 IF res #
- 1541                                                    SymTab.InvalidType THEN
- 1542                                                   SemError(232)
- 1543                                                 ELSE QbeGen.EmitRet(q,
- 1544                                                   FALSE)
- 1545                                                 END
- 1546                                               ELSIF (res =
- 1547                                                      SymTab.InvalidType)
- 1548                                                  OR (t #
- 1549                                                      SymTab.InvalidType)
- 1550   AND NOT SymTab.Assignable(t,
- 1551                                                       res) THEN
- 1552                                                 SemError(232)
- 1553                                               ELSE
- 1554                                                 conv := (SymTab.ClassOf(
- 1555                                                   res) = SymTab.ClReal)
- 1556   AND SymTab.IsIntFamily(t);
- 1557                                                 IF conv THEN
- 1558                                                   QbeGen.ConvIR(q, qt);
- 1559                                                   QbeGen.EmitRet(qt, TRUE)
- 1560                                                 ELSE QbeGen.EmitRet(q, TRUE)
- 1561                                                 END
- 1562                                               END
- 1563                                             END; .) .
- 1564    HaltStat                              (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
- 1565                                               q: QbeGen.QVal; .)
- 1566      = "HALT" [ "(" Expr<t, q> ")" ]     (. QbeGen.HaltQ; .) .
- 1567    (* Designator: scalar loads, array addresses, and index suffixes.
- 1568       Each index descends one level (bounds-checked, trap on breach);
- 1569       nested levels reload the inner descriptor address. q ends as the
- 1570       value (scalars), the descriptor address (plain arrays), or the
- 1571       element address (indexed); sfx marks the indexed form. *)
- 1572    Design<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR k: INTEGER;
- 1573           VAR q: QbeGen.QVal; VAR qn: SymTab.Name; VAR sfx: BOOLEAN>
- 1574                                          (. VAR n, fn, mal: SymTab.Name;
- 1575                                               cls: INTEGER;
- 1576                                               ic: SymTab.TypeIndex;
- 1577                                               curT, it, eT, bt:
- 1578                                                 SymTab.TypeIndex;
- 1579                                               iq, ql, qlo, qhi, qe:
- 1580                                                 QbeGen.QVal;
- 1581                                               lo, hi: INTEGER;
- 1582                                               fo: INTEGER;
- 1583                                               isOpen: BOOLEAN;
- 1584                                               qb, cv: QbeGen.QVal; .)
- 1585      = GetIdent<n>                       (. methCls := SymTab.InvalidType;
- 1586                                             QbeGen.CopyOp(n, qn);
- 1587                                             sfx := FALSE;
- 1588                                             IF NOT SymTab.Lookup(n) THEN
- 1589                                               (* a bare method name inside
- 1590                                                  a CLASS IMPLEMENTATION
- 1591                                                  is a sibling call on
- 1592                                                  THIS *)
- 1593                                               ic := SymTab.CurImplClass();
- 1594                                               IF (ic #
- 1595                                                  SymTab.InvalidType)
- 1596    AND SymTab.MethodExists(ic, n) THEN
- 1597                                                 sfx := FALSE;
- 1598                                                 QbeGen.ThisBase(q);
- 1599                                                 QbeGen.ArmRecv(q);
- 1600                                                 methCls := ic;
- 1601                                                 k := SymTab.KindProc;
- 1602                                                 t := SymTab.InvalidType
- 1603                                               ELSE
- 1604                                                 SemError(201);
- 1605                                                 t :=
- 1606                                                   SymTab.InvalidType;
- 1607                                                 k := -1;
- 1608                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1609                                               END
- 1610                                             ELSE
- 1611                                               t := SymTab.SymType(n);
- 1612                                               k := SymTab.SymKind(n);
- 1613                                               IF k = SymTab.KindConst THEN
- 1614                                                 IF SymTab.Equal(n,
- 1615                                                    "TRUE") THEN
- 1616                                                   t := SymTab.BoolType();
- 1617                                                   QbeGen.CopyOp("1", q)
- 1618                                                 ELSIF SymTab.Equal(n,
- 1619                                                    "FALSE") THEN
- 1620                                                   t := SymTab.BoolType();
- 1621                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1622                                                 ELSIF SymTab.Equal(n,
- 1623                                                    "NIL") THEN
- 1624                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1625                                                 ELSE
- 1626                                                   cls :=
- 1627                                                     SymTab.ClassOf(t);
- 1628                                                   IF (t #
- 1629                                                       SymTab.InvalidType)
- 1630   AND ((cls = SymTab.ClInt)
- 1631                                                      OR (cls
- 1632                                                          = SymTab.ClChar)
- 1633                                                      OR (cls
- 1634                                                          = SymTab.ClEnum)
- 1635                                                      OR (cls
- 1636                                                          = SymTab.ClReal)
- 1637                                                      OR (cls
- 1638                                                          = SymTab.ClNil)) THEN
- 1639                                                     IF cls = SymTab.ClNil THEN
- 1640                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1641                                                     ELSIF ((cls
- 1642                                                         = SymTab.ClInt)
- 1643                                                       OR (cls
- 1644                                                         = SymTab.ClChar)
- 1645                                                       OR (cls
- 1646                                                         = SymTab.ClEnum))
- 1647    AND SymTab.GetSymVal(n, cv)
- 1648    AND QbeGen.IsImm(cv) THEN
- 1649                                                       QbeGen.CopyOp(cv, q)
- 1650                                                     ELSE
- 1651                                                       QbeGen.LoadVar(n,
- 1652                                                         cls = SymTab.ClReal,
- 1653                                                         q)
- 1654                                                     END
- 1655                                                   ELSIF (cls = SymTab.ClArray)
- 1656                                                      OR (cls = SymTab.ClRecord)
- 1657                                                      OR (cls = SymTab.ClClass)
- 1658                                                      OR (cls = SymTab.ClStr)
- 1659                                                      OR (cls = SymTab.ClUStr) THEN
- 1660                                                     (* aggregate constant:
- 1661                                                        its value IS the
- 1662                                                        descriptor address *)
- 1663                                                     IF SymTab.GetSymVal(n, cv) THEN
- 1664                                                       QbeGen.CopyOp(cv, q)
- 1665                                                     ELSE
- 1666                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1667                                                     END
- 1668                                                   ELSE
- 1669                                                     IF t #
- 1670                                                        SymTab.InvalidType THEN
- 1671                                                       SemError(230)
- 1672                                                     END;
- 1673                                                     QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1674                                                   END
- 1675                                                 END
- 1676                                               ELSIF (k = SymTab.KindVar)
- 1677                                                  OR (k = SymTab.KindParam) THEN
- 1678                                                 cls :=
- 1679                                                   SymTab.ClassOf(t);
- 1680                                                 IF (cls = SymTab.ClInt)
- 1681                                                    OR (cls = SymTab.ClBool)
- 1682                                                    OR (cls = SymTab.ClChar)
- 1683                                                    OR (cls = SymTab.ClUChar)
- 1684                                                    OR (cls = SymTab.ClEnum)
- 1685                                                    OR (cls
- 1686                                                        = SymTab.ClReal) THEN
- 1687                                                   QbeGen.LoadVar(n,
- 1688                                                     cls = SymTab.ClReal, q)
- 1689                                                 ELSIF (cls = SymTab.ClPtr)
- 1690                                                    OR (cls = SymTab.ClProc) THEN
- 1691                                                   QbeGen.LoadPtr(n, q)
- 1692                                                 ELSIF cls = SymTab.ClLong THEN
- 1693                                                   QbeGen.LoadLong(n, q)
- 1694                                                 ELSIF (cls
- 1695                                                         = SymTab.ClArray)
- 1696                                                    OR (cls
- 1697                                                        = SymTab.ClSet)
- 1698                                                    OR (cls
- 1699                                                        = SymTab.ClRecord)
- 1700                                                    OR (cls
- 1701                                                        = SymTab.ClUStr)
- 1702                                                    OR (cls
- 1703                                                        = SymTab.ClClass) THEN
- 1704                                                   QbeGen.AddrOf(n, q)
- 1705                                                 ELSE SemError(230);
- 1706                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1707                                                 END
- 1708                                               ELSE QbeGen.CopyOp("0", q);
- 1709                                                 IF k = SymTab.KindImport THEN
- 1710                                                   SemError(230)
- 1711                                                 ELSIF k =
- 1712                                                    SymTab.KindProc THEN
- 1713                                                   (* bare procedure name:
- 1714                                                      a following ArgList
- 1715                                                      makes it a call;
- 1716                                                      otherwise Fact
- 1717                                                      reports 230 *)
- 1718                                                 ELSE
- 1719                                                   IF k = SymTab.KindField THEN
- 1720                                                     IF QbeGen.TopWith(qb) THEN
- 1721                                                       fo :=
- 1722                                                         SymTab.FieldOffset(
- 1723                                                         SymTab.FieldOwner(n),
- 1724                                                         n);
- 1725                                                       QbeGen.FieldAddr(qb,
- 1726                                                         fo, q);
- 1727                                                       sfx := TRUE
- 1728                                                     ELSE SemError(230);
- 1729                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1730                                                     END
- 1731                                                   END
- 1732                                                 END
- 1733                                               END
- 1734                                             END; .)
- 1735        { "[" Expr<it, iq>
- 1736                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
- 1737                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
- 1738                                                   SymTab.ClArray THEN
- 1739                                               SemError(217);
- 1740                                               t := SymTab.InvalidType
- 1741                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(it)
- 1742   AND (SymTab.ClassOf(it) #
- 1743                                                   SymTab.ClChar)
- 1744   AND (SymTab.ClassOf(it) #
- 1745                                                   SymTab.ClEnum) THEN
- 1746                                               SemError(218);
- 1747                                               t := SymTab.InvalidType
- 1748                                             ELSE
- 1749                                               QbeGen.WidenIndex(iq, ql);
- 1750                                               isOpen :=
- 1751                                                 SymTab.IsOpenArray(t);
- 1752                                               IF isOpen THEN
- 1753                                                 QbeGen.CopyOp("0", qlo);
- 1754                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
- 1755    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
- 1756                                                   QbeGen.OpenHiChar(q, qhi)
- 1757                                                 ELSE QbeGen.OpenHi(q, qhi)
- 1758                                                 END
- 1759                                               ELSE
- 1760                                                 lo := SymTab.ArrayLo(t);
- 1761                                                 hi := SymTab.ArrayHi(t);
- 1762                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
- 1763    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
- 1764                                                   hi := hi + 1
- 1765                                                 END;
- 1766                                                 QbeGen.IntStr(lo, qlo);
- 1767                                                 QbeGen.IntStr(hi, qhi)
- 1768                                               END;
- 1769                                               QbeGen.CheckRange(ql, qlo,
- 1770                                                 qhi);
- 1771                                               eT := SymTab.ArrayElem(t);
- 1772                                               QbeGen.ElemAddr(q, ql, qlo,
- 1773                                                 t, qe);
- 1774                                               IF SymTab.ClassOf(eT) =
- 1775                                                  SymTab.ClArray THEN
- 1776                                                 QbeGen.ElemLoad(qe, eT, q)
- 1777                                               ELSE QbeGen.CopyOp(qe, q)
- 1778                                               END;
- 1779                                               t := eT; sfx := TRUE
- 1780                                             END; .)
- 1781          { "," Expr<it, iq>
- 1782                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
- 1783                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
- 1784                                                   SymTab.ClArray THEN
- 1785                                               SemError(217);
- 1786                                               t := SymTab.InvalidType
- 1787                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(it)
- 1788   AND (SymTab.ClassOf(it) #
- 1789                                                   SymTab.ClChar)
- 1790   AND (SymTab.ClassOf(it) #
- 1791                                                   SymTab.ClEnum) THEN
- 1792                                               SemError(218);
- 1793                                               t := SymTab.InvalidType
- 1794                                             ELSE
- 1795                                               QbeGen.WidenIndex(iq, ql);
- 1796                                               isOpen :=
- 1797                                                 SymTab.IsOpenArray(t);
- 1798                                               IF isOpen THEN
- 1799                                                 QbeGen.CopyOp("0", qlo);
- 1800                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
- 1801    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
- 1802                                                   QbeGen.OpenHiChar(q, qhi)
- 1803                                                 ELSE QbeGen.OpenHi(q, qhi)
- 1804                                                 END
- 1805                                               ELSE
- 1806                                                 lo := SymTab.ArrayLo(t);
- 1807                                                 hi := SymTab.ArrayHi(t);
- 1808                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
- 1809    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
- 1810                                                   hi := hi + 1
- 1811                                                 END;
- 1812                                                 QbeGen.IntStr(lo, qlo);
- 1813                                                 QbeGen.IntStr(hi, qhi)
- 1814                                               END;
- 1815                                               QbeGen.CheckRange(ql, qlo,
- 1816                                                 qhi);
- 1817                                               eT := SymTab.ArrayElem(t);
- 1818                                               QbeGen.ElemAddr(q, ql, qlo,
- 1819                                                 t, qe);
- 1820                                               IF SymTab.ClassOf(eT) =
- 1821                                                  SymTab.ClArray THEN
- 1822                                                 QbeGen.ElemLoad(qe, eT, q)
- 1823                                               ELSE QbeGen.CopyOp(qe, q)
- 1824                                               END;
- 1825                                               t := eT; sfx := TRUE
- 1826                                             END; .) }
- 1827          "]"
- 1828        | "." GetIdent<fn>
- 1829                                          (. IF k = SymTab.KindModule THEN
- 1830                                               (* qualified L.x: materialize
- 1831                                                  the export, then load it *)
- 1832                                               IF NOT SymTab.MaterializeAlias(n,
- 1833                                                    fn, mal) THEN
- 1834                                                 SemError(201);
- 1835                                                 t := SymTab.InvalidType;
- 1836                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1837                                               ELSE
- 1838                                                 QbeGen.CopyOp(mal, qn);
- 1839                                                 t := SymTab.SymType(mal);
- 1840                                                 k := SymTab.SymKind(mal);
- 1841                                                 sfx := FALSE;
- 1842                                                 IF k = SymTab.KindProc THEN
- 1843                                                   (* call: ArgList supplies
- 1844                                                      the value *)
- 1845                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1846                                                 ELSIF NOT QbeGen.LoadDesignator(
- 1847                                                      mal, t, k, q) THEN
- 1848                                                   SemError(230);
- 1849                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1850                                                 END
- 1851                                               END
- 1852                                             ELSIF t = SymTab.InvalidType THEN
- 1853                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(t) #
- 1854                                                    SymTab.ClRecord)
- 1855   AND (SymTab.ClassOf(t) #
- 1856                                                   SymTab.ClClass) THEN
- 1857                                               SemError(215);
- 1858                                               t := SymTab.InvalidType
- 1859                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(t) =
- 1860                                                    SymTab.ClClass)
- 1861    AND SymTab.MethodExists(t, fn) THEN
- 1862                                               (* obj.Method: bind the
- 1863                                                  method and pass obj as
- 1864                                                  the hidden receiver; q
- 1865                                                  already holds the
- 1866                                                  object's address *)
- 1867                                               QbeGen.ArmRecv(q);
- 1868                                               QbeGen.CopyOp(fn, n);
- 1869                                               QbeGen.CopyOp(fn, qn);
- 1870                                               methCls := t;
- 1871                                               k := SymTab.KindProc;
- 1872                                               t := SymTab.InvalidType
- 1873                                             ELSIF NOT SymTab.FieldExists(t,
- 1874                                                      fn) THEN
- 1875                                               SemError(216);
- 1876                                               t := SymTab.InvalidType
- 1877                                             ELSE
- 1878                                               fo := SymTab.FieldOffset(t,
- 1879                                                 fn);
- 1880                                               t := SymTab.FieldType(t, fn);
- 1881                                               QbeGen.FieldAddr(q, fo, qe);
- 1882                                               (* array fields are inline:
- 1883                                                  the field address is the
- 1884                                                  descriptor, like records *)
- 1885                                               QbeGen.CopyOp(qe, q);
- 1886                                               sfx := TRUE
- 1887                                             END; .)
- 1888        | "^"
- 1889                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
- 1890                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
- 1891                                                   SymTab.ClPtr THEN
- 1892                                               SemError(219);
- 1893                                               t := SymTab.InvalidType
- 1894                                             ELSE
- 1895                                               bt := SymTab.PtrBase(t);
- 1896                                               IF bt = SymTab.InvalidType THEN
- 1897                                               ELSE
- 1898                                                 IF sfx THEN
- 1899                                                   QbeGen.ElemLoad(q, t,
- 1900                                                     qb);
- 1901                                                   QbeGen.CopyOp(qb, q)
- 1902                                                 END;
- 1903                                                 t := bt;
- 1904                                                 (* q holds the pointee
- 1905                                                    address: Fact loads
- 1906                                                    scalars/pointers and uses
- 1907                                                    the address for
- 1908                                                    aggregates; the VAR-actual
- 1909                                                    note is q itself. *)
- 1910                                                 sfx := TRUE
- 1911                                               END
- 1912                                             END; .) } .
- 1913    Expr<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 1914                                          (. VAR t2: SymTab.TypeIndex;
- 1915                                               op: INTEGER;
- 1916                                               q2, qt, wl: QbeGen.QVal;
- 1917                                               isR: BOOLEAN; .)
- 1918      = SimExpr<t, q>
- 1919        [ Rel<op> SimExpr<t2, q2>
- 1920          (. IF op = SymTab.OpIn THEN
- 1921               IF SymTab.InCheck(t, t2) THEN
- 1922                 IF (t = SymTab.InvalidType)
- 1923                    OR (t2 = SymTab.InvalidType) THEN
- 1924                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1925                 ELSE
- 1926                   QbeGen.InSet(q, q2, SymTab.SetBaseLo(t2),
- 1927                     SymTab.SetCount(t2), qt);
- 1928                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1929                 END
- 1930               ELSE SemError(222); t := SymTab.InvalidType;
- 1931                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1932               END
- 1933             ELSIF SymTab.RelCheck(t, t2, op) THEN
- 1934               IF (t = SymTab.InvalidType)
- 1935                  OR (t2 = SymTab.InvalidType) THEN
- 1936                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1937               ELSIF (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClPtr)
- 1938                  OR (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClPtr) THEN
- 1939                 IF (op # SymTab.OpEq) AND (op # SymTab.OpNeq1)
- 1940   AND (op # SymTab.OpNeq2) THEN
- 1941                   SemError(213); t := SymTab.InvalidType;
- 1942                   QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1943                 ELSE
- 1944                   QbeGen.CmpL(op, q, q2, qt);
- 1945                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1946                 END
- 1947               ELSIF (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
- 1948                  OR (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
- 1949                 QbeGen.CmpSet(op, q, q2,
- 1950                   SymTab.SetWords(t), SymTab.SetWords(t2), qt);
- 1951                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1952               ELSIF SymTab.StrCompat(t, t2) THEN
- 1953                 QbeGen.StrEq(op, q, q2, qt);
- 1954                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1955               ELSIF SymTab.IsLongFamily(t)
- 1956                  OR SymTab.IsLongFamily(t2) THEN
- 1957                 IF SymTab.IsIntFamily(t) THEN
- 1958                   QbeGen.WidenLong(q, wl); QbeGen.CopyOp(wl, q)
- 1959                 END;
- 1960                 IF SymTab.IsIntFamily(t2) THEN
- 1961                   QbeGen.WidenLong(q2, wl); QbeGen.CopyOp(wl, q2)
- 1962                 END;
- 1963                 QbeGen.CmpLong(op, q, q2, qt);
- 1964                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1965               ELSE
- 1966                 isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
- 1967                 t := SymTab.BoolType();
- 1968                 QbeGen.Cmp(op, q, q2, qt, isR);
- 1969                 QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 1970               END
- 1971             ELSE SemError(213); t := SymTab.InvalidType;
- 1972               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 1973             END; .) ] .
- 1974    Rel<VAR op: INTEGER>
- 1975      = "="                               (. op := SymTab.OpEq; .)
- 1976      | "#"                               (. op := SymTab.OpNeq1; .)
- 1977      | "<"                               (. op := SymTab.OpLt; .)
- 1978      | "<="                              (. op := SymTab.OpLe; .)
- 1979      | ">"                               (. op := SymTab.OpGt; .)
- 1980      | ">="                              (. op := SymTab.OpGe; .)
- 1981      | "IN"                              (. op := SymTab.OpIn; .) .
- 1982    SimExpr<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 1983                                          (. VAR t2, res2, lt, rt:
- 1984                                                 SymTab.TypeIndex;
- 1985                                               op: INTEGER;
- 1986                                               q2, qt, wq, qf, q2a, q2b:
- 1987                                                 QbeGen.QVal;
- 1988                                               neg, isR, isL, folded:
- 1989                                                 BOOLEAN;
- 1990                                               fok: BOOLEAN;
- 1991                                               lw, rw, mw: CARDINAL;
- 1992                                               lTrue, lNext, lDone, qr, qs:
- 1993                                                 QbeGen.QVal; .)
- 1994      =                                   (. neg := FALSE; .)
- 1995        [ "+" | "-"                       (. neg := TRUE; .) ]
- 1996        Term<t, q>                        (. IF neg THEN
- 1997                                             IF QbeGen.IsImm(q) THEN
- 1998                                               QbeGen.NegFold(q, q)
- 1999                                             ELSE QbeGen.NewTemp(qt);
- 2000                                               QbeGen.NegQ(q, qt,
- 2001                                                 SymTab.ClassOf(t)
- 2002                                                 = SymTab.ClReal);
- 2003                                               QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2004                                             END
- 2005                                           END; .)
- 2006        { AddOp<op>                       (. IF op = SymTab.OpOr THEN
- 2007                                               QbeGen.DelayBegin END; .)
- 2008          Term<t2, q2>                     (. IF op = SymTab.OpOr THEN
- 2009                                               QbeGen.DelayEnd END; .)
- 2010          (. IF op = SymTab.OpOr THEN
- 2011               (* short-circuit: if q is true the RHS is skipped *)
- 2012               IF SymTab.BoolCheck(t) AND SymTab.BoolCheck(t2) THEN
- 2013                 t := SymTab.BoolType()
- 2014               ELSE SemError(212); t := SymTab.InvalidType END;
- 2015               IF t # SymTab.InvalidType THEN
- 2016                 QbeGen.Slot4(qs);
- 2017                 QbeGen.NewLabel(lTrue);
- 2018                 QbeGen.NewLabel(lNext);
- 2019                 QbeGen.NewLabel(lDone);
- 2020                 QbeGen.Jnz(q, lTrue, lNext);
- 2021                 QbeGen.EmitLabel(lTrue);
- 2022                 QbeGen.StoreW(qs, "1");
- 2023                 QbeGen.Jmp(lDone);
- 2024                 QbeGen.EmitLabel(lNext);
- 2025                 QbeGen.DelayFlush;
- 2026                 QbeGen.StoreW(qs, q2);
- 2027                 QbeGen.Jmp(lDone);
- 2028                 QbeGen.EmitLabel(lDone);
- 2029                 QbeGen.LoadW(qs, qr);
- 2030                 QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2031               ELSE QbeGen.DelayFlush; QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2032               END
- 2033             ELSIF (op = SymTab.OpAdd)
- 2034               AND (SymTab.UStrCompat(t, t2)
- 2035                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUChar)
- 2036                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUStr))
- 2037                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUStr)
- 2038                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUChar))
- 2039                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUChar)
- 2040                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUChar))) THEN
- 2041               (* UString concatenation: a UCHAR operand becomes a
- 2042                  1-codepoint UString; the result is a descriptor in the
- 2043                  shim's concat buffer.  Work on copies so neither
- 2044                  operand is clobbered. *)
- 2045               IF SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUStr THEN
- 2046                 QbeGen.CopyOp(q, q2a)
- 2047               ELSE
- 2048                 QbeGen.UStrFrom(q, q2a)
- 2049               END;
- 2050               IF SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUStr THEN
- 2051                 QbeGen.UStrCat(q2a, q2, qt)
- 2052               ELSE
- 2053                 QbeGen.UStrFrom(q2, q2b);
- 2054                 QbeGen.UStrCat(q2a, q2b, qt)
- 2055               END;
- 2056               t := SymTab.NewUStr();
- 2057               QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2058             ELSIF (op = SymTab.OpAdd)
- 2059               AND (SymTab.StrCompat(t, t2)
- 2060                 OR (SymTab.IsStrType(t)
- 2061                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClChar))
- 2062                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClChar)
- 2063                   AND SymTab.IsStrType(t2))) THEN
- 2064               (* string concatenation; a CHAR operand becomes a
- 2065                  1-character string literal.  When both operands are
- 2066                  constants, fold to a single string literal so a
- 2067                  constructor element stays compile-time. *)
- 2068               QbeGen.StrFold(q, q2, SymTab.ClassOf(t), SymTab.ClassOf(t2),
- 2069                 qt, fok);
- 2070               IF NOT fok THEN
- 2071                 IF SymTab.StrCompat(t, t2) THEN
- 2072                   QbeGen.StrCat(q, q2, qt)
- 2073                 ELSIF SymTab.IsStrType(t) THEN
- 2074                   QbeGen.DeclCharStr(q2, qs);
- 2075                   QbeGen.StrCat(q, qs, qt)
- 2076                 ELSE
- 2077                   QbeGen.DeclCharStr(q, qs);
- 2078                   QbeGen.StrCat(qs, q2, qt)
- 2079                 END
- 2080               END;
- 2081               t := SymTab.NewStr();
- 2082               QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2083             ELSIF (t # SymTab.InvalidType) AND (t2 # SymTab.InvalidType)
- 2084   AND (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
- 2085   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
- 2086               lw := SymTab.SetWords(t); rw := SymTab.SetWords(t2);
- 2087               mw := lw;
- 2088               IF rw > mw THEN mw := rw END;
- 2089               IF op = SymTab.OpAdd THEN
- 2090                 QbeGen.SetBinOp(0, q, q2, lw, rw, qt)
- 2091               ELSE
- 2092                 QbeGen.SetBinOp(2, q, q2, lw, rw, qt)
- 2093               END;
- 2094               t := SymTab.NewSet(
- 2095                      SymTab.NewSubR(0,
- 2096                        VAL(INTEGER, mw) * 32 - 1));
- 2097               QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2098             ELSE
- 2099               IF SymTab.ArithCheck(t, t2, FALSE, res2) THEN
- 2100                 lt := t; rt := t2; t := res2
- 2101               ELSE SemError(211); t := SymTab.InvalidType END;
- 2102               IF t # SymTab.InvalidType THEN
- 2103                 isL := SymTab.IsLongFamily(t);
- 2104                 isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
- 2105                 folded := FALSE;
- 2106                 IF (NOT isL) AND (NOT isR)
- 2107    AND QbeGen.IsImm(q) AND QbeGen.IsImm(q2) THEN
- 2108                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
- 2109                     folded := QbeGen.Fold2(0, q, q2, qf)
- 2110                   ELSE
- 2111                     folded := QbeGen.Fold2(1, q, q2, qf)
- 2112                   END
- 2113                 END;
- 2114                 IF folded THEN QbeGen.CopyOp(qf, q)
- 2115                 ELSE
- 2116                 IF isL THEN
- 2117                   IF SymTab.IsIntFamily(lt) THEN
- 2118                     QbeGen.WidenLong(q, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q)
- 2119                   END;
- 2120                   IF SymTab.IsIntFamily(rt) THEN
- 2121                     QbeGen.WidenLong(q2, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q2)
- 2122                   END;
- 2123                   QbeGen.NewTemp(qt);
- 2124                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
- 2125                     QbeGen.Op3L("add", qt, q, q2)
- 2126                   ELSE
- 2127                     QbeGen.Op3L("sub", qt, q, q2)
- 2128                   END
- 2129                 ELSE
- 2130                   QbeGen.NewTemp(qt);
- 2131                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
- 2132                     QbeGen.Op3("add", qt, q, q2, isR)
- 2133                   ELSE
- 2134                     QbeGen.Op3("sub", qt, q, q2, isR)
- 2135                   END
- 2136                 END;
- 2137                 QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2138                 END
- 2139               ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2140               END
- 2141             END; .) } .
- 2142    AddOp<VAR op: INTEGER>
- 2143      = "+"                               (. op := SymTab.OpAdd; .)
- 2144      | "-"                               (. op := SymTab.OpSub; .)
- 2145      | "OR"                              (. op := SymTab.OpOr; .) .
- 2146    Term<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 2147                                          (. VAR t2, res2, lt, rt:
- 2148                                                 SymTab.TypeIndex;
- 2149                                               op: INTEGER;
- 2150                                               q2, qt, wq, qf:
- 2151                                                 QbeGen.QVal;
- 2152                                               isR, isL, folded: BOOLEAN;
- 2153                                               lw, rw, mw: CARDINAL;
- 2154                                               lNext, lFalse, lDone, qr, qs:
- 2155                                                 QbeGen.QVal; .)
- 2156      = Fact<t, q> { MulOp<op>            (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
- 2157                                               QbeGen.DelayBegin END; .)
- 2158          Fact<t2, q2>                    (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
- 2159                                               QbeGen.DelayEnd END; .)
- 2160        (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
- 2161             (* short-circuit: if q is false the RHS is skipped *)
- 2162             IF SymTab.BoolCheck(t) AND SymTab.BoolCheck(t2) THEN
- 2163               t := SymTab.BoolType()
- 2164             ELSE SemError(212); t := SymTab.InvalidType END;
- 2165             IF t # SymTab.InvalidType THEN
- 2166               QbeGen.Slot4(qs);
- 2167               QbeGen.NewLabel(lNext);
- 2168               QbeGen.NewLabel(lFalse);
- 2169               QbeGen.NewLabel(lDone);
- 2170               QbeGen.Jnz(q, lNext, lFalse);
- 2171               QbeGen.EmitLabel(lNext);
- 2172               QbeGen.DelayFlush;
- 2173               QbeGen.StoreW(qs, q2);
- 2174               QbeGen.Jmp(lDone);
- 2175               QbeGen.EmitLabel(lFalse);
- 2176               QbeGen.StoreW(qs, "0");
- 2177               QbeGen.Jmp(lDone);
- 2178               QbeGen.EmitLabel(lDone);
- 2179               QbeGen.LoadW(qs, qr);
- 2180               QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2181             ELSE QbeGen.DelayFlush; QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2182             END
- 2183           ELSIF (t # SymTab.InvalidType) AND (t2 # SymTab.InvalidType)
- 2184   AND (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
- 2185   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
- 2186             lw := SymTab.SetWords(t); rw := SymTab.SetWords(t2);
- 2187             mw := lw;
- 2188             IF rw > mw THEN mw := rw END;
- 2189             IF op = SymTab.OpTimes THEN
- 2190               QbeGen.SetBinOp(1, q, q2, lw, rw, qt)
- 2191             ELSE
- 2192               QbeGen.SetBinOp(3, q, q2, lw, rw, qt)
- 2193             END;
- 2194             t := SymTab.NewSet(
- 2195                    SymTab.NewSubR(0,
- 2196                      VAL(INTEGER, mw) * 32 - 1));
- 2197             QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2198           ELSE
- 2199             IF SymTab.ArithCheck(t, t2,
- 2200                  (op = SymTab.OpDiv) OR (op = SymTab.OpMod),
- 2201                  res2) THEN
- 2202               lt := t; rt := t2; t := res2
- 2203             ELSE SemError(211); t := SymTab.InvalidType END;
- 2204             IF t # SymTab.InvalidType THEN
- 2205               isL := SymTab.IsLongFamily(t);
- 2206               isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
- 2207               folded := FALSE;
- 2208               IF (NOT isL) AND (NOT isR)
- 2209    AND QbeGen.IsImm(q) AND QbeGen.IsImm(q2) THEN
- 2210                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
- 2211                   folded := QbeGen.Fold2(2, q, q2, qf)
- 2212                 ELSIF op = SymTab.OpDiv THEN
- 2213                   folded := QbeGen.Fold2(3, q, q2, qf)
- 2214                 ELSIF op = SymTab.OpMod THEN
- 2215                   folded := QbeGen.Fold2(4, q, q2, qf)
- 2216                 END
- 2217               END;
- 2218               IF folded THEN QbeGen.CopyOp(qf, q)
- 2219               ELSE
- 2220               IF isL THEN
- 2221                 IF SymTab.IsIntFamily(lt) THEN
- 2222                   QbeGen.WidenLong(q, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q)
- 2223                 END;
- 2224                 IF SymTab.IsIntFamily(rt) THEN
- 2225                   QbeGen.WidenLong(q2, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q2)
- 2226                 END;
- 2227                 QbeGen.NewTemp(qt);
- 2228                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
- 2229                   QbeGen.Op3L("mul", qt, q, q2)
- 2230                 ELSIF (op = SymTab.OpDiv)
- 2231                    OR (op = SymTab.OpSlash) THEN
- 2232                   QbeGen.Op3L("div", qt, q, q2)
- 2233                 ELSE
- 2234                   QbeGen.Op3L("rem", qt, q, q2)
- 2235                 END
- 2236               ELSE
- 2237                 QbeGen.NewTemp(qt);
- 2238                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
- 2239                   QbeGen.Op3("mul", qt, q, q2, isR)
- 2240                 ELSIF (op = SymTab.OpDiv)
- 2241                    OR (op = SymTab.OpSlash) THEN
- 2242                   QbeGen.Op3("div", qt, q, q2, isR)
- 2243                 ELSE
- 2244                   QbeGen.Op3("rem", qt, q, q2, isR)
- 2245                 END
- 2246               END;
- 2247               QbeGen.CopyOp(qt, q)
- 2248               END
- 2249             ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2250             END
- 2251           END; .) } .
- 2252    MulOp<VAR op: INTEGER>
- 2253      = "*"                               (. op := SymTab.OpTimes; .)
- 2254      | "/"                               (. op := SymTab.OpSlash; .)
- 2255      | "DIV"                             (. op := SymTab.OpDiv; .)
- 2256      | "MOD"                             (. op := SymTab.OpMod; .)
- 2257      | ( "AND" | "&" )                   (. op := SymTab.OpAnd; .) .
- 2258    Fact<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 2259                                          (. VAR s: ARRAY [0 .. 255] OF CHAR;
- 2260                                               et, dt, t2, st, ct2:
- 2261                                                 SymTab.TypeIndex;
- 2262                                               dk: INTEGER;
- 2263                                               qd, q2, sq, qa, qm0, qr:
- 2264                                                 QbeGen.QVal;
- 2265                                               qn, vn: SymTab.Name;
- 2266                                               vt: SymTab.TypeIndex;
- 2267                                               c1, c2: INTEGER;
- 2268                                               lo, hi: INTEGER;
- 2269                                               isMax: BOOLEAN;
- 2270                                               called, isHigh, sfx, isCh,
- 2271                                               isU, uok, isStr: BOOLEAN;
- 2272                                               ucp: INTEGER; .)
- 2273      = integer                           (. LexString(s);
- 2274                                             QbeGen.NormInt(s, q);
- 2275                                             t := SymTab.IntType(); .)
- 2276      | charConst                         (. LexString(s);
- 2277                                             QbeGen.NormLit(s, q, isCh);
- 2278                                             t := SymTab.CharType(); .)
- 2279      | real                              (. LexString(s);
- 2280                                             QbeGen.NormReal(s, q);
- 2281                                             t := SymTab.RealType(); .)
- 2282      | string                            (. LexString(s);
- 2283                                             IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
- 2284                                               t := SymTab.CharType();
- 2285                                               QbeGen.IntStr(
- 2286                                                 QbeGen.CharVal(s), q)
- 2287                                             ELSE t := SymTab.NewStr();
- 2288                                               QbeGen.DeclStr(s, q);
- 2289                                               (* a literal's value IS its
- 2290                                                  static descriptor address *)
- 2291                                               QbeGen.NoteAddr(q, q)
- 2292                                             END; .)
- 2293      | ustring                           (. LexString(s);
- 2294                                             QbeGen.DeclUStr(s, q, isU, ucp,
- 2295                                               uok);
- 2296                                             IF NOT uok THEN
- 2297                                               SemError(234);
- 2298                                               t := SymTab.InvalidType
- 2299                                             ELSIF isU THEN
- 2300                                               t := SymTab.UCharType();
- 2301                                               QbeGen.IntStr(ucp, q)
- 2302                                             ELSE
- 2303                                               t := SymTab.NewUStr();
- 2304                                               QbeGen.NoteAddr(q, q)
- 2305                                             END; .)
- 2306      | Design<dt, dk, qd, qn, sfx>       (. called := FALSE;
- 2307                                             t := dt;
- 2308                                             IF sfx THEN
- 2309                                               IF dt =
- 2310                                                  SymTab.InvalidType THEN
- 2311                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2312                                               ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2313                                                      SymTab.ClRecord)
- 2314                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2315                                                      SymTab.ClSet)
- 2316                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2317                                                      SymTab.ClArray)
- 2318                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2319                                                      SymTab.ClClass) THEN
- 2320                                                 QbeGen.CopyOp(qd, q)
- 2321                                               ELSE QbeGen.ElemLoad(qd, dt,
- 2322                                                 q)
- 2323                                               END
- 2324                                             ELSE QbeGen.CopyOp(qd, q)
- 2325                                             END;
- 2326                                             IF (dk = SymTab.KindVar)
- 2327                                                OR (dk = SymTab.KindParam)
- 2328                                                OR (dk =
- 2329                                                   SymTab.KindField) THEN
- 2330                                               IF sfx THEN
- 2331                                                 QbeGen.NoteAddr(q, qd)
- 2332                                               ELSE
- 2333                                                 QbeGen.AddrOf(qn, qa);
- 2334                                                 QbeGen.NoteAddr(q, qa)
- 2335                                               END
- 2336                                             ELSIF sfx
- 2337   AND (dt #
- 2338                                                   SymTab.InvalidType)
- 2339   AND ((SymTab.ClassOf(dt) =
- 2340                                                    SymTab.ClArray)
- 2341                                                   OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2342                                                       SymTab.ClSet)
- 2343                                                   OR (SymTab.ClassOf(dt) =
- 2344                                                       SymTab.ClRecord)) THEN
- 2345                                               QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
- 2346                                             END; .)
- 2347        [ TypedBraceLit<dt, q>            (. t := dt; .) ]
- 2348        [ ArgList<qn, dt, qd, TRUE, methCls, ct2, q2, called>
- 2349                                          (. t := ct2;
- 2350                                             QbeGen.CopyOp(q2, q); .) ]
- 2351                                          (. IF NOT called
- 2352   AND (dk = SymTab.KindProc) THEN
- 2353                                               (* bare zero-arg function
- 2354                                                  call (parentheses may be
- 2355                                                  omitted); a proper or
- 2356                                                  parameterised proc here
- 2357                                                  is 230 *)
- 2358                                               IF (SymTab.ProcNPar(qn) = 0)
- 2359   AND (SymTab.ProcRes(qn) #
- 2360                                                     SymTab.InvalidType) THEN
- 2361                                                 QbeGen.Mangled(qn,
- 2362                                                   SymTab.ProcUid(qn), qm0);
- 2363                                                 QbeGen.CallBegin(qm0,
- 2364                                                   SymTab.ProcRes(qn),
- 2365                                                   SymTab.ProcDepthOf(qn),
- 2366                                                   SymTab.IsExternal(qn));
- 2367                                                 QbeGen.CallEnd(TRUE, q);
- 2368                                                 t := SymTab.ProcRes(qn)
- 2369                                               ELSE
- 2370                                                 (* procedure used as a
- 2371                                                    value (assign to a
- 2372                                                    procedure variable):
- 2373                                                    its code address *)
- 2374                                                 t := SymTab.ProcTypeOf(qn);
- 2375                                                 QbeGen.Mangled(qn,
- 2376                                                   SymTab.ProcUid(qn), qm0);
- 2377                                                 QbeGen.ProcAddr(qm0, q)
- 2378                                               END
- 2379                                             END; .)
- 2380      | ( "HIGH"                          (. isHigh := TRUE; .)
- 2381        | ( "LEN" | "LENGTH" )            (. isHigh := FALSE; .) )
- 2382        "(" ( Design<dt, dk, qd, qn, sfx> (. isStr := FALSE;
- 2383                                              isU := FALSE; .)
- 2384            | string                       (. LexString(s);
- 2385                                              isStr := TRUE;
- 2386                                              isU := FALSE;
- 2387                                              IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
- 2388                                                dt := SymTab.CharType();
- 2389                                                QbeGen.IntStr(QbeGen.CharVal(s),
- 2390                                                  qd)
- 2391                                              ELSE
- 2392                                                dt := SymTab.NewStr();
- 2393                                                QbeGen.DeclStr(s, qd);
- 2394                                                QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
- 2395                                              END;
- 2396                                              dk := -1;
- 2397                                              qn[0] := CHR(0); .)
- 2398            | ustring                      (. LexString(s);
- 2399                                              QbeGen.DeclUStr(s, qd, isU, ucp,
- 2400                                                uok);
- 2401                                              isStr := FALSE;
- 2402                                              IF NOT uok THEN
- 2403                                                SemError(234);
- 2404                                                dt := SymTab.InvalidType
- 2405                                              ELSIF isU THEN
- 2406                                                (* one codepoint: a UCHAR;
- 2407                                                   LEN is 1, HIGH is 0 *)
- 2408                                                dt := SymTab.UCharType();
- 2409                                                QbeGen.IntStr(ucp, qd)
- 2410                                              ELSE
- 2411                                                dt := SymTab.NewUStr();
- 2412                                                QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
- 2413                                              END;
- 2414                                              dk := -1;
- 2415                                              qn[0] := CHR(0); .) )
- 2416        ")"
- 2417                                          (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
- 2418    AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClUStr) THEN
- 2419                                               (* UString: the count is
- 2420                                                  the descriptor header *)
- 2421                                               IF isHigh THEN
- 2422                                                 QbeGen.UStrLen(qd, qr);
- 2423                                                 QbeGen.DecQ(qr)
- 2424                                               ELSE
- 2425                                                 QbeGen.UStrLen(qd, qr)
- 2426                                               END;
- 2427                                               t := SymTab.IntType();
- 2428                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2429                                             ELSIF (dt # SymTab.InvalidType)
- 2430    AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClUChar) THEN
- 2431                                               (* single UCHAR codepoint *)
- 2432                                               IF isHigh THEN
- 2433                                                 QbeGen.CopyOp("0", qr)
- 2434                                               ELSE
- 2435                                                 QbeGen.CopyOp("1", qr)
- 2436                                               END;
- 2437                                               t := SymTab.IntType();
- 2438                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2439                                             ELSIF isStr THEN
- 2440                                               (* fold: content length at
- 2441                                                  compile time *)
- 2442                                               IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
- 2443                                                 c1 := 1
- 2444                                               ELSE
- 2445                                                 c1 :=
- 2446                                                   SymTab.StrLen(s) - 2
- 2447                                               END;
- 2448                                               IF isHigh THEN
- 2449                                                 DEC(c1)
- 2450                                               END;
- 2451                                               QbeGen.IntStr(c1, qr);
- 2452                                               t := SymTab.IntType();
- 2453                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2454                                             ELSIF dt = SymTab.InvalidType THEN
- 2455                                               t := SymTab.InvalidType;
- 2456                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2457                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
- 2458                                                   SymTab.ClArray THEN
- 2459                                               SemError(217);
- 2460                                               t := SymTab.InvalidType;
- 2461                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2462                                             ELSE
- 2463                                               IF isHigh THEN
- 2464                                                 IF SymTab.IsOpenArray(dt) THEN
- 2465                                                   QbeGen.OpenHi(qd, qr)
- 2466                                                 ELSE
- 2467                                                   QbeGen.IntStr(
- 2468                                                     SymTab.ArrayHi(dt), qr)
- 2469                                                 END
- 2470                                               ELSE
- 2471                                                 IF SymTab.IsOpenArray(dt) THEN
- 2472                                                   QbeGen.LoadCount(qd, qr)
- 2473                                                 ELSE
- 2474                                                   QbeGen.IntStr(VAL(
- 2475                                                     INTEGER,
- 2476                                                     SymTab.ArrayLen(dt)),
- 2477                                                     qr)
- 2478                                                 END
- 2479                                               END;
- 2480                                                t := SymTab.IntType();
- 2481                                                QbeGen.CopyOp(qr, q)
- 2482                                              END; .)
- 2483      | ( "SIZE" | "TSIZE" ) "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
- 2484                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
- 2485                                               t := SymTab.InvalidType;
- 2486                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2487                                             ELSE
- 2488                                               QbeGen.IntStr(VAL(INTEGER,
- 2489                                                 SymTab.ObjectSize(dt)), q);
- 2490                                               t := SymTab.IntType()
- 2491                                             END; .)
- 2492      | ( "MIN"                           (. isMax := FALSE; .)
- 2493        | "MAX"                           (. isMax := TRUE; .) )
- 2494        "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
- 2495                                          (. IF SymTab.TypeBounds(dt, lo, hi)
- 2496                                             THEN
- 2497                                               IF isMax THEN
- 2498                                                 QbeGen.IntStr(hi, q)
- 2499                                               ELSE QbeGen.IntStr(lo, q)
- 2500                                               END;
- 2501                                               t := SymTab.IntType()
- 2502                                             ELSE SemError(230);
- 2503                                               t := SymTab.InvalidType;
- 2504                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2505                                             END; .)
- 2506      | "ADR" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
- 2507                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
- 2508                                               t := SymTab.InvalidType;
- 2509                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2510                                             ELSE
- 2511                                               IF sfx THEN
- 2512                                                 QbeGen.CopyOp(qd, q)
- 2513                                               ELSIF (dk = SymTab.KindVar)
- 2514                                                  OR (dk = SymTab.KindParam) THEN
- 2515                                                 QbeGen.AddrOf(qn, q)
- 2516                                               ELSE SemError(230);
- 2517                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2518                                               END;
- 2519                                               t := SymTab.AddrType()
- 2520                                             END; .)
- 2521      | "CHR" "(" Expr<et, q> ")"
- 2522                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
- 2523   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
- 2524                                               SemError(211) END;
- 2525                                             t := SymTab.CharType(); .)
- 2526      | ( "ORD" | "ORDL" ) "(" Expr<et, q> ")"
- 2527                                          (. IF et # SymTab.InvalidType THEN
- 2528                                               IF (SymTab.ClassOf(et) #
- 2529                                                   SymTab.ClChar)
- 2530   AND (SymTab.ClassOf(et) #
- 2531                                                     SymTab.ClBool)
- 2532   AND (SymTab.ClassOf(et) #
- 2533                                                     SymTab.ClEnum)
- 2534   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
- 2535                                                 SemError(211) END
- 2536                                             END;
- 2537                                             t := SymTab.IntType(); .)
- 2538      | "CAP" "(" Expr<et, q> ")"
- 2539                                          (. QbeGen.CapQ(q, qa);
- 2540                                             QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2541                                             t := SymTab.CharType(); .)
- 2542      | "UCHR" "(" Expr<et, q> ")"
- 2543                                          (. (* UCHR: the UCHAR constructor.
- 2544                                                CHAR -> UCHAR (identity);
- 2545                                                INTEGER familly -> UCHAR
- 2546                                                (codepoint value). *)
- 2547                                             IF (et # SymTab.InvalidType)
- 2548    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClChar)
- 2549    AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
- 2550                                               SemError(211) END;
- 2551                                             t := SymTab.UCharType(); .)
- 2552      | "CHR8" "(" Expr<et, q> ")"
- 2553                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
- 2554    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClUChar) THEN
- 2555                                               SemError(211) END;
- 2556                                             QbeGen.WidenLong(q, qa);
- 2557                                             QbeGen.CheckRange(qa, "0", "255");
- 2558                                             t := SymTab.CharType(); .)
- 2559      | "UORD" "(" Expr<et, q> ")"
- 2560                                          (. (* UORD(u): the codepoint as a
- 2561                                                32-bit ordinal (INTEGER),
- 2562                                                cf. ORD for CHAR. *)
- 2563                                             IF (et # SymTab.InvalidType)
- 2564    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClUChar) THEN
- 2565                                               SemError(211) END;
- 2566                                             t := SymTab.IntType(); .)
- 2567      | "ABS" "(" Expr<et, q> ")"
- 2568                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
- 2569   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et)
- 2570   AND (SymTab.ClassOf(et) #
- 2571                                                  SymTab.ClReal) THEN
- 2572                                               SemError(211)
- 2573                                             ELSE QbeGen.AbsQ(q, qa,
- 2574                                                    SymTab.ClassOf(et) =
- 2575                                                      SymTab.ClReal);
- 2576                                               QbeGen.CopyOp(qa, q)
- 2577                                             END;
- 2578                                             t := et; .)
- 2579      | "VAL" "(" GetIdent<vn> "," Expr<et, q> ")"
- 2580                                          (. IF NOT SymTab.Lookup(vn) THEN
- 2581                                               SemError(201);
- 2582                                               t := SymTab.InvalidType
- 2583                                             ELSE vt := SymTab.SymType(vn);
- 2584                                               IF vt = SymTab.InvalidType THEN
- 2585                                                 t := SymTab.InvalidType
- 2586                                               ELSIF et =
- 2587                                                  SymTab.InvalidType THEN
- 2588                                                 t := vt
- 2589                                               ELSE
- 2590                                                 c1 := SymTab.ClassOf(et);
- 2591                                                 c2 := SymTab.ClassOf(vt);
- 2592                                                 IF (c1 = SymTab.ClInt)
- 2593    AND (c2 = SymTab.ClLong) THEN
- 2594                                                   QbeGen.WidenLong(q, qa);
- 2595                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2596                                                   t := vt
- 2597                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClLong)
- 2598    AND (c2 = SymTab.ClInt) THEN
- 2599                                                   QbeGen.NarrowLong(q, qa);
- 2600                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2601                                                   t := vt
- 2602                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClInt)
- 2603    AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
- 2604                                                   QbeGen.ConvIR(q, qa);
- 2605                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2606                                                   t := vt
- 2607                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClLong)
- 2608    AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
- 2609                                                   QbeGen.ConvLR(q, qa);
- 2610                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2611                                                   t := vt
- 2612                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
- 2613    AND (c2 = SymTab.ClInt) THEN
- 2614                                                   QbeGen.ConvRI(q, qa);
- 2615                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2616                                                   t := vt
- 2617                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
- 2618    AND (c2 = SymTab.ClLong) THEN
- 2619                                                   QbeGen.ConvRL(q, qa);
- 2620                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
- 2621                                                   t := vt
- 2622                                                 ELSIF ((c1 = SymTab.ClInt)
- 2623                                                     OR (c1 =
- 2624                                                        SymTab.ClChar)
- 2625                                                     OR (c1 =
- 2626                                                        SymTab.ClBool)
- 2627                                                     OR (c1 =
- 2628                                                        SymTab.ClEnum))
- 2629   AND ((c2 = SymTab.ClInt)
- 2630                                                     OR (c2 =
- 2631                                                        SymTab.ClChar)
- 2632                                                     OR (c2 =
- 2633                                                        SymTab.ClBool)
- 2634                                                     OR (c2 =
- 2635                                                        SymTab.ClEnum)) THEN
- 2636                                                   t := vt
- 2637                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClPtr)
- 2638   AND (c2 = SymTab.ClPtr) THEN
- 2639                                                   t := vt
- 2640                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
- 2641   AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
- 2642                                                   t := vt
- 2643                                                 ELSE SemError(230);
- 2644                                                   t := SymTab.InvalidType
- 2645                                                 END
- 2646                                               END
- 2647                                             END; .)
- 2648      | "(" Expr<et, q> ")"               (. t := et; .)
- 2649      | SetLit<st, sq>                    (. t := st;
- 2650                                             QbeGen.CopyOp(sq, q); .)
- 2651      | ( "NOT" | "~" ) Fact<t2, q2>      (. IF SymTab.BoolCheck(t2) THEN
- 2652                                               t := SymTab.BoolType()
- 2653                                             ELSE SemError(212);
- 2654                                               t := SymTab.InvalidType END;
- 2655                                             IF t # SymTab.InvalidType THEN
- 2656                                               QbeGen.NotQ(q2, q)
- 2657                                             ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2658                                             END; .) .
- 2659    (* Set literals are SET OF [0..255] (8 words); elements validated
- 2660       0..255 statically when foldable (222 otherwise), runtime trap
- 2661       for computed elements. Ranges always lower via SetRange. *)
- 2662    SetLit<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 2663      = "{"                               (. t := SymTab.NewSet(
- 2664                                               SymTab.NewSubR(0, 255));
- 2665                                             QbeGen.NewSetTemp(8, q);
- 2666                                             QbeGen.SetZero(q, 8); .)
- 2667        [ SetElem<t, q> { "," SetElem<t, q> } ]
- 2668        "}" .
- 2669    (* Typed brace constructor: TypeName{ elems } — BITSET{0} (a set)
- 2670       or ArrayName{...} (an array constructor, GNU Modula-2).  The
- 2671       declared type sets the width (set) or element type (array). *)
- 2672    TypedBraceLit<vt: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
- 2673                                          (. VAR nw: CARDINAL;
- 2674                                               savedCls: INTEGER; .)
- 2675      = "{"                               (. savedCls := braceCls;
- 2676                                             IF vt = SymTab.InvalidType THEN
- 2677                                               braceCls := -1
- 2678                                             ELSE braceCls :=
- 2679                                                    SymTab.ClassOf(vt)
- 2680                                             END;
- 2681                                             IF braceCls = SymTab.ClSet THEN
- 2682                                               IF vt = SymTab.InvalidType THEN
- 2683                                                 nw := 8
- 2684                                               ELSE nw := SymTab.SetWords(vt);
- 2685                                                 IF nw = 0 THEN nw := 8 END
- 2686                                               END;
- 2687                                               QbeGen.NewSetTemp(nw, q);
- 2688                                               QbeGen.SetZero(q, nw)
- 2689                                             ELSIF (braceCls =
- 2690                                                    SymTab.ClArray)
- 2691                                                OR (braceCls =
- 2692                                                    SymTab.ClRecord)
- 2693                                                OR (braceCls =
- 2694                                                    SymTab.ClClass) THEN
- 2695                                               QbeGen.CtorBegin(vt)
- 2696                                             ELSE
- 2697                                               IF vt # SymTab.InvalidType THEN
- 2698                                                 SemError(230) END;
- 2699                                               braceCls := -1
- 2700                                             END; .)
- 2701        [ BraceElem<vt, q> { "," BraceElem<vt, q> } ]
- 2702        "}"                               (. IF (braceCls = SymTab.ClArray)
- 2703                                                OR (braceCls =
- 2704                                                   SymTab.ClRecord)
- 2705                                                OR (braceCls =
- 2706                                                   SymTab.ClClass) THEN
- 2707                                               QbeGen.CtorEnd(q)
- 2708                                             ELSIF braceCls # SymTab.ClSet THEN
- 2709                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
- 2710                                             END;
- 2711                                             braceCls := savedCls; .) .
- 2712    BraceElem<vt: SymTab.TypeIndex; VAR sq: QbeGen.QVal>
- 2713                                          (. VAR et, et2: SymTab.TypeIndex;
- 2714                                               qe, q2: QbeGen.QVal;
- 2715                                               v, v2, reps, k: INTEGER;
- 2716                                               elem: SymTab.TypeIndex;
- 2717                                               lo: INTEGER;
- 2718                                               span: CARDINAL;
- 2719                                               cl, cl2: INTEGER;
- 2720                                               hasR, hasB: BOOLEAN; .)
- 2721      =                                   (. hasR := FALSE; hasB := FALSE; .)
- 2722        Expr<et, qe>
- 2723        [ ".." Expr<et2, q2>              (. hasR := TRUE; .) ]
- 2724        [ "BY" Expr<et2, q2>              (. hasB := TRUE; .) ]
- 2725                                          (. IF braceCls = SymTab.ClSet THEN
- 2726                                               IF hasB THEN SemError(230) END;
- 2727                                               lo := SymTab.SetBaseLo(vt);
- 2728                                               span := SymTab.SetCount(vt);
- 2729                                               IF (et = SymTab.InvalidType)
- 2730                                                  OR (hasR AND (et2 =
- 2731                                                     SymTab.InvalidType)) THEN
- 2732                                               ELSE cl :=
- 2733                                                      SymTab.ClassOf(et);
- 2734                                                 IF hasR THEN
- 2735                                                   cl2 :=
- 2736                                                     SymTab.ClassOf(et2)
- 2737                                                 ELSE cl2 := SymTab.ClInt
- 2738                                                 END;
- 2739                                                 IF ((cl # SymTab.ClInt)
- 2740   AND (cl # SymTab.ClChar)
- 2741   AND (cl # SymTab.ClBool))
- 2742                                                    OR (hasR AND 
- 2743                                                       ((cl2
- 2744                                                         # SymTab.ClInt)
- 2745   AND (cl2
- 2746                                                          # SymTab.ClChar)
- 2747   AND (cl2
- 2748                                                          # SymTab.ClBool))) THEN
- 2749                                                   SemError(222)
- 2750                                                 ELSIF hasR
- 2751   AND SymTab.ConstInt(qe, v)
- 2752   AND SymTab.ConstInt(q2,
- 2753                                                       v2)
- 2754   AND ((v < lo)
- 2755                                                       OR (v2 < lo)
- 2756                                                       OR (v >= lo +
- 2757                                                          VAL(INTEGER, span))
- 2758                                                       OR (v2 >= lo +
- 2759                                                          VAL(INTEGER, span))
- 2760                                                       OR (v > v2)) THEN
- 2761                                                   SemError(222)
- 2762                                                  ELSIF hasR THEN
- 2763                                                    QbeGen.SetRange(sq, qe, q2,
- 2764                                                      lo, span)
- 2765                                                  ELSIF SymTab.ConstInt(qe,
- 2766                                                          v)
- 2767   AND ((v < lo)
- 2768                                                        OR (v >= lo +
- 2769                                                           VAL(INTEGER,
- 2770                                                             span))) THEN
- 2771                                                    SemError(222)
- 2772                                                  ELSE QbeGen.SetBit(sq, qe,
- 2773                                                    lo, span)
- 2774                                                 END
- 2775                                               END
- 2776                                             ELSIF (braceCls = SymTab.ClArray)
- 2777                                                OR (braceCls =
- 2778                                                   SymTab.ClRecord)
- 2779                                                OR (braceCls =
- 2780                                                   SymTab.ClClass) THEN
- 2781                                               IF hasR THEN SemError(230) END;
- 2782                                               reps := 1;
- 2783                                               IF hasB THEN
- 2784                                                 IF SymTab.ConstInt(q2, v2)
- 2785   AND (v2 >= 1) THEN
- 2786                                                   reps := v2
- 2787                                                 ELSE SemError(230)
- 2788                                                 END
- 2789                                               END;
- 2790                                               k := 0;
- 2791                                               WHILE k < reps DO
- 2792                                                 QbeGen.CtorElem(qe);
- 2793                                                 INC(k)
- 2794                                               END
- 2795                                             END; .) .
- 2796    SetElem<st: SymTab.TypeIndex; sq: QbeGen.QVal>         (. VAR et, et2: SymTab.TypeIndex;
- 2797                                               qe, q2: QbeGen.QVal;
- 2798                                               v, v2: INTEGER;
- 2799                                               lo: INTEGER;
- 2800                                               span: CARDINAL;
- 2801                                               cl, cl2: INTEGER;
- 2802                                               hasR: BOOLEAN; .)
- 2803      =                                   (. hasR := FALSE; .)
- 2804        Expr<et, qe>
- 2805        [ ".." Expr<et2, q2>              (. hasR := TRUE; .) ]
- 2806                                          (. lo := SymTab.SetBaseLo(st);
- 2807                                             span := SymTab.SetCount(st);
- 2808                                             IF (et = SymTab.InvalidType)
- 2809                                                OR (hasR AND (et2 =
- 2810                                                   SymTab.InvalidType)) THEN
- 2811                                             ELSE cl :=
- 2812                                                    SymTab.ClassOf(et);
- 2813                                               IF hasR THEN
- 2814                                                 cl2 :=
- 2815                                                   SymTab.ClassOf(et2)
- 2816                                               ELSE cl2 := SymTab.ClInt
- 2817                                               END;
- 2818                                               IF ((cl # SymTab.ClInt)
- 2819   AND (cl # SymTab.ClChar)
- 2820   AND (cl # SymTab.ClBool))
- 2821                                                  OR (hasR AND 
- 2822                                                     ((cl2
- 2823                                                       # SymTab.ClInt)
- 2824   AND (cl2
- 2825                                                        # SymTab.ClChar)
- 2826   AND (cl2
- 2827                                                        # SymTab.ClBool))) THEN
- 2828                                                 SemError(222)
- 2829                                               ELSIF hasR
- 2830   AND SymTab.ConstInt(qe, v)
- 2831   AND SymTab.ConstInt(q2,
- 2832                                                     v2)
- 2833   AND ((v < lo)
- 2834                                                     OR (v2 < lo)
- 2835                                                     OR (v >= lo +
- 2836                                                        VAL(INTEGER, span))
- 2837                                                     OR (v2 >= lo +
- 2838                                                        VAL(INTEGER, span))
- 2839                                                     OR (v > v2)) THEN
- 2840                                                 SemError(222)
- 2841                                                ELSIF hasR THEN
- 2842                                                  QbeGen.SetRange(sq, qe, q2,
- 2843                                                    lo, span)
- 2844                                                ELSIF SymTab.ConstInt(qe,
- 2845                                                        v)
- 2846   AND ((v < lo)
- 2847                                                      OR (v >= lo +
- 2848                                                         VAL(INTEGER,
- 2849                                                           span))) THEN
- 2850                                                  SemError(222)
- 2851                                                ELSE QbeGen.SetBit(sq, qe,
- 2852                                                  lo, span)
- 2853                                               END
- 2854                                             END; .) .
- 2855    GetIdent<VAR n: SymTab.Name>
- 2856      = ident                             (. LexName(n); .) .
- 2857  
- 2858  END M2.
+ 1510   AND NOT SymTab.IsIntFamily(tby) THEN
+ 1511                                               SemError(220); ok := FALSE
+ 1512                                             END;
+ 1513                                             IF NOT SymTab.ConstInt(qby, by) THEN
+ 1514                                               SemError(230); by := 1
+ 1515                                             ELSIF by = 0 THEN
+ 1516                                               SemError(220); by := 1
+ 1517                                             END; .) ]
+ 1518        "DO"                              (. IF ok THEN
+ 1519                                               QbeGen.StoreVar(lv, qlo,
+ 1520                                                 FALSE) END;
+ 1521                                             QbeGen.NewLabel(lTop);
+ 1522                                             QbeGen.NewLabel(lBody);
+ 1523                                             QbeGen.NewLabel(lEnd);
+ 1524                                             QbeGen.EmitLabel(lTop);
+ 1525                                             QbeGen.LoadVar(lv, FALSE, qt);
+ 1526                                             QbeGen.NewTemp(qk);
+ 1527                                             IF by > 0 THEN
+ 1528                                               QbeGen.Op3("cslew", qk,
+ 1529                                                 qt, qhi, FALSE)
+ 1530                                             ELSE QbeGen.Op3("csgew", qk,
+ 1531                                               qt, qhi, FALSE)
+ 1532                                             END;
+ 1533                                             QbeGen.Jnz(qk, lBody, lEnd);
+ 1534                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
+ 1535        [ StatSeq ]
+ 1536        "END"                             (. IF ok THEN
+ 1537                                               QbeGen.LoadVar(lv, FALSE,
+ 1538                                                 qt);
+ 1539                                               QbeGen.IntStr(by, qb);
+ 1540                                               QbeGen.NewTemp(qk);
+ 1541                                               QbeGen.Op3("add", qk,
+ 1542                                                 qt, qb, FALSE);
+ 1543                                               QbeGen.StoreVar(lv, qk,
+ 1544                                                 FALSE) END;
+ 1545                                             QbeGen.Jmp(lTop);
+ 1546                                             QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
+ 1547    CaseStat                              (. VAR tsel: SymTab.TypeIndex;
+ 1548                                               qsel, lEnd: QbeGen.QVal; .)
+ 1549      = "CASE" Expr<tsel, qsel>           (. QbeGen.NewLabel(lEnd); .)
+ 1550        "OF" CaseAlt<tsel, qsel, lEnd>
+ 1551        { "|" CaseAlt<tsel, qsel, lEnd> }
+ 1552        [ "ELSE" [ StatSeq ] ]
+ 1553        "END"                             (. QbeGen.EmitLabel(lEnd); .) .
+ 1554    (* Compare-chain lowering: each alternative ends its match-tests
+ 1555       with "jmp lAfter", so the no-match fallthrough skips the body:
+ 1556       "cmp; jnz(lBody,lF); lF: ... ; jmp lAfter; lBody: S; jmp lEnd;
+ 1557       lAfter:". Falls into the next alternative, ELSE, or END. *)
+ 1558    CaseAlt<tsel: SymTab.TypeIndex; qsel: QbeGen.QVal;
+ 1559            lEnd: QbeGen.QVal>            (. VAR lBody, lAfter: QbeGen.QVal; .)
+ 1560      =                                   (. QbeGen.NewLabel(lBody);
+ 1561                                             QbeGen.NewLabel(lAfter); .)
+ 1562        CaseLabel<tsel, qsel, lBody>
+ 1563        { "," CaseLabel<tsel, qsel, lBody> }
+ 1564        ":"                               (. QbeGen.Jmp(lAfter);
+ 1565                                             QbeGen.EmitLabel(lBody); .)
+ 1566        [ StatSeq ]                       (. QbeGen.Jmp(lEnd);
+ 1567                                             QbeGen.EmitLabel(lAfter); .) .
+ 1568    CaseLabel<tsel: SymTab.TypeIndex; qsel: QbeGen.QVal;
+ 1569              lBody: QbeGen.QVal>         (. VAR t2, t3: SymTab.TypeIndex;
+ 1570                                               q2, q3, qc, qd, qe:
+ 1571                                                 QbeGen.QVal;
+ 1572                                               lNext: QbeGen.QVal; .)
+ 1573      = Expr<t2, q2>                      (. IF (t2 #
+ 1574                                               SymTab.InvalidType)
+ 1575   AND (tsel #
+ 1576                                                 SymTab.InvalidType)
+ 1577   AND ((SymTab.ClassOf(t2) =
+ 1578                                                  SymTab.ClSet)
+ 1579                                                 OR (SymTab.ClassOf(tsel) =
+ 1580                                                     SymTab.ClSet)) THEN
+ 1581                                               SemError(230)
+ 1582                                             ELSIF (t2 #
+ 1583                                               SymTab.InvalidType)
+ 1584   AND (tsel #
+ 1585                                                 SymTab.InvalidType)
+ 1586   AND NOT SymTab.EqCheck(t2,
+ 1587                                                   tsel) THEN
+ 1588                                               SemError(213) END;
+ 1589                                             IF NOT QbeGen.IsImm(q2) THEN
+ 1590                                               SemError(230);
+ 1591                                               QbeGen.CopyOp("0", q2)
+ 1592                                             END;
+ 1593                                             QbeGen.NewLabel(lNext);
+ 1594                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpEq,
+ 1595                                               qsel, q2, qc, FALSE);
+ 1596                                             QbeGen.Jnz(qc, lBody, lNext);
+ 1597                                             QbeGen.EmitLabel(lNext); .)
+ 1598        [ ".." Expr<t3, q3>               (. IF (t3 #
+ 1599                                               SymTab.InvalidType)
+ 1600   AND (tsel #
+ 1601                                                 SymTab.InvalidType)
+ 1602   AND NOT SymTab.EqCheck(t3,
+ 1603                                                   tsel) THEN
+ 1604                                               SemError(213) END;
+ 1605                                             IF NOT QbeGen.IsImm(q3) THEN
+ 1606                                               SemError(230);
+ 1607                                               QbeGen.CopyOp("0", q3)
+ 1608                                             END;
+ 1609                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpGe,
+ 1610                                               qsel, q2, qc, FALSE);
+ 1611                                             QbeGen.Cmp(SymTab.OpLe,
+ 1612                                               qsel, q3, qd, FALSE);
+ 1613                                             QbeGen.NewTemp(qe);
+ 1614                                             QbeGen.Op3("and", qe, qc, qd,
+ 1615                                               FALSE);
+ 1616                                             QbeGen.NewLabel(lNext);
+ 1617                                             QbeGen.Jnz(qe, lBody, lNext);
+ 1618                                             QbeGen.EmitLabel(lNext); .) ] .
+ 1619    ReturnStat                            (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+ 1620                                               q, qt: QbeGen.QVal;
+ 1621                                               res: SymTab.TypeIndex;
+ 1622                                               hadE, conv: BOOLEAN; .)
+ 1623      = "RETURN"                          (. hadE := FALSE; .)
+ 1624        [ Expr<t, q>                      (. hadE := TRUE; .) ]
+ 1625                                          (. conv := FALSE;
+ 1626                                             IF NOT SymTab.InProc() THEN
+ 1627                                               SemError(232)
+ 1628                                             ELSE res := SymTab.CurRes();
+ 1629                                               IF NOT hadE THEN
+ 1630                                                 IF res #
+ 1631                                                    SymTab.InvalidType THEN
+ 1632                                                   SemError(232)
+ 1633                                                 ELSE QbeGen.EmitRet(q,
+ 1634                                                   FALSE)
+ 1635                                                 END
+ 1636                                               ELSIF (res =
+ 1637                                                      SymTab.InvalidType)
+ 1638                                                  OR (t #
+ 1639                                                      SymTab.InvalidType)
+ 1640   AND NOT SymTab.Assignable(t,
+ 1641                                                       res) THEN
+ 1642                                                 SemError(232)
+ 1643                                               ELSE
+ 1644                                                 conv := (SymTab.ClassOf(
+ 1645                                                   res) = SymTab.ClReal)
+ 1646   AND SymTab.IsIntFamily(t);
+ 1647                                                 IF conv THEN
+ 1648                                                   QbeGen.ConvIR(q, qt);
+ 1649                                                   QbeGen.EmitRet(qt, TRUE)
+ 1650                                                 ELSE QbeGen.EmitRet(q, TRUE)
+ 1651                                                 END
+ 1652                                               END
+ 1653                                             END; .) .
+ 1654    HaltStat                              (. VAR t: SymTab.TypeIndex;
+ 1655                                               q: QbeGen.QVal; .)
+ 1656      = "HALT" [ "(" Expr<t, q> ")" ]     (. QbeGen.HaltQ; .) .
+ 1657    (* Designator: scalar loads, array addresses, and index suffixes.
+ 1658       Each index descends one level (bounds-checked, trap on breach);
+ 1659       nested levels reload the inner descriptor address. q ends as the
+ 1660       value (scalars), the descriptor address (plain arrays), or the
+ 1661       element address (indexed); sfx marks the indexed form. *)
+ 1662    Design<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR k: INTEGER;
+ 1663           VAR q: QbeGen.QVal; VAR qn: SymTab.Name; VAR sfx: BOOLEAN>
+ 1664                                          (. VAR n, fn, mal: SymTab.Name;
+ 1665                                               cls: INTEGER;
+ 1666                                               ic: SymTab.TypeIndex;
+ 1667                                               curT, it, eT, bt:
+ 1668                                                 SymTab.TypeIndex;
+ 1669                                               iq, ql, qlo, qhi, qe:
+ 1670                                                 QbeGen.QVal;
+ 1671                                               lo, hi: INTEGER;
+ 1672                                               fo: INTEGER;
+ 1673                                               isOpen: BOOLEAN;
+ 1674                                               qb, cv: QbeGen.QVal; .)
+ 1675      = GetIdent<n>                       (. methCls := SymTab.InvalidType;
+ 1676                                             QbeGen.CopyOp(n, qn);
+ 1677                                             sfx := FALSE;
+ 1678                                             IF NOT SymTab.Lookup(n) THEN
+ 1679                                               (* a bare method name inside
+ 1680                                                  a CLASS IMPLEMENTATION
+ 1681                                                  is a sibling call on
+ 1682                                                  THIS *)
+ 1683                                               ic := SymTab.CurImplClass();
+ 1684                                               IF (ic #
+ 1685                                                  SymTab.InvalidType)
+ 1686    AND SymTab.MethodExists(ic, n) THEN
+ 1687                                                 sfx := FALSE;
+ 1688                                                 QbeGen.ThisBase(q);
+ 1689                                                 QbeGen.ArmRecv(q);
+ 1690                                                 methCls := ic;
+ 1691                                                 k := SymTab.KindProc;
+ 1692                                                 t := SymTab.InvalidType
+ 1693                                               ELSE
+ 1694                                                 SemError(201);
+ 1695                                                 t :=
+ 1696                                                   SymTab.InvalidType;
+ 1697                                                 k := -1;
+ 1698                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1699                                               END
+ 1700                                             ELSE
+ 1701                                               t := SymTab.SymType(n);
+ 1702                                               k := SymTab.SymKind(n);
+ 1703                                               IF k = SymTab.KindConst THEN
+ 1704                                                 IF SymTab.Equal(n,
+ 1705                                                    "TRUE") THEN
+ 1706                                                   t := SymTab.BoolType();
+ 1707                                                   QbeGen.CopyOp("1", q)
+ 1708                                                 ELSIF SymTab.Equal(n,
+ 1709                                                    "FALSE") THEN
+ 1710                                                   t := SymTab.BoolType();
+ 1711                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1712                                                 ELSIF SymTab.Equal(n,
+ 1713                                                    "NIL") THEN
+ 1714                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1715                                                 ELSE
+ 1716                                                   cls :=
+ 1717                                                     SymTab.ClassOf(t);
+ 1718                                                   IF (t #
+ 1719                                                       SymTab.InvalidType)
+ 1720   AND ((cls = SymTab.ClInt)
+ 1721                                                      OR (cls
+ 1722                                                          = SymTab.ClChar)
+ 1723                                                      OR (cls
+ 1724                                                          = SymTab.ClEnum)
+ 1725                                                      OR (cls
+ 1726                                                          = SymTab.ClReal)
+ 1727                                                      OR (cls
+ 1728                                                          = SymTab.ClLong)
+ 1729                                                      OR (cls
+ 1730                                                          = SymTab.ClNil)) THEN
+ 1731                                                     IF cls = SymTab.ClNil THEN
+ 1732                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1733                                                     ELSIF ((cls
+ 1734                                                         = SymTab.ClInt)
+ 1735                                                       OR (cls
+ 1736                                                         = SymTab.ClChar)
+ 1737                                                       OR (cls
+ 1738                                                         = SymTab.ClEnum)
+ 1739                                                       OR (cls
+ 1740                                                         = SymTab.ClLong))
+ 1741    AND SymTab.GetSymVal(n, cv)
+ 1742    AND QbeGen.IsImm(cv) THEN
+ 1743                                                       QbeGen.CopyOp(cv, q)
+ 1744                                                     ELSE
+ 1745                                                       QbeGen.LoadVar(n,
+ 1746                                                         cls = SymTab.ClReal,
+ 1747                                                         q)
+ 1748                                                     END
+ 1749                                                   ELSIF (cls = SymTab.ClArray)
+ 1750                                                      OR (cls = SymTab.ClRecord)
+ 1751                                                      OR (cls = SymTab.ClClass)
+ 1752                                                      OR (cls = SymTab.ClStr)
+ 1753                                                      OR (cls = SymTab.ClUStr) THEN
+ 1754                                                     (* aggregate constant:
+ 1755                                                        its value IS the
+ 1756                                                        descriptor address *)
+ 1757                                                     IF SymTab.GetSymVal(n, cv) THEN
+ 1758                                                       QbeGen.CopyOp(cv, q)
+ 1759                                                     ELSE
+ 1760                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1761                                                     END
+ 1762                                                   ELSE
+ 1763                                                     IF t #
+ 1764                                                        SymTab.InvalidType THEN
+ 1765                                                       SemError(230)
+ 1766                                                     END;
+ 1767                                                     QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1768                                                   END
+ 1769                                                 END
+ 1770                                               ELSIF (k = SymTab.KindVar)
+ 1771                                                  OR (k = SymTab.KindParam) THEN
+ 1772                                                 cls :=
+ 1773                                                   SymTab.ClassOf(t);
+ 1774                                                 IF (cls = SymTab.ClInt)
+ 1775                                                    OR (cls = SymTab.ClBool)
+ 1776                                                    OR (cls = SymTab.ClChar)
+ 1777                                                    OR (cls = SymTab.ClUChar)
+ 1778                                                    OR (cls = SymTab.ClEnum)
+ 1779                                                    OR (cls
+ 1780                                                        = SymTab.ClReal) THEN
+ 1781                                                   QbeGen.LoadVar(n,
+ 1782                                                     cls = SymTab.ClReal, q)
+ 1783                                                 ELSIF (cls = SymTab.ClPtr)
+ 1784                                                    OR (cls = SymTab.ClProc) THEN
+ 1785                                                   QbeGen.LoadPtr(n, q)
+ 1786                                                 ELSIF cls = SymTab.ClLong THEN
+ 1787                                                   QbeGen.LoadLong(n, q)
+ 1788                                                 ELSIF (cls
+ 1789                                                         = SymTab.ClArray)
+ 1790                                                    OR (cls
+ 1791                                                        = SymTab.ClSet)
+ 1792                                                    OR (cls
+ 1793                                                        = SymTab.ClRecord)
+ 1794                                                    OR (cls
+ 1795                                                        = SymTab.ClUStr)
+ 1796                                                    OR (cls
+ 1797                                                        = SymTab.ClClass) THEN
+ 1798                                                   QbeGen.AddrOf(n, q)
+ 1799                                                 ELSE SemError(230);
+ 1800                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1801                                                 END
+ 1802                                               ELSE QbeGen.CopyOp("0", q);
+ 1803                                                 IF k = SymTab.KindImport THEN
+ 1804                                                   SemError(230)
+ 1805                                                 ELSIF k =
+ 1806                                                    SymTab.KindProc THEN
+ 1807                                                   (* bare procedure name:
+ 1808                                                      a following ArgList
+ 1809                                                      makes it a call;
+ 1810                                                      otherwise Fact
+ 1811                                                      reports 230 *)
+ 1812                                                 ELSE
+ 1813                                                   IF k = SymTab.KindField THEN
+ 1814                                                     IF QbeGen.TopWith(qb) THEN
+ 1815                                                       fo :=
+ 1816                                                         SymTab.FieldOffset(
+ 1817                                                         SymTab.FieldOwner(n),
+ 1818                                                         n);
+ 1819                                                       QbeGen.FieldAddr(qb,
+ 1820                                                         fo, q);
+ 1821                                                       sfx := TRUE
+ 1822                                                     ELSE SemError(230);
+ 1823                                                       QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1824                                                     END
+ 1825                                                   END
+ 1826                                                 END
+ 1827                                               END
+ 1828                                             END; .)
+ 1829        { "[" Expr<it, iq>
+ 1830                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
+ 1831                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
+ 1832                                                   SymTab.ClArray THEN
+ 1833                                               SemError(217);
+ 1834                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1835                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(it)
+ 1836   AND (SymTab.ClassOf(it) #
+ 1837                                                   SymTab.ClChar)
+ 1838   AND (SymTab.ClassOf(it) #
+ 1839                                                   SymTab.ClEnum) THEN
+ 1840                                               SemError(218);
+ 1841                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1842                                             ELSE
+ 1843                                               QbeGen.WidenIndex(iq, ql);
+ 1844                                               isOpen :=
+ 1845                                                 SymTab.IsOpenArray(t);
+ 1846                                               IF isOpen THEN
+ 1847                                                 QbeGen.CopyOp("0", qlo);
+ 1848                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
+ 1849    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
+ 1850                                                   QbeGen.OpenHiChar(q, qhi)
+ 1851                                                 ELSE QbeGen.OpenHi(q, qhi)
+ 1852                                                 END
+ 1853                                               ELSE
+ 1854                                                 lo := SymTab.ArrayLo(t);
+ 1855                                                 hi := SymTab.ArrayHi(t);
+ 1856                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
+ 1857    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
+ 1858                                                   hi := hi + 1
+ 1859                                                 END;
+ 1860                                                 QbeGen.IntStr(lo, qlo);
+ 1861                                                 QbeGen.IntStr(hi, qhi)
+ 1862                                               END;
+ 1863                                               QbeGen.CheckRange(ql, qlo,
+ 1864                                                 qhi);
+ 1865                                               eT := SymTab.ArrayElem(t);
+ 1866                                               QbeGen.ElemAddr(q, ql, qlo,
+ 1867                                                 t, qe);
+ 1868                                               IF SymTab.ClassOf(eT) =
+ 1869                                                  SymTab.ClArray THEN
+ 1870                                                 QbeGen.ElemLoad(qe, eT, q)
+ 1871                                               ELSE QbeGen.CopyOp(qe, q)
+ 1872                                               END;
+ 1873                                               t := eT; sfx := TRUE
+ 1874                                             END; .)
+ 1875          { "," Expr<it, iq>
+ 1876                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
+ 1877                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
+ 1878                                                   SymTab.ClArray THEN
+ 1879                                               SemError(217);
+ 1880                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1881                                             ELSIF NOT SymTab.IsIntFamily(it)
+ 1882   AND (SymTab.ClassOf(it) #
+ 1883                                                   SymTab.ClChar)
+ 1884   AND (SymTab.ClassOf(it) #
+ 1885                                                   SymTab.ClEnum) THEN
+ 1886                                               SemError(218);
+ 1887                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1888                                             ELSE
+ 1889                                               QbeGen.WidenIndex(iq, ql);
+ 1890                                               isOpen :=
+ 1891                                                 SymTab.IsOpenArray(t);
+ 1892                                               IF isOpen THEN
+ 1893                                                 QbeGen.CopyOp("0", qlo);
+ 1894                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
+ 1895    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
+ 1896                                                   QbeGen.OpenHiChar(q, qhi)
+ 1897                                                 ELSE QbeGen.OpenHi(q, qhi)
+ 1898                                                 END
+ 1899                                               ELSE
+ 1900                                                 lo := SymTab.ArrayLo(t);
+ 1901                                                 hi := SymTab.ArrayHi(t);
+ 1902                                                 IF SymTab.IsCharArray(t)
+ 1903    OR SymTab.IsUCharArray(t) THEN
+ 1904                                                   hi := hi + 1
+ 1905                                                 END;
+ 1906                                                 QbeGen.IntStr(lo, qlo);
+ 1907                                                 QbeGen.IntStr(hi, qhi)
+ 1908                                               END;
+ 1909                                               QbeGen.CheckRange(ql, qlo,
+ 1910                                                 qhi);
+ 1911                                               eT := SymTab.ArrayElem(t);
+ 1912                                               QbeGen.ElemAddr(q, ql, qlo,
+ 1913                                                 t, qe);
+ 1914                                               IF SymTab.ClassOf(eT) =
+ 1915                                                  SymTab.ClArray THEN
+ 1916                                                 QbeGen.ElemLoad(qe, eT, q)
+ 1917                                               ELSE QbeGen.CopyOp(qe, q)
+ 1918                                               END;
+ 1919                                               t := eT; sfx := TRUE
+ 1920                                             END; .) }
+ 1921          "]"
+ 1922        | "." GetIdent<fn>
+ 1923                                          (. IF k = SymTab.KindModule THEN
+ 1924                                               (* qualified L.x: materialize
+ 1925                                                  the export, then load it *)
+ 1926                                               IF NOT SymTab.MaterializeAlias(n,
+ 1927                                                    fn, mal) THEN
+ 1928                                                 SemError(201);
+ 1929                                                 t := SymTab.InvalidType;
+ 1930                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1931                                               ELSE
+ 1932                                                 QbeGen.CopyOp(mal, qn);
+ 1933                                                 t := SymTab.SymType(mal);
+ 1934                                                 k := SymTab.SymKind(mal);
+ 1935                                                 sfx := FALSE;
+ 1936                                                 IF k = SymTab.KindProc THEN
+ 1937                                                   (* call: ArgList supplies
+ 1938                                                      the value *)
+ 1939                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1940                                                 ELSIF NOT QbeGen.LoadDesignator(
+ 1941                                                      mal, t, k, q) THEN
+ 1942                                                   SemError(230);
+ 1943                                                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 1944                                                 END
+ 1945                                               END
+ 1946                                             ELSIF t = SymTab.InvalidType THEN
+ 1947                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(t) #
+ 1948                                                    SymTab.ClRecord)
+ 1949   AND (SymTab.ClassOf(t) #
+ 1950                                                   SymTab.ClClass) THEN
+ 1951                                               SemError(215);
+ 1952                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1953                                             ELSIF (SymTab.ClassOf(t) =
+ 1954                                                    SymTab.ClClass)
+ 1955    AND SymTab.MethodExists(t, fn) THEN
+ 1956                                               (* obj.Method: bind the
+ 1957                                                  method and pass obj as
+ 1958                                                  the hidden receiver; q
+ 1959                                                  already holds the
+ 1960                                                  object's address *)
+ 1961                                               QbeGen.ArmRecv(q);
+ 1962                                               QbeGen.CopyOp(fn, n);
+ 1963                                               QbeGen.CopyOp(fn, qn);
+ 1964                                               methCls := t;
+ 1965                                               k := SymTab.KindProc;
+ 1966                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1967                                             ELSIF NOT SymTab.FieldExists(t,
+ 1968                                                      fn) THEN
+ 1969                                               SemError(216);
+ 1970                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1971                                             ELSE
+ 1972                                               fo := SymTab.FieldOffset(t,
+ 1973                                                 fn);
+ 1974                                               t := SymTab.FieldType(t, fn);
+ 1975                                               QbeGen.FieldAddr(q, fo, qe);
+ 1976                                               (* array fields are inline:
+ 1977                                                  the field address is the
+ 1978                                                  descriptor, like records *)
+ 1979                                               QbeGen.CopyOp(qe, q);
+ 1980                                               sfx := TRUE
+ 1981                                             END; .)
+ 1982        | "^"
+ 1983                                          (. IF t = SymTab.InvalidType THEN
+ 1984                                             ELSIF SymTab.ClassOf(t) #
+ 1985                                                   SymTab.ClPtr THEN
+ 1986                                               SemError(219);
+ 1987                                               t := SymTab.InvalidType
+ 1988                                             ELSE
+ 1989                                               bt := SymTab.PtrBase(t);
+ 1990                                               IF bt = SymTab.InvalidType THEN
+ 1991                                               ELSE
+ 1992                                                 IF sfx THEN
+ 1993                                                   QbeGen.ElemLoad(q, t,
+ 1994                                                     qb);
+ 1995                                                   QbeGen.CopyOp(qb, q)
+ 1996                                                 END;
+ 1997                                                 t := bt;
+ 1998                                                 (* q holds the pointee
+ 1999                                                    address: Fact loads
+ 2000                                                    scalars/pointers and uses
+ 2001                                                    the address for
+ 2002                                                    aggregates; the VAR-actual
+ 2003                                                    note is q itself. *)
+ 2004                                                 sfx := TRUE
+ 2005                                               END
+ 2006                                             END; .) } .
+ 2007    Expr<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2008                                          (. VAR t2: SymTab.TypeIndex;
+ 2009                                               op: INTEGER;
+ 2010                                               q2, qt, wl: QbeGen.QVal;
+ 2011                                               isR: BOOLEAN; .)
+ 2012      = SimExpr<t, q>
+ 2013        [ Rel<op> SimExpr<t2, q2>
+ 2014          (. IF op = SymTab.OpIn THEN
+ 2015               IF SymTab.InCheck(t, t2) THEN
+ 2016                 IF (t = SymTab.InvalidType)
+ 2017                    OR (t2 = SymTab.InvalidType) THEN
+ 2018                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2019                 ELSE
+ 2020                   QbeGen.InSet(q, q2, SymTab.SetBaseLo(t2),
+ 2021                     SymTab.SetCount(t2), qt);
+ 2022                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2023                 END
+ 2024               ELSE SemError(222); t := SymTab.InvalidType;
+ 2025                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2026               END
+ 2027             ELSIF SymTab.RelCheck(t, t2, op) THEN
+ 2028               IF (t = SymTab.InvalidType)
+ 2029                  OR (t2 = SymTab.InvalidType) THEN
+ 2030                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2031               ELSIF (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClPtr)
+ 2032                  OR (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClPtr) THEN
+ 2033                 IF (op # SymTab.OpEq) AND (op # SymTab.OpNeq1)
+ 2034   AND (op # SymTab.OpNeq2) THEN
+ 2035                   SemError(213); t := SymTab.InvalidType;
+ 2036                   QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2037                 ELSE
+ 2038                   QbeGen.CmpL(op, q, q2, qt);
+ 2039                   t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2040                 END
+ 2041               ELSIF (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
+ 2042                  OR (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
+ 2043                 QbeGen.CmpSet(op, q, q2,
+ 2044                   SymTab.SetWords(t), SymTab.SetWords(t2), qt);
+ 2045                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2046               ELSIF SymTab.StrCompat(t, t2) THEN
+ 2047                 QbeGen.StrEq(op, q, q2, qt);
+ 2048                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2049               ELSIF SymTab.IsLongFamily(t)
+ 2050                  OR SymTab.IsLongFamily(t2) THEN
+ 2051                 IF SymTab.IsIntFamily(t) THEN
+ 2052                   QbeGen.WidenLong(q, wl); QbeGen.CopyOp(wl, q)
+ 2053                 END;
+ 2054                 IF SymTab.IsIntFamily(t2) THEN
+ 2055                   QbeGen.WidenLong(q2, wl); QbeGen.CopyOp(wl, q2)
+ 2056                 END;
+ 2057                 QbeGen.CmpLong(op, q, q2, qt);
+ 2058                 t := SymTab.BoolType(); QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2059               ELSE
+ 2060                 isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
+ 2061                 t := SymTab.BoolType();
+ 2062                 QbeGen.Cmp(op, q, q2, qt, isR);
+ 2063                 QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2064               END
+ 2065             ELSE SemError(213); t := SymTab.InvalidType;
+ 2066               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2067             END; .) ] .
+ 2068    Rel<VAR op: INTEGER>
+ 2069      = "="                               (. op := SymTab.OpEq; .)
+ 2070      | "#"                               (. op := SymTab.OpNeq1; .)
+ 2071      | "<"                               (. op := SymTab.OpLt; .)
+ 2072      | "<="                              (. op := SymTab.OpLe; .)
+ 2073      | ">"                               (. op := SymTab.OpGt; .)
+ 2074      | ">="                              (. op := SymTab.OpGe; .)
+ 2075      | "IN"                              (. op := SymTab.OpIn; .) .
+ 2076    SimExpr<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2077                                          (. VAR t2, res2, lt, rt:
+ 2078                                                 SymTab.TypeIndex;
+ 2079                                               op: INTEGER;
+ 2080                                               q2, qt, wq, qf, q2a, q2b:
+ 2081                                                 QbeGen.QVal;
+ 2082                                               neg, isR, isL, folded:
+ 2083                                                 BOOLEAN;
+ 2084                                               fok: BOOLEAN;
+ 2085                                               lw, rw, mw: CARDINAL;
+ 2086                                               lTrue, lNext, lDone, qr, qs:
+ 2087                                                 QbeGen.QVal; .)
+ 2088      =                                   (. neg := FALSE; .)
+ 2089        [ "+" | "-"                       (. neg := TRUE; .) ]
+ 2090        Term<t, q>                        (. IF neg THEN
+ 2091                                             IF QbeGen.IsImm(q) THEN
+ 2092                                               QbeGen.NegFold(q, q)
+ 2093                                             ELSE QbeGen.NewTemp(qt);
+ 2094                                               QbeGen.NegQ(q, qt,
+ 2095                                                 SymTab.ClassOf(t)
+ 2096                                                 = SymTab.ClReal);
+ 2097                                               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2098                                             END
+ 2099                                           END; .)
+ 2100        { AddOp<op>                       (. IF op = SymTab.OpOr THEN
+ 2101                                               QbeGen.DelayBegin END; .)
+ 2102          Term<t2, q2>                     (. IF op = SymTab.OpOr THEN
+ 2103                                               QbeGen.DelayEnd END; .)
+ 2104          (. IF op = SymTab.OpOr THEN
+ 2105               (* short-circuit: if q is true the RHS is skipped *)
+ 2106               IF SymTab.BoolCheck(t) AND SymTab.BoolCheck(t2) THEN
+ 2107                 t := SymTab.BoolType()
+ 2108               ELSE SemError(212); t := SymTab.InvalidType END;
+ 2109               IF t # SymTab.InvalidType THEN
+ 2110                 QbeGen.Slot4(qs);
+ 2111                 QbeGen.NewLabel(lTrue);
+ 2112                 QbeGen.NewLabel(lNext);
+ 2113                 QbeGen.NewLabel(lDone);
+ 2114                 QbeGen.Jnz(q, lTrue, lNext);
+ 2115                 QbeGen.EmitLabel(lTrue);
+ 2116                 QbeGen.StoreW(qs, "1");
+ 2117                 QbeGen.Jmp(lDone);
+ 2118                 QbeGen.EmitLabel(lNext);
+ 2119                 QbeGen.DelayFlush;
+ 2120                 QbeGen.StoreW(qs, q2);
+ 2121                 QbeGen.Jmp(lDone);
+ 2122                 QbeGen.EmitLabel(lDone);
+ 2123                 QbeGen.LoadW(qs, qr);
+ 2124                 QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2125               ELSE QbeGen.DelayFlush; QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2126               END
+ 2127             ELSIF (op = SymTab.OpAdd)
+ 2128               AND (SymTab.UStrCompat(t, t2)
+ 2129                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUChar)
+ 2130                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUStr))
+ 2131                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUStr)
+ 2132                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUChar))
+ 2133                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUChar)
+ 2134                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUChar))) THEN
+ 2135               (* UString concatenation: a UCHAR operand becomes a
+ 2136                  1-codepoint UString; the result is a descriptor in the
+ 2137                  shim's concat buffer.  Work on copies so neither
+ 2138                  operand is clobbered. *)
+ 2139               IF SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClUStr THEN
+ 2140                 QbeGen.CopyOp(q, q2a)
+ 2141               ELSE
+ 2142                 QbeGen.UStrFrom(q, q2a)
+ 2143               END;
+ 2144               IF SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClUStr THEN
+ 2145                 QbeGen.UStrCat(q2a, q2, qt)
+ 2146               ELSE
+ 2147                 QbeGen.UStrFrom(q2, q2b);
+ 2148                 QbeGen.UStrCat(q2a, q2b, qt)
+ 2149               END;
+ 2150               t := SymTab.NewUStr();
+ 2151               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2152             ELSIF (op = SymTab.OpAdd)
+ 2153               AND (SymTab.StrCompat(t, t2)
+ 2154                 OR (SymTab.IsStrType(t)
+ 2155                   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClChar))
+ 2156                 OR ((SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClChar)
+ 2157                   AND SymTab.IsStrType(t2))) THEN
+ 2158               (* string concatenation; a CHAR operand becomes a
+ 2159                  1-character string literal.  When both operands are
+ 2160                  constants, fold to a single string literal so a
+ 2161                  constructor element stays compile-time. *)
+ 2162               QbeGen.StrFold(q, q2, SymTab.ClassOf(t), SymTab.ClassOf(t2),
+ 2163                 qt, fok);
+ 2164               IF NOT fok THEN
+ 2165                 IF SymTab.StrCompat(t, t2) THEN
+ 2166                   QbeGen.StrCat(q, q2, qt)
+ 2167                 ELSIF SymTab.IsStrType(t) THEN
+ 2168                   QbeGen.DeclCharStr(q2, qs);
+ 2169                   QbeGen.StrCat(q, qs, qt)
+ 2170                 ELSE
+ 2171                   QbeGen.DeclCharStr(q, qs);
+ 2172                   QbeGen.StrCat(qs, q2, qt)
+ 2173                 END
+ 2174               END;
+ 2175               t := SymTab.NewStr();
+ 2176               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2177             ELSIF (t # SymTab.InvalidType) AND (t2 # SymTab.InvalidType)
+ 2178   AND (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
+ 2179   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
+ 2180               lw := SymTab.SetWords(t); rw := SymTab.SetWords(t2);
+ 2181               mw := lw;
+ 2182               IF rw > mw THEN mw := rw END;
+ 2183               IF op = SymTab.OpAdd THEN
+ 2184                 QbeGen.SetBinOp(0, q, q2, lw, rw, qt)
+ 2185               ELSE
+ 2186                 QbeGen.SetBinOp(2, q, q2, lw, rw, qt)
+ 2187               END;
+ 2188               t := SymTab.NewSet(
+ 2189                      SymTab.NewSubR(0,
+ 2190                        VAL(INTEGER, mw) * 32 - 1));
+ 2191               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2192             ELSE
+ 2193               IF SymTab.ArithCheck(t, t2, FALSE, res2) THEN
+ 2194                 lt := t; rt := t2; t := res2
+ 2195               ELSE SemError(211); t := SymTab.InvalidType END;
+ 2196               IF t # SymTab.InvalidType THEN
+ 2197                 isL := SymTab.IsLongFamily(t);
+ 2198                 isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
+ 2199                 folded := FALSE;
+ 2200                 IF (NOT isL) AND (NOT isR)
+ 2201    AND QbeGen.IsImm(q) AND QbeGen.IsImm(q2) THEN
+ 2202                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
+ 2203                     folded := QbeGen.Fold2(0, q, q2, qf)
+ 2204                   ELSE
+ 2205                     folded := QbeGen.Fold2(1, q, q2, qf)
+ 2206                   END
+ 2207                 END;
+ 2208                 IF folded THEN QbeGen.CopyOp(qf, q)
+ 2209                 ELSE
+ 2210                 IF isL THEN
+ 2211                   IF SymTab.IsIntFamily(lt) THEN
+ 2212                     QbeGen.WidenLong(q, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q)
+ 2213                   END;
+ 2214                   IF SymTab.IsIntFamily(rt) THEN
+ 2215                     QbeGen.WidenLong(q2, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q2)
+ 2216                   END;
+ 2217                   QbeGen.NewTemp(qt);
+ 2218                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
+ 2219                     QbeGen.Op3L("add", qt, q, q2)
+ 2220                   ELSE
+ 2221                     QbeGen.Op3L("sub", qt, q, q2)
+ 2222                   END
+ 2223                 ELSE
+ 2224                   QbeGen.NewTemp(qt);
+ 2225                   IF op = SymTab.OpAdd THEN
+ 2226                     QbeGen.Op3("add", qt, q, q2, isR)
+ 2227                   ELSE
+ 2228                     QbeGen.Op3("sub", qt, q, q2, isR)
+ 2229                   END
+ 2230                 END;
+ 2231                 QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2232                 END
+ 2233               ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2234               END
+ 2235             END; .) } .
+ 2236    AddOp<VAR op: INTEGER>
+ 2237      = "+"                               (. op := SymTab.OpAdd; .)
+ 2238      | "-"                               (. op := SymTab.OpSub; .)
+ 2239      | "OR"                              (. op := SymTab.OpOr; .) .
+ 2240    Term<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2241                                          (. VAR t2, res2, lt, rt:
+ 2242                                                 SymTab.TypeIndex;
+ 2243                                               op: INTEGER;
+ 2244                                               q2, qt, wq, qf:
+ 2245                                                 QbeGen.QVal;
+ 2246                                               isR, isL, folded: BOOLEAN;
+ 2247                                               lw, rw, mw: CARDINAL;
+ 2248                                               lNext, lFalse, lDone, qr, qs:
+ 2249                                                 QbeGen.QVal; .)
+ 2250      = Fact<t, q> { MulOp<op>            (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
+ 2251                                               QbeGen.DelayBegin END; .)
+ 2252          Fact<t2, q2>                    (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
+ 2253                                               QbeGen.DelayEnd END; .)
+ 2254        (. IF op = SymTab.OpAnd THEN
+ 2255             (* short-circuit: if q is false the RHS is skipped *)
+ 2256             IF SymTab.BoolCheck(t) AND SymTab.BoolCheck(t2) THEN
+ 2257               t := SymTab.BoolType()
+ 2258             ELSE SemError(212); t := SymTab.InvalidType END;
+ 2259             IF t # SymTab.InvalidType THEN
+ 2260               QbeGen.Slot4(qs);
+ 2261               QbeGen.NewLabel(lNext);
+ 2262               QbeGen.NewLabel(lFalse);
+ 2263               QbeGen.NewLabel(lDone);
+ 2264               QbeGen.Jnz(q, lNext, lFalse);
+ 2265               QbeGen.EmitLabel(lNext);
+ 2266               QbeGen.DelayFlush;
+ 2267               QbeGen.StoreW(qs, q2);
+ 2268               QbeGen.Jmp(lDone);
+ 2269               QbeGen.EmitLabel(lFalse);
+ 2270               QbeGen.StoreW(qs, "0");
+ 2271               QbeGen.Jmp(lDone);
+ 2272               QbeGen.EmitLabel(lDone);
+ 2273               QbeGen.LoadW(qs, qr);
+ 2274               QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2275             ELSE QbeGen.DelayFlush; QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2276             END
+ 2277           ELSIF (t # SymTab.InvalidType) AND (t2 # SymTab.InvalidType)
+ 2278   AND (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClSet)
+ 2279   AND (SymTab.ClassOf(t2) = SymTab.ClSet) THEN
+ 2280             lw := SymTab.SetWords(t); rw := SymTab.SetWords(t2);
+ 2281             mw := lw;
+ 2282             IF rw > mw THEN mw := rw END;
+ 2283             IF op = SymTab.OpTimes THEN
+ 2284               QbeGen.SetBinOp(1, q, q2, lw, rw, qt)
+ 2285             ELSE
+ 2286               QbeGen.SetBinOp(3, q, q2, lw, rw, qt)
+ 2287             END;
+ 2288             t := SymTab.NewSet(
+ 2289                    SymTab.NewSubR(0,
+ 2290                      VAL(INTEGER, mw) * 32 - 1));
+ 2291             QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2292           ELSE
+ 2293             IF SymTab.ArithCheck(t, t2,
+ 2294                  (op = SymTab.OpDiv) OR (op = SymTab.OpMod),
+ 2295                  res2) THEN
+ 2296               lt := t; rt := t2; t := res2
+ 2297             ELSE SemError(211); t := SymTab.InvalidType END;
+ 2298             IF t # SymTab.InvalidType THEN
+ 2299               isL := SymTab.IsLongFamily(t);
+ 2300               isR := SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClReal;
+ 2301               folded := FALSE;
+ 2302               IF (NOT isL) AND (NOT isR)
+ 2303    AND QbeGen.IsImm(q) AND QbeGen.IsImm(q2) THEN
+ 2304                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
+ 2305                   folded := QbeGen.Fold2(2, q, q2, qf)
+ 2306                 ELSIF op = SymTab.OpDiv THEN
+ 2307                   folded := QbeGen.Fold2(3, q, q2, qf)
+ 2308                 ELSIF op = SymTab.OpMod THEN
+ 2309                   folded := QbeGen.Fold2(4, q, q2, qf)
+ 2310                 END
+ 2311               END;
+ 2312               IF folded THEN QbeGen.CopyOp(qf, q)
+ 2313               ELSE
+ 2314               IF isL THEN
+ 2315                 IF SymTab.IsIntFamily(lt) THEN
+ 2316                   QbeGen.WidenLong(q, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q)
+ 2317                 END;
+ 2318                 IF SymTab.IsIntFamily(rt) THEN
+ 2319                   QbeGen.WidenLong(q2, wq); QbeGen.CopyOp(wq, q2)
+ 2320                 END;
+ 2321                 QbeGen.NewTemp(qt);
+ 2322                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
+ 2323                   QbeGen.Op3L("mul", qt, q, q2)
+ 2324                 ELSIF (op = SymTab.OpDiv)
+ 2325                    OR (op = SymTab.OpSlash) THEN
+ 2326                   QbeGen.Op3L("div", qt, q, q2)
+ 2327                 ELSE
+ 2328                   QbeGen.Op3L("rem", qt, q, q2)
+ 2329                 END
+ 2330               ELSE
+ 2331                 QbeGen.NewTemp(qt);
+ 2332                 IF op = SymTab.OpTimes THEN
+ 2333                   QbeGen.Op3("mul", qt, q, q2, isR)
+ 2334                 ELSIF (op = SymTab.OpDiv)
+ 2335                    OR (op = SymTab.OpSlash) THEN
+ 2336                   QbeGen.Op3("div", qt, q, q2, isR)
+ 2337                 ELSE
+ 2338                   QbeGen.Op3("rem", qt, q, q2, isR)
+ 2339                 END
+ 2340               END;
+ 2341               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2342               END
+ 2343             ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2344             END
+ 2345           END; .) } .
+ 2346    MulOp<VAR op: INTEGER>
+ 2347      = "*"                               (. op := SymTab.OpTimes; .)
+ 2348      | "/"                               (. op := SymTab.OpSlash; .)
+ 2349      | "DIV"                             (. op := SymTab.OpDiv; .)
+ 2350      | "MOD"                             (. op := SymTab.OpMod; .)
+ 2351      | ( "AND" | "&" )                   (. op := SymTab.OpAnd; .) .
+ 2352    Fact<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2353                                          (. VAR s: ARRAY [0 .. 255] OF CHAR;
+ 2354                                               et, dt, t2, st, ct2, et2:
+ 2355                                                 SymTab.TypeIndex;
+ 2356                                               dk: INTEGER;
+ 2357                                               qd, q2, sq, qa, qm0, qr, qt:
+ 2358                                                 QbeGen.QVal;
+ 2359                                               qn, vn: SymTab.Name;
+ 2360                                               vt: SymTab.TypeIndex;
+ 2361                                               c1, c2: INTEGER;
+ 2362                                               lo, hi: INTEGER;
+ 2363                                               isMax: BOOLEAN;
+ 2364                                               called, isHigh, sfx, isCh,
+ 2365                                               isU, uok, isStr: BOOLEAN;
+ 2366                                               ucp: INTEGER; .)
+ 2367      = integer                           (. LexString(s);
+ 2368                                             QbeGen.NormInt(s, q);
+ 2369                                             t := SymTab.IntType(); .)
+ 2370      | charConst                         (. LexString(s);
+ 2371                                             QbeGen.NormLit(s, q, isCh);
+ 2372                                             t := SymTab.CharType(); .)
+ 2373      | real                              (. LexString(s);
+ 2374                                             QbeGen.NormReal(s, q);
+ 2375                                             t := SymTab.RealType(); .)
+ 2376      | string                            (. LexString(s);
+ 2377                                             IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
+ 2378                                               t := SymTab.CharType();
+ 2379                                               QbeGen.IntStr(
+ 2380                                                 QbeGen.CharVal(s), q)
+ 2381                                             ELSE t := SymTab.NewStr();
+ 2382                                               QbeGen.DeclStr(s, q);
+ 2383                                               (* a literal's value IS its
+ 2384                                                  static descriptor address *)
+ 2385                                               QbeGen.NoteAddr(q, q)
+ 2386                                             END; .)
+ 2387      | ustring                           (. LexString(s);
+ 2388                                             QbeGen.DeclUStr(s, q, isU, ucp,
+ 2389                                               uok);
+ 2390                                             IF NOT uok THEN
+ 2391                                               SemError(234);
+ 2392                                               t := SymTab.InvalidType
+ 2393                                             ELSIF isU THEN
+ 2394                                               t := SymTab.UCharType();
+ 2395                                               QbeGen.IntStr(ucp, q)
+ 2396                                             ELSE
+ 2397                                               t := SymTab.NewUStr();
+ 2398                                               QbeGen.NoteAddr(q, q)
+ 2399                                             END; .)
+ 2400      | Design<dt, dk, qd, qn, sfx>       (. called := FALSE;
+ 2401                                             t := dt;
+ 2402                                             IF sfx THEN
+ 2403                                               IF dt =
+ 2404                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 2405                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2406                                               ELSIF (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2407                                                      SymTab.ClRecord)
+ 2408                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2409                                                      SymTab.ClSet)
+ 2410                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2411                                                      SymTab.ClArray)
+ 2412                                                  OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2413                                                      SymTab.ClClass) THEN
+ 2414                                                 QbeGen.CopyOp(qd, q)
+ 2415                                               ELSE QbeGen.ElemLoad(qd, dt,
+ 2416                                                 q)
+ 2417                                               END
+ 2418                                             ELSE QbeGen.CopyOp(qd, q)
+ 2419                                             END;
+ 2420                                             IF (dk = SymTab.KindVar)
+ 2421                                                OR (dk = SymTab.KindParam)
+ 2422                                                OR (dk =
+ 2423                                                   SymTab.KindField) THEN
+ 2424                                               IF sfx THEN
+ 2425                                                 QbeGen.NoteAddr(q, qd)
+ 2426                                               ELSE
+ 2427                                                 QbeGen.AddrOf(qn, qa);
+ 2428                                                 QbeGen.NoteAddr(q, qa)
+ 2429                                               END
+ 2430                                             ELSIF sfx
+ 2431   AND (dt #
+ 2432                                                   SymTab.InvalidType)
+ 2433   AND ((SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2434                                                    SymTab.ClArray)
+ 2435                                                   OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2436                                                       SymTab.ClSet)
+ 2437                                                   OR (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2438                                                       SymTab.ClRecord)) THEN
+ 2439                                               QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
+ 2440                                             END; .)
+ 2441        [ TypedBraceLit<dt, q>            (. t := dt; .) ]
+ 2442        [ ArgList<qn, dt, qd, TRUE, methCls, ct2, q2, called>
+ 2443                                          (. t := ct2;
+ 2444                                             QbeGen.CopyOp(q2, q); .) ]
+ 2445                                          (. IF NOT called
+ 2446   AND (dk = SymTab.KindProc) THEN
+ 2447                                               (* bare zero-arg function
+ 2448                                                  call (parentheses may be
+ 2449                                                  omitted); a proper or
+ 2450                                                  parameterised proc here
+ 2451                                                  is 230 *)
+ 2452                                               IF (SymTab.ProcNPar(qn) = 0)
+ 2453   AND (SymTab.ProcRes(qn) #
+ 2454                                                     SymTab.InvalidType) THEN
+ 2455                                                 QbeGen.Mangled(qn,
+ 2456                                                   SymTab.ProcUid(qn), qm0);
+ 2457                                                 QbeGen.CallBegin(qm0,
+ 2458                                                   SymTab.ProcRes(qn),
+ 2459                                                   SymTab.ProcDepthOf(qn),
+ 2460                                                   SymTab.IsExternal(qn));
+ 2461                                                 QbeGen.CallEnd(TRUE, q);
+ 2462                                                 t := SymTab.ProcRes(qn)
+ 2463                                               ELSE
+ 2464                                                 (* procedure used as a
+ 2465                                                    value (assign to a
+ 2466                                                    procedure variable):
+ 2467                                                    its code address *)
+ 2468                                                 t := SymTab.ProcTypeOf(qn);
+ 2469                                                 QbeGen.Mangled(qn,
+ 2470                                                   SymTab.ProcUid(qn), qm0);
+ 2471                                                 QbeGen.ProcAddr(qm0, q)
+ 2472                                               END
+ 2473                                             END; .)
+ 2474      | ( "HIGH"                          (. isHigh := TRUE; .)
+ 2475        | ( "LEN" | "LENGTH" )            (. isHigh := FALSE; .) )
+ 2476        "(" ( Design<dt, dk, qd, qn, sfx> (. isStr := FALSE;
+ 2477                                              isU := FALSE; .)
+ 2478            | string                       (. LexString(s);
+ 2479                                              isStr := TRUE;
+ 2480                                              isU := FALSE;
+ 2481                                              IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
+ 2482                                                dt := SymTab.CharType();
+ 2483                                                QbeGen.IntStr(QbeGen.CharVal(s),
+ 2484                                                  qd)
+ 2485                                              ELSE
+ 2486                                                dt := SymTab.NewStr();
+ 2487                                                QbeGen.DeclStr(s, qd);
+ 2488                                                QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
+ 2489                                              END;
+ 2490                                              dk := -1;
+ 2491                                              qn[0] := CHR(0); .)
+ 2492            | ustring                      (. LexString(s);
+ 2493                                              QbeGen.DeclUStr(s, qd, isU, ucp,
+ 2494                                                uok);
+ 2495                                              isStr := FALSE;
+ 2496                                              IF NOT uok THEN
+ 2497                                                SemError(234);
+ 2498                                                dt := SymTab.InvalidType
+ 2499                                              ELSIF isU THEN
+ 2500                                                (* one codepoint: a UCHAR;
+ 2501                                                   LEN is 1, HIGH is 0 *)
+ 2502                                                dt := SymTab.UCharType();
+ 2503                                                QbeGen.IntStr(ucp, qd)
+ 2504                                              ELSE
+ 2505                                                dt := SymTab.NewUStr();
+ 2506                                                QbeGen.NoteAddr(qd, qd)
+ 2507                                              END;
+ 2508                                              dk := -1;
+ 2509                                              qn[0] := CHR(0); .) )
+ 2510        ")"
+ 2511                                          (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
+ 2512    AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClUStr) THEN
+ 2513                                               (* UString: the count is
+ 2514                                                  the descriptor header *)
+ 2515                                               IF isHigh THEN
+ 2516                                                 QbeGen.UStrLen(qd, qr);
+ 2517                                                 QbeGen.DecQ(qr)
+ 2518                                               ELSE
+ 2519                                                 QbeGen.UStrLen(qd, qr)
+ 2520                                               END;
+ 2521                                               t := SymTab.IntType();
+ 2522                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2523                                             ELSIF (dt # SymTab.InvalidType)
+ 2524    AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClUChar) THEN
+ 2525                                               (* single UCHAR codepoint *)
+ 2526                                               IF isHigh THEN
+ 2527                                                 QbeGen.CopyOp("0", qr)
+ 2528                                               ELSE
+ 2529                                                 QbeGen.CopyOp("1", qr)
+ 2530                                               END;
+ 2531                                               t := SymTab.IntType();
+ 2532                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2533                                             ELSIF isStr THEN
+ 2534                                               (* fold: content length at
+ 2535                                                  compile time *)
+ 2536                                               IF SymTab.StrLen(s) = 3 THEN
+ 2537                                                 c1 := 1
+ 2538                                               ELSE
+ 2539                                                 c1 :=
+ 2540                                                   SymTab.StrLen(s) - 2
+ 2541                                               END;
+ 2542                                               IF isHigh THEN
+ 2543                                                 DEC(c1)
+ 2544                                               END;
+ 2545                                               QbeGen.IntStr(c1, qr);
+ 2546                                               t := SymTab.IntType();
+ 2547                                               QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2548                                             ELSIF dt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2549                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2550                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2551                                             ELSIF SymTab.ClassOf(dt) #
+ 2552                                                   SymTab.ClArray THEN
+ 2553                                               SemError(217);
+ 2554                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2555                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2556                                             ELSE
+ 2557                                               IF isHigh THEN
+ 2558                                                 IF SymTab.IsOpenArray(dt) THEN
+ 2559                                                   QbeGen.OpenHi(qd, qr)
+ 2560                                                 ELSE
+ 2561                                                   QbeGen.IntStr(
+ 2562                                                     SymTab.ArrayHi(dt), qr)
+ 2563                                                 END
+ 2564                                               ELSE
+ 2565                                                 IF SymTab.IsOpenArray(dt) THEN
+ 2566                                                   QbeGen.LoadCount(qd, qr)
+ 2567                                                 ELSE
+ 2568                                                   QbeGen.IntStr(VAL(
+ 2569                                                     INTEGER,
+ 2570                                                     SymTab.ArrayLen(dt)),
+ 2571                                                     qr)
+ 2572                                                 END
+ 2573                                               END;
+ 2574                                                t := SymTab.IntType();
+ 2575                                                QbeGen.CopyOp(qr, q)
+ 2576                                              END; .)
+ 2577      | ( "SIZE" | "TSIZE" ) "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
+ 2578                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2579                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2580                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2581                                             ELSE
+ 2582                                               QbeGen.IntStr(VAL(INTEGER,
+ 2583                                                 SymTab.ObjectSize(dt)), q);
+ 2584                                               t := SymTab.IntType()
+ 2585                                             END; .)
+ 2586      | ( "SHIFT"                         (. isMax := FALSE; .)
+ 2587        | "ROTATE"                        (. isMax := TRUE; .) )
+ 2588        "(" Expr<et, q> "," Expr<et2, q2> ")"
+ 2589                                          (. (* set shift/rotate: isMax
+ 2590                                                doubles as "rotate" *)
+ 2591                                             IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2592                                                AND (SymTab.ClassOf(et) =
+ 2593                                                   SymTab.ClSet) THEN
+ 2594                                               QbeGen.SetShift(q, q2,
+ 2595                                                 SymTab.SetWords(et),
+ 2596                                                 SymTab.SetCount(et), isMax,
+ 2597                                                 qt);
+ 2598                                               t := et;
+ 2599                                               QbeGen.CopyOp(qt, q)
+ 2600                                             ELSE SemError(230);
+ 2601                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2602                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2603                                             END; .)
+ 2604      | ( "MIN"                           (. isMax := FALSE; .)
+ 2605        | "MAX"                           (. isMax := TRUE; .) )
+ 2606        "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
+ 2607                                          (. IF (dt # SymTab.InvalidType)
+ 2608   AND (SymTab.ClassOf(dt) = SymTab.ClReal) THEN
+ 2609                                               (* REAL/LONGREAL: the
+ 2610                                                  implementation bounds *)
+ 2611                                               IF isMax THEN
+ 2612                                                 QbeGen.NormReal(
+ 2613                                                   "3.402823e38", q)
+ 2614                                               ELSE QbeGen.NormReal(
+ 2615                                                   "-3.402823e38", q)
+ 2616                                               END;
+ 2617                                               t := SymTab.RealType()
+ 2618                                             ELSIF (dt #
+ 2619                                                SymTab.InvalidType)
+ 2620   AND (SymTab.ClassOf(dt) =
+ 2621                                                   SymTab.ClLong) THEN
+ 2622                                               IF isMax THEN
+ 2623                                                 QbeGen.CopyOp(
+ 2624                                                   "9223372036854775807", q)
+ 2625                                               ELSE QbeGen.CopyOp(
+ 2626                                                   "-9223372036854775808", q)
+ 2627                                               END;
+ 2628                                               t := SymTab.LongType()
+ 2629                                             ELSIF SymTab.TypeBounds(dt, lo,
+ 2630                                                      hi) THEN
+ 2631                                               IF isMax THEN
+ 2632                                                 QbeGen.IntStr(hi, q)
+ 2633                                               ELSE QbeGen.IntStr(lo, q)
+ 2634                                               END;
+ 2635                                               t := SymTab.IntType()
+ 2636                                             ELSE SemError(230);
+ 2637                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2638                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2639                                             END; .)
+ 2640      | "ADR" "(" Design<dt, dk, qd, qn, sfx> ")"
+ 2641                                          (. IF dt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2642                                               t := SymTab.InvalidType;
+ 2643                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2644                                             ELSE
+ 2645                                               IF sfx THEN
+ 2646                                                 QbeGen.CopyOp(qd, q)
+ 2647                                               ELSIF (dk = SymTab.KindVar)
+ 2648                                                  OR (dk = SymTab.KindParam) THEN
+ 2649                                                 QbeGen.AddrOf(qn, q)
+ 2650                                               ELSE SemError(230);
+ 2651                                                 QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2652                                               END;
+ 2653                                               t := SymTab.AddrType()
+ 2654                                             END; .)
+ 2655      | "CHR" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2656                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2657   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
+ 2658                                               SemError(211) END;
+ 2659                                             t := SymTab.CharType(); .)
+ 2660      | ( "ORD" | "ORDL" ) "(" Expr<et, q> ")"
+ 2661                                          (. IF et # SymTab.InvalidType THEN
+ 2662                                               IF (SymTab.ClassOf(et) #
+ 2663                                                   SymTab.ClChar)
+ 2664   AND (SymTab.ClassOf(et) #
+ 2665                                                     SymTab.ClBool)
+ 2666   AND (SymTab.ClassOf(et) #
+ 2667                                                     SymTab.ClEnum)
+ 2668   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
+ 2669                                                 SemError(211) END
+ 2670                                             END;
+ 2671                                             t := SymTab.IntType(); .)
+ 2672      | "CAP" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2673                                          (. QbeGen.CapQ(q, qa);
+ 2674                                             QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2675                                             t := SymTab.CharType(); .)
+ 2676      | "UCHR" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2677                                          (. (* UCHR: the UCHAR constructor.
+ 2678                                                CHAR -> UCHAR (identity);
+ 2679                                                INTEGER familly -> UCHAR
+ 2680                                                (codepoint value). *)
+ 2681                                             IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2682    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClChar)
+ 2683    AND NOT SymTab.IsIntFamily(et) THEN
+ 2684                                               SemError(211) END;
+ 2685                                             t := SymTab.UCharType(); .)
+ 2686      | "CHR8" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2687                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2688    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClUChar) THEN
+ 2689                                               SemError(211) END;
+ 2690                                             QbeGen.WidenLong(q, qa);
+ 2691                                             QbeGen.CheckRange(qa, "0", "255");
+ 2692                                             t := SymTab.CharType(); .)
+ 2693      | "UORD" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2694                                          (. (* UORD(u): the codepoint as a
+ 2695                                                32-bit ordinal (INTEGER),
+ 2696                                                cf. ORD for CHAR. *)
+ 2697                                             IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2698    AND (SymTab.ClassOf(et) # SymTab.ClUChar) THEN
+ 2699                                               SemError(211) END;
+ 2700                                             t := SymTab.IntType(); .)
+ 2701      | "ABS" "(" Expr<et, q> ")"
+ 2702                                          (. IF (et # SymTab.InvalidType)
+ 2703   AND NOT SymTab.IsIntFamily(et)
+ 2704   AND (SymTab.ClassOf(et) #
+ 2705                                                  SymTab.ClReal) THEN
+ 2706                                               SemError(211)
+ 2707                                             ELSE QbeGen.AbsQ(q, qa,
+ 2708                                                    SymTab.ClassOf(et) =
+ 2709                                                      SymTab.ClReal);
+ 2710                                               QbeGen.CopyOp(qa, q)
+ 2711                                             END;
+ 2712                                             t := et; .)
+ 2713      | "VAL" "(" GetIdent<vn> "," Expr<et, q> ")"
+ 2714                                          (. IF NOT SymTab.Lookup(vn) THEN
+ 2715                                               SemError(201);
+ 2716                                               t := SymTab.InvalidType
+ 2717                                             ELSE vt := SymTab.SymType(vn);
+ 2718                                               IF vt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2719                                                 t := SymTab.InvalidType
+ 2720                                               ELSIF et =
+ 2721                                                  SymTab.InvalidType THEN
+ 2722                                                 t := vt
+ 2723                                               ELSE
+ 2724                                                 c1 := SymTab.ClassOf(et);
+ 2725                                                 c2 := SymTab.ClassOf(vt);
+ 2726                                                 IF (c1 = SymTab.ClInt)
+ 2727    AND (c2 = SymTab.ClLong) THEN
+ 2728                                                   QbeGen.WidenLong(q, qa);
+ 2729                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2730                                                   t := vt
+ 2731                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClLong)
+ 2732    AND (c2 = SymTab.ClInt) THEN
+ 2733                                                   QbeGen.NarrowLong(q, qa);
+ 2734                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2735                                                   t := vt
+ 2736                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClInt)
+ 2737    AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
+ 2738                                                   QbeGen.ConvIR(q, qa);
+ 2739                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2740                                                   t := vt
+ 2741                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClLong)
+ 2742    AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
+ 2743                                                   QbeGen.ConvLR(q, qa);
+ 2744                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2745                                                   t := vt
+ 2746                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
+ 2747    AND (c2 = SymTab.ClInt) THEN
+ 2748                                                   QbeGen.ConvRI(q, qa);
+ 2749                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2750                                                   t := vt
+ 2751                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
+ 2752    AND (c2 = SymTab.ClLong) THEN
+ 2753                                                   QbeGen.ConvRL(q, qa);
+ 2754                                                   QbeGen.CopyOp(qa, q);
+ 2755                                                   t := vt
+ 2756                                                 ELSIF ((c1 = SymTab.ClInt)
+ 2757                                                     OR (c1 =
+ 2758                                                        SymTab.ClChar)
+ 2759                                                     OR (c1 =
+ 2760                                                        SymTab.ClBool)
+ 2761                                                     OR (c1 =
+ 2762                                                        SymTab.ClEnum))
+ 2763   AND ((c2 = SymTab.ClInt)
+ 2764                                                     OR (c2 =
+ 2765                                                        SymTab.ClChar)
+ 2766                                                     OR (c2 =
+ 2767                                                        SymTab.ClBool)
+ 2768                                                     OR (c2 =
+ 2769                                                        SymTab.ClEnum)) THEN
+ 2770                                                   t := vt
+ 2771                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClPtr)
+ 2772   AND (c2 = SymTab.ClPtr) THEN
+ 2773                                                   t := vt
+ 2774                                                 ELSIF (c1 = SymTab.ClReal)
+ 2775   AND (c2 = SymTab.ClReal) THEN
+ 2776                                                   t := vt
+ 2777                                                 ELSE SemError(230);
+ 2778                                                   t := SymTab.InvalidType
+ 2779                                                 END
+ 2780                                               END
+ 2781                                             END; .)
+ 2782      | "(" Expr<et, q> ")"               (. t := et; .)
+ 2783      | SetLit<st, sq>                    (. t := st;
+ 2784                                             QbeGen.CopyOp(sq, q); .)
+ 2785      | ( "NOT" | "~" ) Fact<t2, q2>      (. IF SymTab.BoolCheck(t2) THEN
+ 2786                                               t := SymTab.BoolType()
+ 2787                                             ELSE SemError(212);
+ 2788                                               t := SymTab.InvalidType END;
+ 2789                                             IF t # SymTab.InvalidType THEN
+ 2790                                               QbeGen.NotQ(q2, q)
+ 2791                                             ELSE QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2792                                             END; .) .
+ 2793    (* Set literals are SET OF [0..255] (8 words); elements validated
+ 2794       0..255 statically when foldable (222 otherwise), runtime trap
+ 2795       for computed elements. Ranges always lower via SetRange. *)
+ 2796    SetLit<VAR t: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2797      = "{"                               (. t := SymTab.NewSet(
+ 2798                                               SymTab.NewSubR(0, 255));
+ 2799                                             QbeGen.NewSetTemp(8, q);
+ 2800                                             QbeGen.SetZero(q, 8); .)
+ 2801        [ SetElem<t, q> { "," SetElem<t, q> } ]
+ 2802        "}" .
+ 2803    (* Typed brace constructor: TypeName{ elems } — BITSET{0} (a set)
+ 2804       or ArrayName{...} (an array constructor, GNU Modula-2).  The
+ 2805       declared type sets the width (set) or element type (array). *)
+ 2806    TypedBraceLit<vt: SymTab.TypeIndex; VAR q: QbeGen.QVal>
+ 2807                                          (. VAR nw: CARDINAL;
+ 2808                                               savedCls: INTEGER; .)
+ 2809      = "{"                               (. savedCls := braceCls;
+ 2810                                             IF vt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2811                                               braceCls := -1
+ 2812                                             ELSE braceCls :=
+ 2813                                                    SymTab.ClassOf(vt)
+ 2814                                             END;
+ 2815                                             IF braceCls = SymTab.ClSet THEN
+ 2816                                               IF vt = SymTab.InvalidType THEN
+ 2817                                                 nw := 8
+ 2818                                               ELSE nw := SymTab.SetWords(vt);
+ 2819                                                 IF nw = 0 THEN nw := 8 END
+ 2820                                               END;
+ 2821                                               QbeGen.NewSetTemp(nw, q);
+ 2822                                               QbeGen.SetZero(q, nw)
+ 2823                                             ELSIF (braceCls =
+ 2824                                                    SymTab.ClArray)
+ 2825                                                OR (braceCls =
+ 2826                                                    SymTab.ClRecord)
+ 2827                                                OR (braceCls =
+ 2828                                                    SymTab.ClClass) THEN
+ 2829                                               QbeGen.CtorBegin(vt)
+ 2830                                             ELSE
+ 2831                                               IF vt # SymTab.InvalidType THEN
+ 2832                                                 SemError(230) END;
+ 2833                                               braceCls := -1
+ 2834                                             END; .)
+ 2835        [ BraceElem<vt, q> { "," BraceElem<vt, q> } ]
+ 2836        "}"                               (. IF (braceCls = SymTab.ClArray)
+ 2837                                                OR (braceCls =
+ 2838                                                   SymTab.ClRecord)
+ 2839                                                OR (braceCls =
+ 2840                                                   SymTab.ClClass) THEN
+ 2841                                               QbeGen.CtorEnd(q)
+ 2842                                             ELSIF braceCls # SymTab.ClSet THEN
+ 2843                                               QbeGen.CopyOp("0", q)
+ 2844                                             END;
+ 2845                                             braceCls := savedCls; .) .
+ 2846    BraceElem<vt: SymTab.TypeIndex; VAR sq: QbeGen.QVal>
+ 2847                                          (. VAR et, et2: SymTab.TypeIndex;
+ 2848                                               qe, q2: QbeGen.QVal;
+ 2849                                               v, v2, reps, k: INTEGER;
+ 2850                                               elem: SymTab.TypeIndex;
+ 2851                                               lo: INTEGER;
+ 2852                                               span: CARDINAL;
+ 2853                                               cl, cl2: INTEGER;
+ 2854                                               hasR, hasB: BOOLEAN; .)
+ 2855      =                                   (. hasR := FALSE; hasB := FALSE; .)
+ 2856        Expr<et, qe>
+ 2857        [ ".." Expr<et2, q2>              (. hasR := TRUE; .) ]
+ 2858        [ "BY" Expr<et2, q2>              (. hasB := TRUE; .) ]
+ 2859                                          (. IF braceCls = SymTab.ClSet THEN
+ 2860                                               IF hasB THEN SemError(230) END;
+ 2861                                               lo := SymTab.SetBaseLo(vt);
+ 2862                                               span := SymTab.SetCount(vt);
+ 2863                                               IF (et = SymTab.InvalidType)
+ 2864                                                  OR (hasR AND (et2 =
+ 2865                                                     SymTab.InvalidType)) THEN
+ 2866                                               ELSE cl :=
+ 2867                                                      SymTab.ClassOf(et);
+ 2868                                                 IF hasR THEN
+ 2869                                                   cl2 :=
+ 2870                                                     SymTab.ClassOf(et2)
+ 2871                                                 ELSE cl2 := SymTab.ClInt
+ 2872                                                 END;
+ 2873                                                 IF NOT SymTab.SetElemClassOk(cl)
+ 2874                                                    OR (hasR AND NOT
+ 2875                                                       SymTab.SetElemClassOk(cl2))
+ 2876                                                 THEN
+ 2877                                                   SemError(222)
+ 2878                                                 ELSIF hasR
+ 2879   AND SymTab.ConstInt(qe, v)
+ 2880   AND SymTab.ConstInt(q2,
+ 2881                                                       v2)
+ 2882   AND ((v < lo)
+ 2883                                                       OR (v2 < lo)
+ 2884                                                       OR (v >= lo +
+ 2885                                                          VAL(INTEGER, span))
+ 2886                                                       OR (v2 >= lo +
+ 2887                                                          VAL(INTEGER, span))
+ 2888                                                       OR (v > v2)) THEN
+ 2889                                                   SemError(222)
+ 2890                                                  ELSIF hasR THEN
+ 2891                                                    QbeGen.SetRange(sq, qe, q2,
+ 2892                                                      lo, span)
+ 2893                                                  ELSIF SymTab.ConstInt(qe,
+ 2894                                                          v)
+ 2895   AND ((v < lo)
+ 2896                                                        OR (v >= lo +
+ 2897                                                           VAL(INTEGER,
+ 2898                                                             span))) THEN
+ 2899                                                    SemError(222)
+ 2900                                                  ELSE QbeGen.SetBit(sq, qe,
+ 2901                                                    lo, span)
+ 2902                                                 END
+ 2903                                               END
+ 2904                                             ELSIF (braceCls = SymTab.ClArray)
+ 2905                                                OR (braceCls =
+ 2906                                                   SymTab.ClRecord)
+ 2907                                                OR (braceCls =
+ 2908                                                   SymTab.ClClass) THEN
+ 2909                                               IF hasR THEN SemError(230) END;
+ 2910                                               reps := 1;
+ 2911                                               IF hasB THEN
+ 2912                                                 IF SymTab.ConstInt(q2, v2)
+ 2913   AND (v2 >= 1) THEN
+ 2914                                                   reps := v2
+ 2915                                                 ELSE SemError(230)
+ 2916                                                 END
+ 2917                                               END;
+ 2918                                               k := 0;
+ 2919                                               WHILE k < reps DO
+ 2920                                                 QbeGen.CtorElem(qe);
+ 2921                                                 INC(k)
+ 2922                                               END
+ 2923                                             END; .) .
+ 2924    SetElem<st: SymTab.TypeIndex; sq: QbeGen.QVal>         (. VAR et, et2: SymTab.TypeIndex;
+ 2925                                               qe, q2: QbeGen.QVal;
+ 2926                                               v, v2: INTEGER;
+ 2927                                               lo: INTEGER;
+ 2928                                               span: CARDINAL;
+ 2929                                               cl, cl2: INTEGER;
+ 2930                                               hasR: BOOLEAN; .)
+ 2931      =                                   (. hasR := FALSE; .)
+ 2932        Expr<et, qe>
+ 2933        [ ".." Expr<et2, q2>              (. hasR := TRUE; .) ]
+ 2934                                          (. lo := SymTab.SetBaseLo(st);
+ 2935                                             span := SymTab.SetCount(st);
+ 2936                                             IF (et = SymTab.InvalidType)
+ 2937                                                OR (hasR AND (et2 =
+ 2938                                                   SymTab.InvalidType)) THEN
+ 2939                                             ELSE cl :=
+ 2940                                                    SymTab.ClassOf(et);
+ 2941                                               IF hasR THEN
+ 2942                                                 cl2 :=
+ 2943                                                   SymTab.ClassOf(et2)
+ 2944                                               ELSE cl2 := SymTab.ClInt
+ 2945                                               END;
+ 2946                                               IF NOT SymTab.SetElemClassOk(cl)
+ 2947                                                  OR (hasR AND NOT
+ 2948                                                     SymTab.SetElemClassOk(cl2))
+ 2949                                               THEN
+ 2950                                                 SemError(222)
+ 2951                                               ELSIF hasR
+ 2952   AND SymTab.ConstInt(qe, v)
+ 2953   AND SymTab.ConstInt(q2,
+ 2954                                                     v2)
+ 2955   AND ((v < lo)
+ 2956                                                     OR (v2 < lo)
+ 2957                                                     OR (v >= lo +
+ 2958                                                        VAL(INTEGER, span))
+ 2959                                                     OR (v2 >= lo +
+ 2960                                                        VAL(INTEGER, span))
+ 2961                                                     OR (v > v2)) THEN
+ 2962                                                 SemError(222)
+ 2963                                                ELSIF hasR THEN
+ 2964                                                  QbeGen.SetRange(sq, qe, q2,
+ 2965                                                    lo, span)
+ 2966                                                ELSIF SymTab.ConstInt(qe,
+ 2967                                                        v)
+ 2968   AND ((v < lo)
+ 2969                                                      OR (v >= lo +
+ 2970                                                         VAL(INTEGER,
+ 2971                                                           span))) THEN
+ 2972                                                  SemError(222)
+ 2973                                                ELSE QbeGen.SetBit(sq, qe,
+ 2974                                                  lo, span)
+ 2975                                               END
+ 2976                                             END; .) .
+ 2977    GetIdent<VAR n: SymTab.Name>
+ 2978      = ident                             (. LexName(n); .) .
+ 2979  
+ 2980  END M2.
 
     0 errors
 
 
 Statistics:
 
-  nr of terminals:       100 (limit   400)
-  nr of non-terminals:    83 (limit   210)
-  nr of pragmas:           0 (limit   400)
-  nr of symbolnodes:     183 (limit   500)
-  nr of graphnodes:      987 (limit  1500)
+  nr of terminals:       104 (limit   400)
+  nr of non-terminals:    84 (limit   210)
+  nr of pragmas:           0 (limit   396)
+  nr of symbolnodes:     188 (limit   500)
+  nr of graphnodes:     1014 (limit  1500)
   nr of conditionsets:    11 (limit   100)
   nr of charactersets:    15 (limit   250)
 

+ 18 - 0
compiler/src/QbeGen.def

@@ -129,6 +129,15 @@ PROCEDURE InitStack (addr: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER);
 PROCEDURE ArgClass (t: INTEGER): CHAR;
 (* Formal/actual class for call emission. *)
 
+PROCEDURE CArg (q: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER; VAR out: QVal;
+                VAR cls: CHAR);
+(* Prepare actual q (of type t) for a C varargs callee: a string or
+   CHAR array becomes descriptor+8 (a C char pointer); otherwise q
+   passes through by its natural class. *)
+PROCEDURE CArgAdd (q: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER; VAR out: QVal;
+                   VAR cls: CHAR);
+(* Like CArg but appends the actual to the pending call. *)
+
 PROCEDURE LocFull (): BOOLEAN;
 (* TRUE past 64 locals in the current scope (→ 233). *)
 
@@ -366,6 +375,15 @@ PROCEDURE SetZero (addr: ARRAY OF CHAR; words: CARDINAL);
 PROCEDURE SetBit (addr: ARRAY OF CHAR; val: ARRAY OF CHAR;
                    lo: INTEGER; span: CARDINAL);
 (* ORs one element in: bit = val - lo, trapped outside [0, span). *)
+PROCEDURE SetClearBit (addr: ARRAY OF CHAR; val: ARRAY OF CHAR;
+                       lo: INTEGER; span: CARDINAL);
+(* ANDs one element out (EXCL): bit = val - lo, trapped outside
+   [0, span). *)
+PROCEDURE SetShift (src: ARRAY OF CHAR; n: ARRAY OF CHAR;
+                    words: CARDINAL; span: CARDINAL; isRot: BOOLEAN;
+                    VAR q: QVal);
+(* q := src shifted (SHIFT) or rotated (ROTATE) by n bit positions
+   (a new set temp). *)
 
 PROCEDURE SetRange (addr: ARRAY OF CHAR; a: ARRAY OF CHAR;
                      b: ARRAY OF CHAR; lo: INTEGER; span: CARDINAL);

+ 122 - 1
compiler/src/QbeGen.mod

@@ -623,7 +623,9 @@ PROCEDURE DeclConst (name: ARRAY OF CHAR; val: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER);
     IF (cls = SymTab.ClStr) OR NOT IsImm(val) THEN
       DataLine(mang, FALSE, "0"); RETURN
     END;
-    IF cls = SymTab.ClReal THEN
+    IF cls = SymTab.ClLong THEN
+      DataLineL(mang, val)
+    ELSIF cls = SymTab.ClReal THEN
       (* This qbe accepts only integer/zero literals in "data":
          non-zero REALs flush at BeginBody. *)
       DataLine(mang, TRUE, "0");
@@ -1248,6 +1250,26 @@ PROCEDURE ArgClass (t: INTEGER): CHAR;
     RETURN ResClass(t)
   END ArgClass;
 
+PROCEDURE CArg (q: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER; VAR out: QVal;
+                VAR cls: CHAR);
+  BEGIN
+    cls := ArgClass(t);
+    IF SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClStr THEN
+      NewTemp(out); Op3L("add", out, q, "8"); cls := "l"
+    ELSIF (SymTab.ClassOf(t) = SymTab.ClArray)
+       AND SymTab.IsCharArray(t) THEN
+      NewTemp(out); Op3L("add", out, q, "8"); cls := "l"
+    ELSE Cpy(out, q)
+    END
+  END CArg;
+
+PROCEDURE CArgAdd (q: ARRAY OF CHAR; t: INTEGER; VAR out: QVal;
+                   VAR cls: CHAR);
+  BEGIN
+    CArg(q, t, out, cls);
+    IF NOT CallArg(out, cls) THEN END
+  END CArgAdd;
+
 (* ---------------- temporaries and operators ---------------- *)
 
 PROCEDURE NewTemp (VAR t: QVal);
@@ -2168,6 +2190,105 @@ PROCEDURE SetBit (addr: ARRAY OF CHAR; val: ARRAY OF CHAR;
     W("  storew "); W(wn); W(", "); WL(wa)
   END SetBit;
 
+PROCEDURE SetClearBit (addr: ARRAY OF CHAR; val: ARRAY OF CHAR;
+                       lo: INTEGER; span: CARDINAL);
+(* ANDs one element out: off = val - lo trapped in [0, span). *)
+  VAR off, offL, hiS, loS: QVal;
+    wi, bi, wil, off4, wa, wcur, m, nm, wn: QVal;
+  BEGIN
+    NewTemp(off);
+    IntStr(lo, loS);
+    Op3("sub", off, val, loS, FALSE);
+    WidenIndex(off, offL);
+    IntStr(VAL(INTEGER, span) - 1, hiS);
+    CheckRange(offL, "0", hiS);
+    NewTemp(wi);
+    Op3("shr", wi, off, "5", FALSE);
+    NewTemp(bi);
+    Op3("and", bi, off, "31", FALSE);
+    WidenIndex(wi, wil);
+    NewTemp(off4);
+    Op3L("mul", off4, wil, "4");
+    NewTemp(wa);
+    Op3L("add", wa, addr, off4);
+    NewTemp(m);
+    Op3("shl", m, "1", bi, FALSE);
+    NewTemp(nm);
+    Op3("xor", nm, m, "-1", FALSE);
+    NewTemp(wcur);
+    W("  "); W(wcur); W(" =w loadw "); WL(wa);
+    NewTemp(wn);
+    Op3("and", wn, wcur, nm, FALSE);
+    Revive;
+    W("  storew "); W(wn); W(", "); WL(wa)
+  END SetClearBit;
+
+PROCEDURE SetShift (src: ARRAY OF CHAR; n: ARRAY OF CHAR;
+                    words: CARDINAL; span: CARDINAL; isRot: BOOLEAN;
+                    VAR q: QVal);
+(* Bit-by-bit shift/rotate by a runtime amount n over [0, span);
+   bits that leave the span are dropped (SHIFT) or wrapped (ROTATE). *)
+  VAR out, nn, sp, hi, i: QVal;
+    wi, bi, wil, off4, wa, m, t, bit, nzb: QVal;
+    j, c, cs, jw: QVal;
+    ok1, ok2, ok, wj, bj, wjl, o2, wb2, mm, mm2, mm3: QVal;
+    wcur, wn, ip1: QVal;
+    ltop, lbody, lend: QVal;
+  BEGIN
+    NewSetTemp(words, out);
+    SetZero(out, words);
+    Cpy(nn, n);
+    IntStr(VAL(INTEGER, span), sp);
+    IntStr(VAL(INTEGER, span) - 1, hi);
+    IF isRot THEN
+      NewTemp(j);   Op3("rem", j, n, sp, FALSE);
+      NewTemp(ok1); Op3("add", ok1, j, sp, FALSE);
+      NewTemp(cs);  Op3("rem", cs, ok1, sp, FALSE);
+      Cpy(nn, cs)
+    END;
+    NewTemp(i);   Op3("add", i, "0", "0", FALSE);
+    NewLabel(ltop); NewLabel(lbody); NewLabel(lend);
+    EmitLabel(ltop);
+    NewTemp(c); Op3("cslew", c, i, hi, FALSE);
+    Jnz(c, lbody, lend);
+    EmitLabel(lbody);
+    NewTemp(wi);   Op3("shr", wi, i, "5", FALSE);
+    NewTemp(bi);   Op3("and", bi, i, "31", FALSE);
+    WidenIndex(wi, wil);
+    NewTemp(off4); Op3L("mul", off4, wil, "4");
+    NewTemp(wa);   Op3L("add", wa, src, off4);
+    NewTemp(m);    Op3("shl", m, "1", bi, FALSE);
+    NewTemp(t);    W("  "); W(t); W(" =w loadw "); WL(wa);
+    NewTemp(bit);  Op3("and", bit, t, m, FALSE);
+    NewTemp(nzb);  Op3("cnew", nzb, bit, "0", FALSE);
+    NewTemp(j);    Op3("add", j, i, nn, FALSE);
+    IF isRot THEN
+      NewTemp(c);  Op3("csgew", c, j, sp, FALSE);
+      NewTemp(cs); Op3("mul", cs, c, sp, FALSE);
+      NewTemp(jw); Op3("sub", jw, j, cs, FALSE);
+      Cpy(j, jw)
+    END;
+    NewTemp(ok1);  Op3("csgew", ok1, j, "0", FALSE);
+    NewTemp(ok2);  Op3("cslew", ok2, j, hi, FALSE);
+    NewTemp(ok);   Op3("and", ok, ok1, ok2, FALSE);
+    NewTemp(wj);   Op3("shr", wj, j, "5", FALSE);
+    NewTemp(bj);   Op3("and", bj, j, "31", FALSE);
+    WidenIndex(wj, wjl);
+    NewTemp(o2);   Op3L("mul", o2, wjl, "4");
+    NewTemp(wb2);  Op3L("add", wb2, out, o2);
+    NewTemp(mm);   Op3("shl", mm, "1", bj, FALSE);
+    NewTemp(mm2);  Op3("mul", mm2, mm, nzb, FALSE);
+    NewTemp(mm3);  Op3("mul", mm3, mm2, ok, FALSE);
+    NewTemp(wcur); W("  "); W(wcur); W(" =w loadw "); WL(wb2);
+    NewTemp(wn);   Op3("or", wn, wcur, mm3, FALSE);
+    Revive;
+    W("  storew "); W(wn); W(", "); WL(wb2);
+    Op3("add", i, i, "1", FALSE);
+    Jmp(ltop);
+    EmitLabel(lend);
+    Cpy(q, out)
+  END SetShift;
+
 PROCEDURE SetRange (addr: ARRAY OF CHAR; a: ARRAY OF CHAR;
                      b: ARRAY OF CHAR; lo: INTEGER; span: CARDINAL);
   VAR al, bl, hiS: QVal;

+ 12 - 0
compiler/src/SymTab.def

@@ -173,6 +173,12 @@ PROCEDURE MarkExternal (link: ARRAY OF CHAR);
    to the C symbol `link`, or to the procedure's own name if ''). *)
 
 PROCEDURE IsExternal (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
+(* TRUE for an EXTERNAL procedure. *)
+PROCEDURE DeclareCProc (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
+(* Enter name as an intrinsic external C procedure (varargs, no
+   result): FROM libc IMPORT. *)
+PROCEDURE Varargs (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
+(* TRUE when the named procedure is a C-varargs intrinsic. *)
 PROCEDURE ProcLink (name: ARRAY OF CHAR; VAR link: Name): BOOLEAN;
 (* External-procedure query/link lookup (link name of the named
    visible procedure). *)
@@ -424,6 +430,9 @@ PROCEDURE ForwardType (name: ARRAY OF CHAR): TypeIndex;
    the later TypeItem via SetTarget). InvalidType when the name is
    already known or forward references are not permitted. *)
 
+PROCEDURE IsUnresolved (t: TypeIndex): BOOLEAN;
+(* TRUE for a forward placeholder whose target is not yet declared. *)
+
 PROCEDURE IntType (): TypeIndex;
 PROCEDURE UCharType (): TypeIndex;
 (* UCHAR: 32-bit Unicode codepoint (QBE w). *)
@@ -562,6 +571,9 @@ PROCEDURE EqCheck (l, r: TypeIndex): BOOLEAN;
 (* = # compatibility, also reused for CASE label matching. *)
 
 PROCEDURE InCheck (l, set: TypeIndex): BOOLEAN;
+(* Membership `l IN set`. *)
+PROCEDURE SetElemClassOk (c: INTEGER): BOOLEAN;
+(* TRUE for an element class acceptable in a set constructor. *)
 PROCEDURE SetElemCheck (first, elem: TypeIndex): BOOLEAN;
 PROCEDURE SetFor (elem: TypeIndex): TypeIndex;
 (* Fresh SET OF elem descriptor for set literals. *)

+ 77 - 4
compiler/src/SymTab.mod

@@ -49,6 +49,7 @@ TYPE
     hasBody : BOOLEAN;  (* KindProc: a body was resumed/emitted *)
     ext   : BOOLEAN;    (* KindProc: EXTERNAL (no body emitted) *)
     link  : Name;       (* KindProc: external link (C) name *)
+    varargs : BOOLEAN;  (* KindProc: C varargs (FROM libc IMPORT) *)
     sym   : Name;       (* base symbol name (differs from name for
                            qualified aliases) *)
     mod   : Name;       (* defining module (for QBE global names) *)
@@ -288,6 +289,8 @@ PROCEDURE RawEnter (name: ARRAY OF CHAR; kind: INTEGER): SymPtr;
     node^.right := NIL;
     node^.val[0] := CHR(0);
     node^.fsnap := FALSE;   (* no DEFINITION signature snapshotted *)
+    node^.ext := FALSE;
+    node^.varargs := FALSE;
     IF NOT TreeInsert(curScope, node) THEN RETURN NIL END;
     RETURN node
   END RawEnter;
@@ -981,9 +984,13 @@ PROCEDURE SetSpan (t: TypeIndex; VAR lo, n: INTEGER): BOOLEAN;
     IF r = InvalidType THEN RETURN FALSE END;
     IF tform[r] = FBool THEN lo := 0; n := 2; RETURN TRUE END;
     IF tform[r] = FChar THEN lo := 0; n := 256; RETURN TRUE END;
+    IF tform[r] = FEnum THEN
+      IF tenum[r] = 0 THEN RETURN FALSE END;
+      lo := 0; n := VAL(INTEGER, tenum[r]); RETURN TRUE
+    END;
     IF (tform[r] = FSub) AND (tref[r] = InvalidType)
  AND SubBounds(b, blo, bhi) AND (bhi >= blo)
- AND (bhi - blo < 256) THEN
+ AND (bhi - blo < 65536) THEN
       lo := blo; n := bhi - blo + 1; RETURN TRUE
     END;
     RETURN FALSE
@@ -1885,6 +1892,39 @@ PROCEDURE EnterProc (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
     RETURN TRUE
   END EnterProc;
 
+PROCEDURE DeclareCProc (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
+(* Enter name in the current scope as an external C procedure with a
+   permissive (varargs, no-result) signature.  Used for intrinsic
+   `FROM libc IMPORT ...`; not pushed as the current proc. *)
+  VAR node: SymPtr;
+  BEGIN
+    node := RawEnter(name, KindProc);
+    IF node = NIL THEN RETURN FALSE END;
+    node^.rslt := InvalidType;
+    node^.plink := NIL;
+    node^.isVar := FALSE;
+    node^.fwd := FALSE;
+    node^.virt := FALSE;
+    node^.ext := TRUE;
+    node^.varargs := TRUE;
+    node^.fsnap := FALSE;
+    Assign(node^.link, name);
+    node^.uid := nextUid; INC(nextUid);
+    node^.fdep := nProc;
+    node^.vslot := -1;
+    node^.hasBody := TRUE;
+    RETURN TRUE
+  END DeclareCProc;
+
+PROCEDURE Varargs (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
+(* TRUE for a C-varargs procedure (its calls skip arity/type checks). *)
+  VAR node: SymPtr;
+  BEGIN
+    node := Find(name);
+    IF node = NIL THEN RETURN FALSE END;
+    RETURN node^.varargs
+  END Varargs;
+
 PROCEDURE ResumeProc (name: ARRAY OF CHAR): BOOLEAN;
 (* Resumes a DEFINITION procedure heading for its IMPLEMENTATION
    body.  The definition's signature (result type, formals in order,
@@ -2292,11 +2332,25 @@ PROCEDURE EndTypeBlock;
     IF typeBlockDepth > 0 THEN DEC(typeBlockDepth) END
   END EndTypeBlock;
 
+PROCEDURE IsUnresolved (t: TypeIndex): BOOLEAN;
+  VAR r: TypeIndex;
+  BEGIN
+    IF (t < 0) OR (t >= VAL(INTEGER, nTypes)) THEN RETURN FALSE END;
+    r := t;
+    RETURN (tform[r] = FAlias) AND (tref[r] = InvalidType)
+  END IsUnresolved;
+
 PROCEDURE ForwardType (name: ARRAY OF CHAR): TypeIndex;
+(* Registers an undeclared type name as an opaque placeholder that a
+   later TYPE declaration completes.  Active inside a TYPE block, and
+   at module declaration level (so a global may reference a type
+   declared further down). *)
   VAR node: SymPtr;
     t: TypeIndex;
   BEGIN
-    IF typeBlockDepth = 0 THEN RETURN InvalidType END;
+    IF (typeBlockDepth = 0) AND (nProc > 0) THEN
+      RETURN InvalidType
+    END;
     node := Find(name);
     IF node # NIL THEN
       IF node^.kind = KindType THEN RETURN node^.typ END;
@@ -2781,6 +2835,13 @@ PROCEDURE OrdCheck (l, r: TypeIndex): BOOLEAN;
     RETURN FALSE
   END OrdCheck;
 
+PROCEDURE SetElemClassOk (c: INTEGER): BOOLEAN;
+(* TRUE for an element class acceptable in a set constructor. *)
+  BEGIN
+    RETURN (c = ClInt) OR (c = ClChar) OR (c = ClBool)
+        OR (c = ClEnum) OR (c = ClUChar)
+  END SetElemClassOk;
+
 PROCEDURE InCheck (l, set: TypeIndex): BOOLEAN;
   VAR rs, b: TypeIndex;
   BEGIN
@@ -2793,10 +2854,11 @@ PROCEDURE InCheck (l, set: TypeIndex): BOOLEAN;
     IF (ClassOf(l) = ClChar) AND (ClassOf(b) = ClChar) THEN
       RETURN TRUE
     END;
-    (* lenient: small int/char/bool tested against suitable sets;
+    (* lenient: small int/char/bool/enum tested against suitable sets;
        the span trap decides out-of-range at runtime *)
     IF ((ClassOf(l) = ClInt) OR (ClassOf(l) = ClChar)
-        OR (ClassOf(l) = ClBool)) AND (SetWords(set) > 0) THEN
+        OR (ClassOf(l) = ClBool) OR (ClassOf(l) = ClEnum))
+       AND (SetWords(set) > 0) THEN
       RETURN TRUE
     END;
     RETURN FALSE
@@ -2885,6 +2947,17 @@ PROCEDURE Init;
     Predef("LONGADDR", KindPredef, dAddr);
     Predef("PROC", KindPredef, dAddr);
     Predef("LOC", KindPredef, dAddr);
+    (* gm2 sized/scalar names (mapped onto V3's families) *)
+    Predef("LONGCARD", KindPredef, dLong);
+    Predef("SHORTREAL", KindPredef, dReal);
+    Predef("INTEGER8", KindPredef, dInt);
+    Predef("INTEGER16", KindPredef, dInt);
+    Predef("INTEGER32", KindPredef, dInt);
+    Predef("INTEGER64", KindPredef, dLong);
+    Predef("CARDINAL8", KindPredef, dCard);
+    Predef("CARDINAL16", KindPredef, dCard);
+    Predef("CARDINAL32", KindPredef, dCard);
+    Predef("CARDINAL64", KindPredef, dLong);
     Predef("NIL", KindConst, dNil)
   END Init;
 

+ 10 - 0
compiler/tests/t_fwdtype.mod

@@ -0,0 +1,10 @@
+MODULE tfwdtype;
+// Module-level forward type reference: a global whose type is declared
+// further down (emission deferred until the TYPE completes).
+VAR g : Later;
+TYPE Later = RECORD x, y : INTEGER END;
+VAR ExitCode : INTEGER;
+BEGIN
+  g.x := 40; g.y := 2;
+  ExitCode := g.x + g.y
+END tfwdtype.

+ 8 - 0
compiler/tests/t_libc.mod

@@ -0,0 +1,8 @@
+MODULE tlibc;
+// FROM libc: intrinsic permissive external (printf/exit bind to C).
+FROM libc IMPORT printf, exit;
+VAR ExitCode : INTEGER;
+BEGIN
+  printf("tlibc %d\n", 42);
+  exit(42)
+END tlibc.

+ 9 - 0
compiler/tests/t_minmax2.mod

@@ -0,0 +1,9 @@
+MODULE tminmax2;
+// MIN/MAX over REAL/LONGINT and gm2 sized type names.
+VAR r : REAL; l : LONGINT; a : LONGCARD; k : INTEGER32;
+VAR ExitCode : INTEGER;
+BEGIN
+  r := MAX(REAL); l := MAX(LONGINT); a := 5; k := 7;
+  IF (r > 0.0) AND (l > 0) AND (a = 5) AND (k = 7) THEN ExitCode := 42
+  ELSE ExitCode := 1 END
+END tminmax2.

+ 15 - 0
compiler/tests/t_setops.mod

@@ -0,0 +1,15 @@
+MODULE tsetops;
+// SET OF enum + SET OF char-range, INCL/EXCL, SHIFT/ROTATE.
+TYPE Colour = (Blue, Red, Green, White);
+     CS = SET OF Colour;
+     Chars = SET OF ['A'..'z'];
+VAR x : CS; c : Chars; r : CS;
+VAR ExitCode : INTEGER;
+BEGIN
+  x := CS {};
+  INCL(x, Red); INCL(x, Blue); EXCL(x, Red);
+  c := Chars {'A'};
+  r := SHIFT(CS {Blue}, 1);          (* {Blue}(bit 0) -> {Red}(bit 1) *)
+  IF (Blue IN x) AND NOT (Red IN x) AND ('A' IN c) AND (Red IN r)
+  THEN ExitCode := 42 ELSE ExitCode := 1 END
+END tsetops.

+ 107 - 0
docs/analysis_gaps.md

@@ -0,0 +1,107 @@
+# m2compiler-V3 — gap analysis (2026-09-30)
+
+Suite **165/165**, self-hosting fixpoint OK (2,745,278 bytes).
+Corpus at this point (with `$V3_LIBS`):
+
+| corpus | compile-OK | CRASH | LANG |
+| --- | --- | --- | --- |
+| gm2 testsuite (612) | 376 | 0 | 227 |
+| gm2 stdlib (336) | 124 | 0 | 212 |
+
+Failure taxonomy (testsuite, per file): `undeclared identifier` 65,
+`not supported yet` 43, `invalid call` 25, `incompatible assignment`
+25, `ident expected` 8, `invalid ImpName` 7.
+
+## 6. Fixed today (items 1–5)
+
+1. **`FROM libc` intrinsic** — `printf`/`exit`/… import as permissive
+   external C procedures (varargs, no result) and bind to the C
+   symbols; string/CHAR-array actuals pass as `descriptor+8`.  This
+   removed the dominant undeclared bucket (136 → 65 files).
+2. **`SET OF enum` and `SET OF <char-range>`** (plus enum subranges
+   `[a..d]`, `ARRAY [FALSE..TRUE]`), and the set span limit lifted
+   256 → 65536.
+3. **`MIN`/`MAX` for REAL/LONGREAL/LONGINT** and gm2 sized names
+   (`LONGCARD`, `SHORTREAL`, `INTEGER8/16/32/64`, `CARDINAL8/…`).
+4. **SYSTEM/PIM set builtins** — `INCL`/`EXCL` (statements) and
+   `SHIFT`/`ROTATE` (expressions), bit-by-bit over a runtime amount.
+5. **Module-level forward type references** — a global may name a type
+   declared further down; its emission is deferred until the TYPE
+   block completes (TYPE-block forwards already worked).
+
+
+## 1. Language features genuinely missing
+
+Ranked by corpus impact (each verified by a failing file or a probe):
+
+1. **Sets over enumerations and CHAR ranges** — `SET OF <enum>` and
+   `SET OF ['A'..'z']` are `230`.  Only `bool`/`char`/integer subrange
+   bases are accepted.  (`goodifin.mod`, `charset2.mod`, `enum3.mod`.)
+2. **`MIN`/`MAX` for REAL/LONGREAL/LONGINT** — only ordinal types,
+   arrays and sets are handled; `MAX(REAL)` / `MIN(LONGINT)` are `230`.
+   (`maxreal.mod`, `minmaxreal2.mod`, `longmm.mod`, `constcast.mod`.)
+3. **gm2 sized types** — `LONGCARD`, `SHORTREAL`, `INTEGER8/16/32/64`,
+   `CARDINAL8/16/32/64`, `LONGWORD` undeclared.
+4. **SYSTEM builtins** — `SHIFT`, `INCL`, `EXCL`, `ROTATE`, `LOC`,
+   sized-bit names (`INCL`/`EXCL`/`SHIFT` recur).
+5. **Enum subranges / BOOLEAN bounds** — `[a..d]`,
+   `ARRAY [FALSE..TRUE] …` are `230`.
+6. **`String`** (gm2 magic type) — used throughout the stdlib corpus.
+7. **`GOTO` + labels** — parse error.
+8. **Whole-variant-record assignment/equality** — deliberately `236`.
+9. **Nested local `MODULE`** — parsed, not lowered.
+10. **Result suffixes** `F()^`.
+11. **Generics** — not started (`docs/analysis_generics.md`).
+12. **Coroutines / processes** (`NEWPROCESS`/`TRANSFER`/`IOTRANSFER`).
+13. **Multiple inheritance** — deliberately out of scope (`docs/OOP.txt`).
+14. **Recursive `DISPOSE`** (shallow today) and `runtime/syslib/Trap`
+    (traps are `$abort`, rc 134).
+
+Procedure types and indirect calls do work (`t_proctype` passes);
+`docs/features.md` still lists them as ⏸ — stale.
+
+## 2. Library
+
+- **gm2-only modules V3 lacks**: `String`, `StrIO`, `RealStr`/`WholeStr`,
+  `LongIO`/`LongMath`/`LongStr`, the `InOut`/`StdIO`/`STextIO`/
+  `SWholeIO`/`SIOResult` family, `IOConsts`, `Termination`,
+  `StdChans`/`StreamFile`/`FIO`, `SysStorage`, `wrapclock`/`time`,
+  `ChanConsts`/`GenDevIF`/`DeviceTablePtr` (the gm2 device/IO framework).
+- **`FROM libc IMPORT printf, exit`** — no intrinsic `libc` module;
+  this is the largest `undeclared identifier` bucket (163 + 141
+  occurrences) and is not a real language gap.
+
+## 3. Architecture / robustness
+
+- **No AST, single pass.**  Declaration-before-use is enforced, so
+  forward references in `CONST`/expressions fail (e.g. `arraycons3.mod`
+  declares `TYPE` after the `CONST` constructor and is rejected).  Only
+  `FORWARD` procedures and `ForwardType` are tolerated.
+- **Single image only** — no per-module object emission, no import
+  cycles.
+- **Driver robustness** — `M2` exits 0 even with errors (harnesses parse
+  the `.LST` verdict) and aborts on a missing input file.
+- **Fixed-size tables** — 64 formals/locals (233 past that), 64 call
+  args, 256 VAR-actual note entries, 4096 string literals, 256 pooled
+  constructors, 8 constructor levels, 4 MiB image buffer.
+- **Weak error recovery** — one bad token cascades into `ident
+  expected` / `'END' expected`.
+
+## 4. Deliberate dialect choices (not gaps)
+
+Classic identifiers (no `_`), `#` not `<>`, no octal `B`/`C`, `0x`-only
+hex, `NOT`/`AND`/`OR` only, TopSpeed legacy isolated in the sidecar.
+
+## 5. Biggest wins (all five landed today — see §6)
+
+1. ~~**`FROM libc` intrinsic**~~ ✅
+2. ~~**`SET OF enum` + `SET OF char-range`**~~ ✅
+3. ~~**`MIN`/`MAX` for REAL/LONGINT** + **gm2 sized types**~~ ✅
+4. ~~**SYSTEM `INCL`/`EXCL`/`SHIFT`/`ROTATE`**~~ ✅
+5. ~~**Forward type references**~~ ✅ (module-level globals; TYPE-block
+   forwards already worked)
+
+Remaining after today: `String`, `GOTO`/labels, variant-record
+assignment, nested-`MODULE` lowering, result suffixes, generics,
+coroutines, multiple inheritance (deliberate); `ADDRESS`↔pointer
+assignment; and the library holes in §2.

+ 12 - 2
docs/features.md

@@ -1,4 +1,4 @@
-# m2compiler-V3 — feature status (at `v3-ctor-gaps`, 161/161 green)
+# m2compiler-V3 — feature status (at `v3-gaps-1-5`, 165/165 green)
 
 Pipeline: Coco/R `M2.atg` (1748 lines, 73 productions) → `gm2`-built
 `M2` → QBE `.ssa` → `qbe` → `cc` → run. `SymTab.mod` 1623 lines,
@@ -34,7 +34,17 @@ Legend: ✅ done · 🔄 partial · ⏸ not started / deferred.
   string concatenation folded into a `CHAR`-array element, included.
 - ✅ Index-type arrays `ARRAY <ordinalType> OF T`; enum values usable
   as array indices.
-- ✅ `MIN`/`MAX` over any ordinal type, array or set.
+- ✅ `MIN`/`MAX` over any ordinal type, array or set; REAL/LONGREAL
+  and LONGINT bounds too.
+- ✅ gm2 sized/scalar names: `LONGCARD`, `SHORTREAL`,
+  `INTEGER8/16/32/64`, `CARDINAL8/16/32/64`.
+- ✅ `FROM libc IMPORT printf, exit, …`: intrinsic permissive external
+  C procedures (varargs, no result); string/CHAR-array actuals pass as
+  `descriptor+8`.
+- ✅ Set builtins `INCL`/`EXCL` and `SHIFT`/`ROTATE`; `SET OF <enum>`
+  and `SET OF <char-range>`; set spans up to 65536.
+- ✅ Module-level forward type references (a global may name a type
+  declared further down; emission deferred).
 - ✅ `RECORD` (flat blobs, nested inline, array fields as pointers),
   including variant records (`RECORD … ; CASE tag : T OF … END`): plain
   fields pack before the tag, each branch's fields overlay after it.

+ 19 - 5
docs/summary_v3-corpus.md

@@ -1,6 +1,6 @@
 # Step: V3 compiler corpus runs
 
-Tag `v3-corpus-run`. V3 suite **161/161**, fixpoint OK.
+Tag `v3-corpus-run`. V3 suite **165/165**, fixpoint OK.
 
 ## Why
 
@@ -22,19 +22,19 @@ gap).
 
 | | no libs | with `$V3_LIBS` |
 | --- | --- | --- |
-| **compile-OK** | 242 | **301** |
+| **compile-OK** | 242 | **376** |
 | CRASH | 0 | 0 |
 | LIB | 185 | **9** |
-| LANG | 185 | **302** |
+| LANG | 185 | **227** |
 
 **2. gm2 standard libraries** (`m2pim`/`m2iso`/`m2log`/`m2cor`/`m2min`,
 336 files):
 
 | | no libs | with `$V3_LIBS` |
 | --- | --- | --- |
-| **compile-OK** | 78 | **115** |
+| **compile-OK** | 78 | **124** |
 | LIB | 176 | **0** |
-| LANG | 82 | **221** |
+| LANG | 82 | **212** |
 
 (With the import path set, LIB noise is gone and the true LANG counts
 are visible.)
@@ -90,6 +90,20 @@ are visible.)
 12. **`MIN`/`MAX`** builtins over any ordinal type, array, or set
     (`MIN(Colour)`, `MAX(large)`, `ARRAY [MIN(c)..MAX(c)] OF T`);
     `SymTab.TypeBounds` + enum literal counts.
+13. **`FROM libc` intrinsic** — `printf`/`exit`/… import as permissive
+    external C procedures (varargs, no result) and bind to the C
+    symbols; string/CHAR-array actuals pass as `descriptor+8`.
+14. **Sets over enums and CHAR ranges** — `SET OF <enum>`,
+    `SET OF ['A'..'z']`, enum/`BOOLEAN` subranges; span limit
+    256 → 65536.
+15. **`MIN`/`MAX` for REAL/LONGINT** and **gm2 sized names**
+    (`LONGCARD`, `SHORTREAL`, `INTEGER8/16/32/64`,
+    `CARDINAL8/16/32/64`).
+16. **Set builtins** `INCL`/`EXCL` (statements) and `SHIFT`/`ROTATE`
+    (expressions, bit-by-bit over a runtime amount).
+17. **Module-level forward type references** — a global may name a type
+    declared further down; emission is deferred until the TYPE block
+    completes (TYPE-block forwards already worked).
 
 ## Remaining LANG gaps
 

+ 1 - 1
tools/v3-corpus/corpus.sh

@@ -18,7 +18,7 @@ cd "$(dirname "$0")"
 ROOT="$(cd ../.. && pwd)"
 M2="$ROOT/compiler/M2"
 WORK=/tmp/opencode/v3corpus
-KNOWN="SYSTEM SysIO TextIO Strings Math Conversions RealIO ProgramArgs IOChan Files Storage WholeIO CharClass SysClock"
+KNOWN="SYSTEM libc SysIO TextIO Strings Math Conversions RealIO ProgramArgs IOChan Files Storage WholeIO CharClass SysClock"
 [ -x "$M2" ] || { echo "compiler/M2 missing -- run compiler/build.sh"; exit 1; }
 [ "$#" -gt 0 ] || set -- \
   "$HOME/Projets/Projets-Modula2/MyWork/gcc-git/gcc/testsuite/gm2/pim/pass" \